Peygamber ﷺ ve Ashabının Faziletleri · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, 3518. hadis

Jabir ibn Abdullah rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.

Sahih (güvenilir)Kitap: Peygamber ﷺ ve Ashabının Faziletleri
صحيح البخاري
Kim rivayet etti?

Jabir ibn Abdullah tarafından rivayet edildi

Sahih (güvenilir)

Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.

Rivayet

Arapça metin

حَدَّثَنَا مُحَمَّدٌ، أَخْبَرَنَا مَخْلَدُ بْنُ يَزِيدَ، أَخْبَرَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي عَمْرُو بْنُ دِينَارٍ، أَنَّهُ سَمِعَ جَابِرًا ـ رضى الله عنه ـ يَقُولُ غَزَوْنَا مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَقَدْ ثَابَ مَعَهُ نَاسٌ مِنَ الْمُهَاجِرِينَ حَتَّى كَثُرُوا، وَكَانَ مِنَ الْمُهَاجِرِينَ رَجُلٌ لَعَّابٌ فَكَسَعَ أَنْصَارِيًّا، فَغَضِبَ الأَنْصَارِيُّ غَضَبًا شَدِيدًا، حَتَّى تَدَاعَوْا، وَقَالَ الأَنْصَارِيُّ يَا لَلأَنْصَارِ‏.‏ وَقَالَ الْمُهَاجِرِيُّ يَا لَلْمُهَاجِرِينَ‏.‏ فَخَرَجَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏"‏ مَا بَالُ دَعْوَى أَهْلِ الْجَاهِلِيَّةِ ‏"‏‏.‏ ثُمَّ قَالَ ‏"‏ مَا شَأْنُهُمْ ‏"‏‏.‏ فَأُخْبِرَ بِكَسْعَةِ الْمُهَاجِرِيِّ الأَنْصَارِيَّ قَالَ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ دَعُوهَا فَإِنَّهَا خَبِيثَةٌ ‏"‏‏.‏ وَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أُبَىٍّ ابْنُ سَلُولَ أَقَدْ تَدَاعَوْا عَلَيْنَا، لَئِنْ رَجَعْنَا إِلَى الْمَدِينَةِ لَيُخْرِجَنَّ الأَعَزُّ مِنْهَا الأَذَلَّ‏.‏ فَقَالَ عُمَرُ أَلاَ نَقْتُلُ يَا رَسُولَ اللَّهِ هَذَا الْخَبِيثَ لِعَبْدِ اللَّهِ‏.‏ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ لاَ يَتَحَدَّثُ النَّاسُ أَنَّهُ كَانَ يَقْتُلُ أَصْحَابَهُ ‏"‏‏.‏

Çeviri

Bize Muhammed haber verdi, bize Mahlud b. Yezîd haber verdi, bize İbn Cüreyc haber verdi ve dedi ki: Amr b. Dînâr bana şunu haber verdi: O, Câbir’i – Allah ondan razı olsun – şöyle derken işitti: Biz Peygamber ﷺ ile birlikte bir gazveye katıldık. Muhacirlerden bir grup da ona katılmıştı, öyle ki sayıları çoğalmıştı. Muhacirlerden şakacı bir adam vardı; bir Ensârînin kalçasına vurdu. Ensârî buna çok öfkelendi ve her iki taraf kendi taraftarlarını yardıma çağırdı. Ensârî:

“Ey Ensar topluluğu!” dedi, Muhacir de: “Ey Muhacirler topluluğu!” dedi. Bunun üzerine Peygamber ﷺ dışarı çıktı ve buyurdu ki: “Bu cahiliye çağrısı da neyin nesi?” Sonra ekledi: “Onlara ne oldu?” Kendisine Muhacirin Ensârîye vurduğu haberi verilince, Peygamber ﷺ buyurdu: “Bunu bırakın, çünkü bu kötü bir çağrıdır.” Abdullah b. Ubey b. Selûl ise şöyle dedi: “Bizim üzerimize toplandılar; andolsun ki Medine’ye dönersek, aziz olan zelil olanı oradan mutlaka çıkaracaktır.” Bunun üzerine Ömer: “Ey Allah’ın Resûlü! Bu habis Abdullah’ı öldürmeyelim mi?” dedi. Peygamber ﷺ ise buyurdu: “Hayır, yoksa insanlar onun ashabını öldürdüğünü söylerler.”

Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.

Temel mesaj

Peygamber ﷺ, kabile ve taraf bağlılığına dayalı çağrıları reddetti.

Arka plan ve bağlam

Bir sefer sırasında bir Muhacir’in bir Ensarî’yi itmesi üzerine tartışma çıktı. İkisi de kendi grubunu yardıma çağırınca Peygamber ﷺ bu çağrıyı cahiliye kalıntısı olarak reddetti.

Kavramlar ve açıklamalar
Muhacirler

İnançları uğruna Mekke’den Medine’ye hicret eden Müslümanlar.

Ensar

Peygamber ﷺ ve muhacirlere destek olan Medineli Müslümanlar.

Cahiliye çağrısı

İnsanları adalet yerine soy veya grup bağlılığı temelinde karşı karşıya getiren çağrı.

Âlimlerin çıkarımları

Âlimler buradan, kabile veya taraf dayanışmasının zulmü desteklediğinde ya da ayrılığı körüklediğinde kınandığı sonucunu çıkarırlar. Ancak bir gruba yardım etmek, zulmü durdurmak ve hakkı yeniden tesis etmek anlamına geliyorsa caizdir. Peygamber ﷺ ayrıca hikmeti gözetip daha büyük zararı önlemeyi tercih etti: İnsanların Muhammed ﷺ sahabelerini öldürüyor sanmaması için Abdullah ibn Ubayy’in öldürülmesine izin vermedi.

Günümüz için dersler
  1. Bir anlaşmazlıkta kendi grubunu karşı tarafı baskı altına almaya çağırma; önce ne olduğunu öğren.
  2. Aşağılayıcı veya kutuplaştırıcı grup sloganlarına hemen karşı çık ve her iki tarafın çatışmayı adil biçimde çözmesine yardım et.
  3. Liderlikte zulmü sınırlayan ve durumun daha da tırmanmasını önleyen bir yol seç.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her gün kendi dilinde bir hadis

Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.