Sahih al-Bukhari, 2328. hadis
Abdullah ibn Umar rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
al‑Bukhari'den Peygamber ﷺ'e uzanan rivayet zinciri
- 1Ibrahim ibn al‑Mundhiral‑Bukhari'e aktardıإِبْرَاهِيمُ بْنُ الْمُنْذِرِ
- 2Anas ibn Iyadأَنَسُ بْنُ عِيَاضٍ
- 3Ubaydullahعُبَيْدِ اللَّهِ
- 4Nafi'نَافِعٍ
- 5Abdullah ibn Umarعَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ
- 6Allah'ın Resûlü ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır. Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ الْمُنْذِرِ، حَدَّثَنَا أَنَسُ بْنُ عِيَاضٍ، عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ، عَنْ نَافِعٍ، أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ ـ رضى الله عنهما ـ أَخْبَرَهُ أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم عَامَلَ خَيْبَرَ بِشَطْرِ مَا يَخْرُجُ مِنْهَا مِنْ ثَمَرٍ أَوْ زَرْعٍ، فَكَانَ يُعْطِي أَزْوَاجَهُ مِائَةَ وَسْقٍ ثَمَانُونَ وَسْقَ تَمْرٍ وَعِشْرُونَ وَسْقَ شَعِيرٍ، فَقَسَمَ عُمَرُ خَيْبَرَ، فَخَيَّرَ أَزْوَاجَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم أَنْ يُقْطِعَ لَهُنَّ مِنَ الْمَاءِ وَالأَرْضِ، أَوْ يُمْضِيَ لَهُنَّ، فَمِنْهُنَّ مَنِ اخْتَارَ الأَرْضَ وَمِنْهُنَّ مَنِ اخْتَارَ الْوَسْقَ، وَكَانَتْ عَائِشَةُ اخْتَارَتِ الأَرْضَ.
İbrahim b. el-Münzir bize rivayet etti, Enes b. İyâd bize rivayet etti; Ubeydullah’tan, o da Nâfi’den naklettiğine göre, Abdullah b. Ömer –Allah her ikisinden de razı olsun– kendisine şunu haber verdi: Nebi ﷺ Hayber halkıyla, araziden elde edilen meyve veya mahsulün yarısı karşılığında bir anlaşma yaptı. Nebi ﷺ eşlerine yüz vesk verirdi; bunun seksen veski hurma, yirmi veski arpaydı. Ömer (ra) Hayber’i yeniden taksim edince, Nebi’nin ﷺ eşlerine su ve araziden pay verilmesi ya da önceki uygulamanın devam etmesi arasında seçim hakkı tanıdı. Onlardan bazıları araziyi, bazıları ise veski tercih etti; Âişe ise araziyi seçti.
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Hayber, ürünün paylaşılmasına dayalı bir anlaşmayla işletildi.
Medine’nin kuzeyinde bulunan, tarımıyla tanınan bir vaha bölgesi.
Tarım ürünleri için kullanılan eski bir ölçü birimi; miktarı kullanılan ölçü standardına bağlıydı.
Sabit miktarda ürün yerine sunulan, arazi ve ona bağlı su kaynağından bir pay.
Klasik âlimler bu rivayetten, paylaşımın açık olması şartıyla tarım arazisinin ürünün üzerinde anlaşılmış bir payı karşılığında kiralanabileceği sonucunu çıkarırlar. Rivayet ayrıca meşru bir yöneticinin mevcut hakları dikkatle düzenleyebileceğini ve hak sahiplerine seçenek sunabileceğini gösterir. Fıkıh mezhepleri ortakçılığın başka şartlarını da ele alır; anlaşmanın açık olup olmadığını ve taraflardan birini haksız biçimde zarara uğratıp uğratmadığını değerlendirirler.
- Tarım sözleşmesinde her tarafın üründen alacağı payı önceden belirleyin.
- Mevcut hakları dikkatle gözetin; anlaşmalar gözden geçirilirken alternatifleri açıkça belirtin.
- Ortakçılık sözleşmesindeki paylaşımın açık olduğunu ve taraflardan birini haksız biçimde zarara uğratmadığını kontrol edin.
Bu rivayet de tarım arazisinin ürününün paylaştırıldığı düzenlemeyi aktarır.
Sahih al-Bukhari · #2329 (Sahih)Bu rivayet, Hayber’in ürününe ilişkin paylaşımı ve hakları ele alır.
Sahih al-Bukhari · #2330 (Sahih)Tavus burada muhâbere yasağını ve İbn Ömer’in açıklamasını ele alarak tarım sözleşmelerinin değerlendirilmesine ışık tutar.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.