Sahih al-Bukhari, 2296. hadis
Jabir ibn Abdullah rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
al‑Bukhari'den Peygamber ﷺ'e uzanan rivayet zinciri
- 1Ali ibn Abdullahal‑Bukhari'e aktardıعَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ
- 2Sufyanسُفْيَانُ
- 3Amrعَمْرٌو
- 4Muhammad ibn Aliمُحَمَّدَ بْنَ عَلِيٍّ
- 5Jabir ibn Abdullahجَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ
- 6Allah'ın Resûlü ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır. Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، حَدَّثَنَا عَمْرٌو، سَمِعَ مُحَمَّدَ بْنَ عَلِيٍّ، عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ ـ رضى الله عنهم ـ قَالَ قَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " لَوْ قَدْ جَاءَ مَالُ الْبَحْرَيْنِ، قَدْ أَعْطَيْتُكَ هَكَذَا وَهَكَذَا وَهَكَذَا ". فَلَمْ يَجِئْ مَالُ الْبَحْرَيْنِ حَتَّى قُبِضَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَلَمَّا جَاءَ مَالُ الْبَحْرَيْنِ أَمَرَ أَبُو بَكْرٍ فَنَادَى مَنْ كَانَ لَهُ عِنْدَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم عِدَةٌ أَوْ دَيْنٌ فَلْيَأْتِنَا. فَأَتَيْتُهُ، فَقُلْتُ إِنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم قَالَ لِي كَذَا وَكَذَا، فَحَثَى لِي حَثْيَةً فَعَدَدْتُهَا فَإِذَا هِيَ خَمْسُمِائَةٍ، وَقَالَ خُذْ مِثْلَيْهَا.
Câbir b. Abdullah (Allah onlardan razı olsun) şöyle anlattı: Nebi ﷺ bana:
"Bahreyn malı gelirse sana şöyle şöyle şöyle veririm" buyurmuştu. Ancak Bahreyn malı, Nebi ﷺ vefat edinceye kadar gelmedi. Bahreyn malı geldiğinde Ebû Bekir bir münadiye: "Nebi ﷺ'nin yanında bir vaadi veya alacağı olan kim varsa bize gelsin!" diye ilan ettirdi. Ben de ona gidip: "Nebi ﷺ bana şöyle şöyle vaat etmişti" dedim. Bunun üzerine bana bir avuç verdi; saydığımda beş yüz olduğunu gördüm. Sonra: "Bunun iki katını daha al" dedi.
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Ebû Bekir, Peygamber ﷺ’in Câbir’e verdiği mali sözü onun ardından yerine getirdi.
Bahreyn’den gelen ve topluluğun kullanımına açık olan gelir veya hazineler.
Peygamber ﷺ’in verdiği bir taahhüt ya da bir kişinin ondan hâlâ alacaklı olduğu para miktarı.
Tek elle alınan miktarda madeni para.
Âlimler bu rivayetten, yöneticinin sözleri ve mali yükümlülükleri özenle yerine getirmesi gerektiği sonucunu çıkarırlar. Ebû Bekir, Peygamber ﷺ’in verdiği sözü kabul ederek Câbir’e mevcut kaynaklardan ödeme yaptı. Rivayet ayrıca kamu mallarının güven ve adaletle yönetilmesi gerektiğini gösterir; ancak tek başına her sözün devlet hazinesinden ödenmesi gerektiğine dair genel bir kural koymaz.
- Mali anlaşmaları açıkça kayıt altına alın ve yönetim değişse bile yerine getirilmelerini sağlayın.
- Ortak kaynakları emanet bilinciyle yönetin ve hak sahiplerine adil davranın.
- Bir sözü kendiniz yerine getiremiyorsanız, sorumluluğu devralacak kişinin bundan haberdar olmasını sağlayın.
Bu rivayet, Peygamber ﷺ’in borçlu olarak vefat eden kişilerle nasıl ilgilendiğini ele alır ve mali yükümlülükleri yerine getirmenin önemini açıklar.
Sahih al-Bukhari · #2683 (Sahih)Bu rivayet de Câbir’i ve Peygamber ﷺ’in Bahreyn’den gelen malla ilgili sözünü konu edinir.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.