Sahih al-Bukhari, 3610. hadis
Abu Sa'id al-Khudri rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
Abu Sa'id al-Khudri tarafından rivayet edildi
Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ، أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، قَالَ أَخْبَرَنِي أَبُو سَلَمَةَ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، أَنَّ أَبَا سَعِيدٍ الْخُدْرِيَّ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ بَيْنَمَا نَحْنُ عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَهْوَ يَقْسِمُ قَسْمًا أَتَاهُ ذُو الْخُوَيْصِرَةِ ـ وَهْوَ رَجُلٌ مِنْ بَنِي تَمِيمٍ ـ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ اعْدِلْ. فَقَالَ " وَيْلَكَ، وَمَنْ يَعْدِلُ إِذَا لَمْ أَعْدِلْ قَدْ خِبْتَ وَخَسِرْتَ إِنْ لَمْ أَكُنْ أَعْدِلُ ". فَقَالَ عُمَرُ يَا رَسُولَ اللَّهِ ائْذَنْ لِي فِيهِ، فَأَضْرِبَ عُنُقَهُ. فَقَالَ " دَعْهُ فَإِنَّ لَهُ أَصْحَابًا، يَحْقِرُ أَحَدُكُمْ صَلاَتَهُ مَعَ صَلاَتِهِمْ وَصِيَامَهُ مَعَ صِيَامِهِمْ، يَقْرَءُونَ الْقُرْآنَ لاَ يُجَاوِزُ تَرَاقِيَهُمْ، يَمْرُقُونَ مِنَ الدِّينِ كَمَا يَمْرُقُ السَّهْمُ مِنَ الرَّمِيَّةِ، يُنْظَرُ إِلَى نَصْلِهِ فَلاَ يُوجَدُ فِيهِ شَىْءٌ، ثُمَّ يُنْظَرُ إِلَى رِصَافِهِ فَمَا يُوجَدُ فِيهِ شَىْءٌ، ثُمَّ يُنْظَرُ إِلَى نَضِيِّهِ ـ وَهْوَ قِدْحُهُ ـ فَلاَ يُوجَدُ فِيهِ شَىْءٌ، ثُمَّ يُنْظَرُ إِلَى قُذَذِهِ فَلاَ يُوجَدُ فِيهِ شَىْءٌ، قَدْ سَبَقَ الْفَرْثَ وَالدَّمَ، آيَتُهُمْ رَجُلٌ أَسْوَدُ إِحْدَى عَضُدَيْهِ مِثْلُ ثَدْىِ الْمَرْأَةِ، أَوْ مِثْلُ الْبَضْعَةِ تَدَرْدَرُ وَيَخْرُجُونَ عَلَى حِينِ فُرْقَةٍ مِنَ النَّاسِ ". قَالَ أَبُو سَعِيدٍ فَأَشْهَدُ أَنِّي سَمِعْتُ هَذَا الْحَدِيثَ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم، وَأَشْهَدُ أَنَّ عَلِيَّ بْنَ أَبِي طَالِبٍ قَاتَلَهُمْ وَأَنَا مَعَهُ، فَأَمَرَ بِذَلِكَ الرَّجُلِ، فَالْتُمِسَ فَأُتِيَ بِهِ حَتَّى نَظَرْتُ إِلَيْهِ عَلَى نَعْتِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم الَّذِي نَعَتَهُ.
