Peygamberler · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, 3464. hadis

Abu Huraira rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.

Sahih (güvenilir)Kitap: Peygamberler
صحيح البخاري
Kim rivayet etti?

al‑Bukhari'den Peygamber ﷺ'e uzanan rivayet zinciri

Sahih (güvenilir)
  1. 1Ahmad ibn Ishaqal‑Bukhari'e aktardıأَحْمَدُ بْنُ إِسْحَاقَ
  2. 2Amr ibn Asimعَمْرُو بْنُ عَاصِمٍ
  3. 3Hammamهَمَّامٌ
  4. 4Ishaq ibn Abdullahإِسْحَاقُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ
  5. 5Abd ar‑Rahman ibn Abu Amraعَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ أَبِي عَمْرَةَ
  6. 6Abu Hurayraأَبَا هُرَيْرَةَ
  7. 7Allah'ın Resûlü ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ

Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır. Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.

Rivayet

Arapça metin

حَدَّثَنِي أَحْمَدُ بْنُ إِسْحَاقَ، حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ عَاصِمٍ، حَدَّثَنَا هَمَّامٌ، حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، قَالَ حَدَّثَنِي عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ أَبِي عَمْرَةَ، أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ، حَدَّثَهُ أَنَّهُ، سَمِعَ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم ح وَحَدَّثَنِي مُحَمَّدٌ، حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ رَجَاءٍ، أَخْبَرَنَا هَمَّامٌ، عَنْ إِسْحَاقَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، قَالَ أَخْبَرَنِي عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ أَبِي عَمْرَةَ، أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ حَدَّثَهُ أَنَّهُ، سَمِعَ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ ‏ "‏ إِنَّ ثَلاَثَةً فِي بَنِي إِسْرَائِيلَ أَبْرَصَ وَأَقْرَعَ وَأَعْمَى بَدَا لِلَّهِ أَنْ يَبْتَلِيَهُمْ، فَبَعَثَ إِلَيْهِمْ مَلَكًا، فَأَتَى الأَبْرَصَ‏.‏ فَقَالَ أَىُّ شَىْءٍ أَحَبُّ إِلَيْكَ قَالَ لَوْنٌ حَسَنٌ وَجِلْدٌ حَسَنٌ، قَدْ قَذِرَنِي النَّاسُ‏.‏ قَالَ فَمَسَحَهُ، فَذَهَبَ عَنْهُ، فَأُعْطِيَ لَوْنًا حَسَنًا وَجِلْدًا حَسَنًا‏.‏ فَقَالَ أَىُّ الْمَالِ أَحَبُّ إِلَيْكَ قَالَ الإِبِلُ ـ أَوْ قَالَ الْبَقَرُ هُوَ شَكَّ فِي ذَلِكَ، إِنَّ الأَبْرَصَ وَالأَقْرَعَ، قَالَ أَحَدُهُمَا الإِبِلُ، وَقَالَ الآخَرُ الْبَقَرُ ـ فَأُعْطِيَ نَاقَةً عُشَرَاءَ‏.