Sahih al-Bukhari, 2493. hadis
Nu'man ibn Bashir rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
al‑Bukhari'den Peygamber ﷺ'e uzanan rivayet zinciri
- 1Abu Nu'aymal‑Bukhari'e aktardıأَبُو نُعَيْمٍ
- 2Zakariyyaزَكَرِيَّاءُ
- 3Amirعَامِرًا
- 4An‑Nu'man ibn Bashirالنُّعْمَانَ بْنَ بَشِيرٍ
- 5Allah'ın Resûlü ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır. Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ، حَدَّثَنَا زَكَرِيَّاءُ، قَالَ سَمِعْتُ عَامِرًا، يَقُولُ سَمِعْتُ النُّعْمَانَ بْنَ بَشِيرٍ ـ رضى الله عنهما ـ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ " مَثَلُ الْقَائِمِ عَلَى حُدُودِ اللَّهِ وَالْوَاقِعِ فِيهَا كَمَثَلِ قَوْمٍ اسْتَهَمُوا عَلَى سَفِينَةٍ، فَأَصَابَ بَعْضُهُمْ أَعْلاَهَا وَبَعْضُهُمْ أَسْفَلَهَا، فَكَانَ الَّذِينَ فِي أَسْفَلِهَا إِذَا اسْتَقَوْا مِنَ الْمَاءِ مَرُّوا عَلَى مَنْ فَوْقَهُمْ فَقَالُوا لَوْ أَنَّا خَرَقْنَا فِي نَصِيبِنَا خَرْقًا، وَلَمْ نُؤْذِ مَنْ فَوْقَنَا. فَإِنْ يَتْرُكُوهُمْ وَمَا أَرَادُوا هَلَكُوا جَمِيعًا، وَإِنْ أَخَذُوا عَلَى أَيْدِيهِمْ نَجَوْا وَنَجَوْا جَمِيعًا ".
Ebû Nuaym bize rivayet etti, Zekeriyyâ bize rivayet etti; o dedi ki: Âmir'i şöyle derken işittim: Nu'mân b. Beşîr'den -Allah onlardan razı olsun- işittim, Nebi ﷺ'den naklen buyurdu ki:
"Allah'ın sınırlarını koruyan ile o sınırları ihlal edenin misali, bir gemide yerleri için kur'a çeken bir topluluğun misali gibidir. Bir kısmı üstte, bir kısmı da altta yer aldı. Alttakiler su almak istediklerinde üsttekilerin yanından geçmek zorunda kalıyorlardı. Bunun üzerine: 'Biz kendi payımıza düşen yerde bir delik açsak da üsttekileri rahatsız etmesek,' dediler. Eğer üsttekiler onları yapmak istedikleri şeyde serbest bırakırlarsa hepsi helak olur; fakat onlara engel olurlarsa hem kendileri kurtulur hem de hepsi kurtulmuş olur."
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Toplum üyeleri, herkesi korumak için zararlı davranışları durdurmalıdır.
Allah’ın belirlediği emirler ve yasaklar.
Gemide kimin hangi yeri alacağını kura ile belirlemek.
Birinin zararlı davranışta bulunmasını uygun ve adil bir şekilde önlemek.
Klasik âlimler, zarardan kaçınmanın her zaman yeterli olmadığını açıklar: Toplumun da açık kötülükleri hikmetle ve meşru yetkiler çerçevesinde önleme sorumluluğu vardır. Gemi benzetmesi, kişiselmiş gibi sunulan bir davranışın başkalarını da etkileyebileceğini gösterir. Bu ilke, haksızlığı veya kişinin kendi başına yetki kullanmasını meşru görmeden iyiliği teşvik etmeyi ve kötülüğü önlemeyi destekler.
- Davranışı başkalarını somut biçimde tehlikeye sokan kişiyi saygılı bir dille uyarın.
- Bir tercihin sonuçlarını yalnızca kendiniz için değil, bütün grup için değerlendirin.
- Ciddi veya sürekli zararı, uygun şekilde müdahale etme yetkisi olan kişilere bildirin.
Bu rivayet aynı kitapta bu hadisin hemen yanında yer alır ve ortak sorumluluk ile zararı önleme temasını derinleştirir.
Sahih al-Bukhari · #2465 (Sahih)Peygamber ﷺ bu hadiste kamusal yollardaki davranışlara ilişkin kurallar koyar; burada da toplumun esenliği ve güvenliği gözetilir.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.