Ebû Saîd el-Hudrî (radıyallahu anh) şöyle anlatmıştır: Biz Resûlullah ﷺ’ın yanında bulunuyorduk ve kendisi bir mal taksim ediyordu. Bu sırada Benî Temîm kabilesinden bir adam olan Zü’l-Huveysıra yanına geldi ve:
“Ey Allah’ın Resûlü! Adaletli ol!” dedi. Bunun üzerine Peygamber ﷺ: “Yazıklar olsun sana! Eğer ben adaletli olmazsam kim adaletli olabilir? Şayet adaletli davranmazsam gerçekten hüsrana uğramış ve kaybetmiş olurum” buyurdu. Ömer (radıyallahu anh): “Ey Allah’ın Resûlü! İzin ver boynunu vurayım” dedi. Resûlullah ﷺ ise: “Onu bırak! Çünkü onun öyle arkadaşları olacak ki, siz kendi namazınızı onların namazının yanında, kendi orucunuzu da onların orucunun yanında önemsiz göreceksiniz. Onlar Kur’an okurlar fakat Kur’an onların boğazlarından aşağı geçmez. Dinden, okun avı delip geçtiği gibi çıkarlar; okun demirine bakılır, üzerinde hiçbir şey bulunmaz; bağlama yerine bakılır, onda da bir şey görülmez; sapına bakılır, orada da bir şey yoktur; tüylerine bakılır, orada da bir iz rastlanmaz. Ok o kadar hızlı gitmiştir ki kan ve dışkı bulaşmamıştır bile. Onların alameti, kollarından biri kadın memesi gibi veya sallanan bir et parçası gibi olan siyah bir adamdır. Bu grup, insanlar arasında ayrılıkların baş gösterdiği bir zamanda ortaya çıkacaktır” buyurdu. Ebû Saîd (radıyallahu anh) devamla dedi ki: “Ben bu hadîsi Resûlullah ﷺ’dan işittiğime şahitlik ederim ve yine şahitlik ederim ki Ali bin Ebî Tâlib onlarla savaştığında ben de onunlaydım. Ali (radıyallahu anh) o adamın aranmasını emretti; adam bulundu ve getirildi. Baktığımda, onun Nebi ﷺ’ın tarif ettiği özelliklere birebir uyduğunu gördüm.”
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Peygamber ﷺ, adaleti çarpıtan dindar aşırılık yanlılarına karşı uyarır.
Bağlam, Peygamber ﷺ’in malı paylaştırması ve Zü’l-Huveysıra’nın onu adaletsizlikle suçlamasıdır. Peygamber ﷺ böyle kişilerin takipçileri olacağını önceden haber verdi; Ebu Saîd daha sonra Ali’nin onlarla savaştığını gördü ve tarif edilen adam bulundu.
Peygamber’in ﷺ mal paylaşımını adaletsiz bulan adamın adı.
Tilavetleri kalplerine ulaşmaz; Kur’an’ı doğru biçimde anlamaz veya uygulamazlar.
Ali’nin otoritesine karşı çıkan; dinî aşırılıkları ve başkalarını haksız yere suçlamalarıyla tanınan bir grup.
Klasik âlimler buradan, çok namaz kılmanın, oruç tutmanın ve Kur’an okumanın tek başına doğru anlayışın veya samimi uygulamanın kanıtı olmadığını çıkarırlar. Kur’an ve sünnet ilimle ve aşırılıktan uzak biçimde anlaşılmalıdır. Peygamber’in uyarısı ﷺ tarif edilen grupla ilgilidir; bu, kişilerin kendi başlarına başkalarını Hâricî diye nitelemesini veya onlara karşı şiddet kullanmasını haklı çıkarmaz. Âlimler, silahlı isyancılarla mücadeleyi sıkı kurallar ve yetkili makamın denetimi çerçevesinde ele alırlar.
- Bir adaletsizlik suçlamasını yaymadan önce adil ve bilgili biçimde araştır.
- Dinî gayretin tevazu, anlayış ve başkalarına karşı özenli davranışla birlikte olmasını sağla.
- Kendi başına insanları aşırılık yanlısı diye niteleme ve meşru yetki dışında asla şiddet çağrısı yapma.
Aynı bölümdeki bu sahih rivayet, dinî gayretleri doğru anlayışla birleşmeyen kişilere dair benzer bir uyarı sunar.
Sahih al-Bukhari · #3611 (Sahih)Bu anlatımda Ali, grubun özelliklerini ve Peygamber’in ﷺ onların eylemlerine dair öngörüsünü aktarır.
Sahih al-Bukhari · #3344 (Sahih)Bu rivayet de Peygamber’in ﷺ mal paylaşımına yöneltilen eleştiriyi konu eder ve bu tür suçlamaların bağlamını açıklar.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.