Sahih al-Bukhari, 2898. hadis
Sahl ibn Sa'd rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
al‑Bukhari'den Peygamber ﷺ'e uzanan rivayet zinciri
- 1Qutaybaal‑Bukhari'e aktardıقُتَيْبَةُ
- 2Ya'qub ibn Abd ar‑Rahmanيَعْقُوبُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ
- 3Abu Hazimأَبِي حَازِمٍ
- 4Sahl ibn Sa'd as‑Sa'idiسَهْلِ بْنِ سَعْدٍ السَّاعِدِيِّ
- 5Allah'ın Resûlü ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır. Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ، حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، عَنْ أَبِي حَازِمٍ، عَنْ سَهْلِ بْنِ سَعْدٍ السَّاعِدِيِّ ـ رضى الله عنه أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم الْتَقَى هُوَ وَالْمُشْرِكُونَ فَاقْتَتَلُوا، فَلَمَّا مَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم إِلَى عَسْكَرِهِ، وَمَالَ الآخَرُونَ إِلَى عَسْكَرِهِمْ، وَفِي أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّه�� صلى الله عليه وسلم رَجُلٌ لاَ يَدَعُ لَهُمْ شَاذَّةً وَلاَ فَاذَّةً إِلاَّ اتَّبَعَهَا يَضْرِبُهَا بِسَيْفِهِ، فَقَالَ مَا أَجْزَأَ مِنَّا الْيَوْمَ أَحَدٌ كَمَا أَجْزَأَ فُلاَنٌ. فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " أَمَا إِنَّهُ مِنْ أَهْلِ النَّارِ ". فَقَالَ رَجُلٌ مِنَ الْقَوْمِ أَنَا صَاحِبُهُ. قَالَ فَخَرَجَ مَعَهُ كُلَّمَا وَقَفَ وَقَفَ مَعَهُ، وَإِذَا أَسْرَعَ أَسْرَعَ مَعَهُ قَالَ فَجُرِحَ الرَّجُلُ جُرْحًا شَدِيدًا، فَاسْتَعْجَلَ الْمَوْتَ، فَوَضَعَ نَصْلَ سَيْفِهِ بِالأَرْضِ وَذُبَابَهُ بَيْنَ ثَدْيَيْهِ، ثُمَّ تَحَامَلَ عَلَى سَيْفِهِ، فَقَتَلَ نَفْسَهُ، فَخَرَجَ الرَّجُلُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ أَشْهَدُ أَنَّكَ رَسُولُ اللَّهِ. قَالَ " وَمَا ذَاكَ ". قَالَ الرَّجُلُ الَّذِي ذَكَرْتَ آنِفًا أَنَّهُ مِنْ أَهْلِ النَّارِ، فَأَعْظَمَ النَّاسُ ذَلِكَ. فَقُلْتُ أَنَا لَكُمْ بِهِ. فَخَرَجْتُ فِي طَلَبِهِ، ثُمَّ جُرِحَ جُرْحًا شَدِيدًا، فَاسْتَعْجَلَ الْمَوْتَ، فَوَضَعَ نَصْلَ سَيْفِهِ فِي الأَرْضِ وَذُبَابَهُ بَيْنَ ثَدْيَيْهِ، ثُمَّ تَحَامَلَ عَلَيْهِ، فَقَتَلَ نَفْسَهُ. فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عِنْدَ ذَلِكَ " إِنَّ الرَّجُلَ لَيَعْمَلُ عَمَلَ أَهْلِ الْجَنَّةِ فِيمَا يَبْدُو لِلنَّاسِ، وَهْوَ مِنْ أَهْلِ النَّارِ، وَإِنَّ الرَّجُلَ لَيَعْمَلُ عَمَلَ أَهْلِ النَّارِ فِيمَا يَبْدُو لِلنَّاسِ، وَهْوَ مِنْ أَهْلِ الْجَنَّةِ ".
Sehl b. Sa'd es-Sâidî (Allah ondan razı olsun) şöyle anlatmıştır: Resûlullah ﷺ ile müşrikler karşı karşıya geldiler ve çarpıştılar. Resûlullah ﷺ kendi ordugahına, diğerleri de kendi ordugahlarına çekildiklerinde, Resûlullah ﷺ'ın ashâbı arasında öyle bir adam vardı ki, müşriklerden tek başına kalan kimseyi takip etmedikçe ve kılıcıyla vurmadıkça bırakmazdı. Bunun üzerine biri:
"Bugün bizim aramızda falanca kadar hakkını veren olmadı" dedi. Resûlullah ﷺ ise: "Bilesiniz ki o, cehennemliklerdendir" buyurdu. Topluluktan bir adam: "Ben onunla beraber olacağım" dedi ve onun peşine düştü. O nerede durursa onunla duruyor, nereye koşarsa onunla koşuyordu. Derken adam ağır yaralandı ve ölümü acele ettirmek istedi. Kılıcının namlusunu yere sapladı, ucunu göğüslerinin arasına yerleştirdi ve kılıcın üzerine abanarak kendini öldürdü. Bunun üzerine o adam Resûlullah ﷺ'a geldi ve: "Şehadet ederim ki sen Allah'ın Resûlü'sün" dedi. Resûlullah ﷺ: "Nedir bu?" diye sordu. Adam: "Az önce cehennemlik olduğunu söylediğin adam hakkında insanlar çok şaşırdılar. Ben de size gerçeğini göstereceğim dedim. Onun peşine düştüm, ağır yaralanmıştı ve ölümü acele ettirmek için kılıcının namlusunu yere saplayıp ucunu göğüslerinin arasına koydu, sonra üzerine abanarak kendini öldürdü" dedi. Bunun üzerine Resûlullah ﷺ şöyle buyurdu: "Kişi, insanların gözünde cennet ehlinin amellerini işliyor gibi görünürken hakikatte cehennem ehlinden olabilir; yine kişi, insanların gözünde cehennem ehlindenmiş gibi davranırken hakikatte cennet ehlinden olabilir."
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Dışarıdan etkileyici görünen ameller, tek başına kişinin nihai akıbetini ortaya koymaz.
Cehennem halkından olan kişiler.
Bir kişinin eylemde bulunurken taşıdığı amaç ve içsel saik.
Âlimler buradan, insanların yalnızca görünür amellerine bakılarak değerlendirilmemesi gerektiği sonucunu çıkarır: kişinin iç dünyası ve hayatının sonu Allah tarafından bilinir. Hadis, kendini beğenmişliğe ve bir kişinin nihai akıbeti hakkında kesin hüküm vermeye karşı uyarır. Ayrıca intiharın haram olduğunu öğretir; adam, yarası nedeniyle ölümünü çabuklaştırmak isteyince kendini öldürmüştür.
- Niyetini düzenli olarak gözden geçir ve Allah’tan ihlas ile sebat iste.
- Bir kişinin nihai akıbeti hakkında yalnızca dışarıdan gördüklerine dayanarak kesin hüküm verme.
- Ağır sıkıntılar sırasında güvenilir kişilerden ve dinî rehberlikten yardım al; kendi hayatına son verme.
Bu hadis amellerin niyetlerle bağlantısını vurgular; bu da içsel saikin yalnızca dış davranışlardan anlaşılamayacağı dersiyle örtüşür.
Sahih al-Bukhari · #2786 (Sahih)Bu rivayet insanların ve amellerinin değerini ele alır ve yalnızca etkileyici dış görünüşe bakarak hüküm vermeme uyarısını tamamlar.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.