Sahih al-Bukhari, 3500. hadis
Muawiyah ibn Abi Sufyan rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
al‑Bukhari'den Az‑Zuhri'e uzanan rivayet zinciri
- 1Abu al‑Yamanal‑Bukhari'e aktardıأَبُو الْيَمَانِ
- 2Shu'aybشُعَيْبٌ
- 3Az‑Zuhriالزُّهْرِيِّ
Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır. Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ، أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، قَالَ كَانَ مُحَمَّدُ بْنُ جُبَيْرِ بْنِ مُطْعِمٍ يُحَدِّثُ أَنَّهُ بَلَغَ مُعَاوِيَةَ وَهْوَ عِنْدَهُ فِي وَفْدٍ مِنْ قُرَيْشٍ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عَمْرِو بْنِ الْعَاصِ يُحَدِّثُ أَنَّهُ سَيَكُونُ مَلِكٌ مِنْ قَحْطَانَ، فَغَضِبَ مُعَاوِيَةُ، فَقَامَ فَأَثْنَى عَلَى اللَّهِ بِمَا هُوَ أَهْلُهُ، ثُمَّ قَالَ أَمَّا بَعْدُ فَإِنَّهُ بَلَغَنِي أَنَّ رِجَالاً مِنْكُمْ يَتَحَدَّثُونَ أَحَادِيثَ لَيْسَتْ فِي كِتَابِ اللَّهِ، وَلاَ تُؤْثَرُ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم، فَأُولَئِكَ جُهَّالُكُمْ، فَإِيَّاكُمْ وَالأَمَانِيَّ الَّتِي تُضِلُّ أَهْلَهَا، فَإِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ " إِنَّ هَذَا الأَمْرَ فِي قُرَيْشٍ، لاَ يُعَادِيهِمْ أَحَدٌ إِلاَّ كَبَّهُ اللَّهُ عَلَى وَجْهِهِ، مَا أَقَامُوا الدِّينَ ".
Ebû'l-Yemân bize rivayet etti, Şuayb bize haber verdi, Zührî'den naklen dedi ki: Muhammed b. Cübeyr b. Mut'im şöyle anlatırdı: Muaviye'nin yanında Kureyş'ten bir heyet içinde bulunduğu sırada kendisine, Abdullah b. Amr b. As'ın Kahtan kabilesinden bir kralın çıkacağını anlattığı haberi ulaştı. Bunun üzerine Muaviye öfkelendi, ayağa kalktı ve Allah'a layık olduğu şekilde hamdetti, sonra şöyle buyurdu:
"Bundan sonra şunu söyleyeyim: Bana sizden bazılarınızın ne Allah'ın Kitabında bulunan ne de Resûlullah ﷺ'den rivayet edilen sözler olmayan birtakım hadisler anlattığı haberi ulaştı. İşte o kişiler sizin cahillerinizdir. Sizi, sahiplerini saptıran kuruntulardan sakındırırım. Zira ben Resûlullah ﷺ'ın şöyle buyurduğunu işittim: 'Bu emir (hilafet/yönetim) Kureyş'tedir. Din ayakta durduğu müddetçe kim onlara düşmanlık ederse Allah onu yüzüstü yere çarpar.'"
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Kureyş'in liderliği, dini ayakta tuttukları sürece geçerlidir.
Kureyş'ten bir heyetin ziyareti sırasında Muâviye, Abdullah ibn Amr ibn el-Âs'ın Kahtan'dan gelecekte bir hükümdardan söz ettiğini duydu. Muâviye bunun üzerine Peygamber ﷺ'den işittiği rivayeti aktardı.
Liderlik etme sorumluluğu ve yetkisi.
Peygamber ﷺ'in mensup olduğu Arap kabilesi.
Rivayette adı geçen bir Arap kabile topluluğu.
Klasik âlimler bu rivayeti, Kureyş'in özel liderlik konumuna delil olarak ele alır; bunun açık şartı dini ayakta tutmalarıdır. Bu sözler zulme veya dini terk etmeye izin vermez; Muâviye ayrıca dayanaksız haberlere ve boş beklentilere karşı uyarır. Dört fıkıh mezhebi, kamu otoritesinin şart ve hükümlerini yalnızca bu rivayete dayanarak değil, birden çok delil ışığında daha kapsamlı biçimde inceler.
- Dini haberleri aktarmadan önce doğrulayın; güvenilir bir dayanak olmadan onları Peygamber ﷺ'e nispet etmeyin.
- Liderliği, rivayette belirtilen şartı, yani dini ayakta tutmayı göz önünde bulundurarak değerlendirin.
- Boş beklentilerin hükmünüzü yönlendirmesine izin vermeyin; güvenilir âlimlerden bilgi alın.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.