‏ فَقَالَ يُبَارَكُ لَكَ فِيهَا‏.‏ وَأَتَى الأَقْرَعَ فَقَالَ أَىُّ شَىْءٍ أَحَبُّ إِلَيْكَ قَالَ شَعَرٌ حَسَنٌ، وَيَذْهَبُ عَنِّي هَذَا، قَدْ قَذِرَنِي النَّاسُ‏.‏ قَالَ فَمَسَحَهُ فَذَهَبَ، وَأُعْطِيَ شَعَرًا حَسَنًا‏.‏ قَالَ فَأَىُّ الْمَالِ أَحَبُّ إِلَيْكَ قَالَ الْبَقَرُ‏.‏ قَالَ فَأَعْطَاهُ بَقَرَةً حَامِلاً، وَقَالَ يُبَارَكُ لَكَ فِيهَا‏.‏ وَأَتَى الأَعْمَى فَقَالَ أَىُّ شَىْءٍ أَحَبُّ إِلَيْكَ قَالَ يَرُدُّ اللَّهُ إِلَىَّ بَصَرِي، فَأُبْصِرُ بِهِ النَّاسَ‏.‏ قَالَ فَمَسَحَهُ، فَرَدَّ اللَّهُ إِلَيْهِ بَصَرَهُ‏.‏ قَالَ فَأَىُّ الْمَالِ أَحَبُّ إِلَيْكَ قَالَ الْغَنَمُ‏.‏ فَأَعْطَاهُ شَاةً وَالِدًا، فَأُنْتِجَ هَذَانِ، وَوَلَّدَ هَذَا، فَكَانَ لِهَذَا وَادٍ مِنْ إِبِلٍ، وَلِهَذَا وَادٍ مِنْ بَقَرٍ، وَلِهَذَا وَادٍ مِنَ الْغَنَمِ‏.‏ ثُمَّ إِنَّهُ أَتَى الأَبْرَصَ فِي صُورَتِهِ وَهَيْئَتِهِ فَقَالَ رَجُلٌ مِسْكِينٌ، تَقَطَّعَتْ بِيَ الْحِبَالُ فِي سَفَرِي، فَلاَ بَلاَغَ الْيَوْمَ إِلاَّ بِاللَّهِ ثُمَّ بِكَ، أَسْأَلُكَ بِالَّذِي أَعْطَاكَ اللَّوْنَ الْحَسَنَ وَالْجِلْدَ الْحَسَنَ وَالْمَالَ بَعِيرًا أَتَبَلَّغُ عَلَيْهِ فِي سَفَرِي‏.‏ فَقَالَ لَهُ إِنَّ الْحُقُوقَ كَثِيرَةٌ‏.‏ فَقَالَ لَهُ كَأَنِّي أَعْرِفُكَ، أَلَمْ تَكُنْ أَبْرَصَ يَقْذَرُكَ النَّاسُ فَقِيرًا فَأَعْطَاكَ اللَّهُ فَقَالَ لَقَدْ وَرِثْتُ لِكَابِرٍ عَنْ كَابِرٍ‏.‏ فَقَالَ إِنْ كُنْتَ كَاذِبًا فَصَيَّرَكَ اللَّهُ إِلَى مَا كُنْتَ، وَأَتَى الأَقْرَعَ فِي صُورَتِهِ وَهَيْئَتِهِ، فَقَالَ لَهُ مِثْلَ مَا قَالَ لِهَذَا، فَرَدَّ عَلَيْهِ مِثْلَ مَا رَدَّ عَلَيْهِ هَذَا فَقَالَ إِنْ كُنْتَ كَاذِبًا فَصَيَّرَكَ اللَّهُ إِلَى مَا كُنْتَ‏.‏ وَأَتَى الأَعْمَى فِي صُورَتِهِ فَقَالَ رَجُلٌ مِسْكِينٌ وَابْنُ سَبِيلٍ وَتَقَطَّعَتْ بِيَ الْحِبَالُ فِي سَفَرِي، فَلاَ بَلاَغَ الْيَوْمَ إِلاَّ بِاللَّهِ، ثُمَّ بِكَ أَسْأَلُكَ بِالَّذِي رَدَّ عَلَيْكَ بَصَرَكَ شَاةً أَتَبَلَّغُ بِهَا فِي سَفَرِي‏.‏ فَقَالَ قَدْ كُنْتُ أَعْمَى فَرَدَّ اللَّهُ بَصَرِي، وَفَقِيرًا فَقَدْ أَغْنَانِي، فَخُذْ مَا شِئْتَ، فَوَاللَّهِ لاَ أَجْهَدُكَ الْيَوْمَ بِشَىْءٍ أَخَذْتَهُ لِلَّهِ‏.‏ فَقَالَ أَمْسِكْ مَالَكَ، فَإِنَّمَا ابْتُلِيتُمْ، فَقَدْ رَضِيَ اللَّهُ عَنْكَ وَسَخِطَ عَلَى صَاحِبَيْكَ ‏"‏‏.‏

Çeviri

Bana Ahmed b. İshak anlattı, bize Amr b. Asım anlattı, bize Hemmam anlattı, bize İshak b. Abdullah anlattı; o dedi ki: Bana Abdurrahman b. Ebi Amre anlattı ki, Ebu Hureyre kendisine şunu haber vermiştir: O, Nebi ﷺ’i işitmiştir. (Başka bir senedle) Bana Muhammed anlattı, bize Abdullah b. Reca anlattı, bize Hemmam haber verdi, İshak b. Abdullah’tan; o dedi ki: Bana Abdurrahman b. Ebi Amre haber verdi ki, Ebu Hureyre (Allah ondan razı olsun) kendisine şunu anlatmıştır: O, Resûlullah ﷺ’i şöyle buyururken işitmiştir:

"İsrailoğulları’ndan üç kişi vardı: Biri alacalı, biri kel, biri de kördü. Allah onları imtihan etmeyi diledi ve onlara bir melek gönderdi. Melek önce alacalıya geldi ve 'En çok neyi istersin?' diye sordu. O da 'Güzel bir renk ve güzel bir ten; çünkü insanlar benden tiksinip uzak duruyorlar' dedi. Melek ona dokundu ve hastalığı gitti; kendisine güzel bir renk ve güzel bir ten verildi. Sonra 'Hangi malı daha çok seversin?' diye sordu. O da 'Deve' dedi —veya 'Sığır' dedi; râvi bu konuda tereddüt etmiştir; zira alacalı ile kel olanın biri deve, diğeri sığır istemişti—. Böylece ona gebe bir deve verildi ve 'Bu deven bereketli kılınsın' denildi. Sonra melek kelin yanına geldi ve 'En çok neyi istersin?' diye sordu. O da 'Güzel saç ve şu halimin gitmesi; çünkü insanlar benden tiksinip uzak duruyorlar' dedi. Melek ona dokundu, hastalığı gitti ve kendisine güzel saç verildi. 'Hangi malı daha çok seversin?' diye sorunca, 'Sığır' dedi. Ona gebe bir inek verildi ve 'Bu ineğin bereketli kılınsın' denildi. Sonra körün yanına geldi ve 'En çok neyi istersin?' diye sordu. O da 'Allah’ın bana gözlerimi iade etmesi ve böylece insanları görebilmem' dedi. Melek ona dokundu ve Allah ona gözlerini iade etti. 'Hangi malı daha çok seversin?' diye sorunca, 'Koyun' dedi. Ona doğurmuş bir koyun verildi. Bu iki hayvan doğurdu, bu da çoğaldı; öyle ki bunlardan birinin bir vadi dolusu devesi, diğerinin bir vadi dolusu sığırı, diğerinin de bir vadi dolusu koyunu oldu. Daha sonra melek, alacalıya kendi suretinde ve eski halinde gelerek dedi ki: 'Ben yolda kalmış, çaresiz bir adamım; yolculuğumda bütün vasıtalarım tükendi. Bugün Allah’tan sonra senden başka ulaşabileceğim kimse yok. Sana bu güzel rengi, güzel teni ve malı veren Allah adına senden, yolculuğumda bana ulaşım sağlayacak bir deve istiyorum.' Adam ona 'Haklar çoktur (veremem)' dedi. Melek ona 'Seni sanki tanıyorum; sen insanların tiksinip uzak durduğu, fakir bir alacalı değil miydin? Allah sana bunları vermedi mi?' dedi. O ise 'Hayır, ben bunu atalarımdan miras aldım' dedi. Melek 'Eğer yalan söylüyorsan, Allah seni eski haline döndürsün' dedi. Sonra meleğin kelin yanına, onun suretinde ve eski halinde geldi ve ona da aynısını söyledi. O da buna benzer şekilde cevap verdi. Melek 'Eğer yalan söylüyorsan, Allah seni eski haline döndürsün' dedi. Sonra melek körün yanına, onun suretinde geldi ve dedi ki: 'Ben yolda kalmış, çaresiz bir yolcuyum; yolculuğumda bütün vasıtalarım tükendi. Bugün Allah’tan, sonra da senden başka ulaşabileceğim kimse yok. Sana gözlerini iade eden Allah adına senden, yolculuğumda bana yetecek bir koyun istiyorum.' Adam dedi ki: 'Ben gerçekten kördüm, Allah bana gözlerimi iade etti. Fakirdim, Allah beni zengin etti. Dilediğini al! Vallahi, Allah için aldığın hiçbir şey konusunda bugün seni zor durumda bırakmam.' Melek ona 'Malını yanında tut! Siz sadece imtihan edildiniz. Allah senden razı oldu, iki arkadaşına ise gazap etti' buyurdu."

Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.

Temel mesaj

Şükür, yardıma muhtaç olanlara merhamet ve cömertlikle gösterilir.

Kavramlar ve açıklamalar
imtihan

Kişinin nimetler ve sıkıntılar karşısındaki tutumunu ortaya çıkaran Allah'ın bir sınaması.

İsrailoğulları

İsrail adıyla anılan peygamber Ya'kub'un kavmine verilen ad.

imkânı kalmamış yolcu

Yolculuk sırasında seyahatine devam etmeye yetecek malı kalmayan kişi.

Âlimlerin çıkarımları

İbn Hacer'in de aralarında bulunduğu klasik âlimler, bu kıssanın Allah'ın nimetlerini inkâr etmeye ve cimrilik yüzünden ihtiyaç sahibini geri çevirmeye karşı uyardığını vurgular. Kör adam, iyileşmesinin ve malının Allah'tan geldiğini kabul eder; böylece hem sözleriyle hem de davranışlarıyla şükreder. Kıssa ayrıca malın bir imtihan olduğunu ve muhtaç bir yolcuya cömertçe davranmanın şükrün bir biçimi olduğunu öğretir.

Günümüz için dersler
  1. Sağlığını, malını ve becerilerini Allah'ın nimetleri olarak bilinçli biçimde gör ve O'nu hoşnut edecek şekilde kullan.
  2. Bir yolcuya veya başka bir ihtiyaç sahibine, sıkıntısını yargılamadan önce, imkânın ölçüsünde pratik yardım sun.
  3. Malın arttığında başkalarının haklarını gözet ve cömertlikle şükret.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her gün kendi dilinde bir hadis

Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.