Sahih al-Bukhari, 4196. hadis
Salama ibn al-Akwa rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
Salama ibn al-Akwa tarafından rivayet edildi
Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ، حَدَّثَنَا حَاتِمُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ، عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي عُبَيْدٍ، عَنْ سَلَمَةَ بْنِ الأَكْوَعِ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ خَرَجْنَا مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم إِلَى خَيْبَرَ فَسِرْنَا لَيْلاً، فَقَالَ رَجُلٌ مِنَ الْقَوْمِ لِعَامِرٍ يَا عَامِرُ أَلاَ تُسْمِعُنَا مِنْ هُنَيْهَاتِكَ. وَكَانَ عَامِرٌ رَجُلاً شَاعِرًا فَنَزَلَ يَحْدُو بِالْقَوْمِ يَقُولُ: اللَّهُمَّ لَوْلاَ أَنْتَ مَا اهْتَدَيْنَا وَلاَ تَصَدَّقْنَا وَلاَ صَلَّيْنَا فَاغْفِرْ فِدَاءً لَكَ مَا أَبْقَيْنَا وَثَبِّتِ الأَقْدَامَ إِنْ لاَقَيْنَا وَأَلْقِيَنْ سَكِينَةً عَلَيْنَا إِنَّا إِذَا صِيحَ بِنَا أَبَيْنَا وَبِالصِّيَاحِ عَوَّلُوا عَلَيْنَا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " مَنْ هَذَا السَّائِقُ ". قَالُوا عَامِرُ بْنُ الأَكْوَعِ. قَالَ " يَرْحَمُهُ اللَّهُ ". قَالَ رَجُلٌ مِنَ الْقَوْمِ وَجَبَتْ يَا نَبِيَّ اللَّهِ، لَوْلاَ أَمْتَعْتَنَا بِهِ. فَأَتَيْنَا خَيْبَرَ، فَحَاصَرْنَاهُمْ حَتَّى أَصَابَتْنَا مَخْمَصَةٌ شَدِيدَةٌ، ثُمَّ إِنَّ اللَّهَ تَعَالَى فَتَحَهَا عَلَيْهِمْ، فَلَمَّا أَمْسَى النَّاسُ مَسَاءَ الْيَوْمِ الَّذِي فُتِحَتْ عَلَيْهِمْ أَوْقَدُوا نِيرَانًا كَثِيرَةً، فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " مَا هَذِهِ النِّيرَانُ عَلَى أَىِّ شَىْءٍ تُوقِدُونَ ". قَالُوا عَلَى لَحْمٍ. قَالَ " عَلَى أَىِّ لَحْمٍ ". قَالُوا لَحْمِ حُمُرِ الإِنْسِيَّةِ. قَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " أَهْرِيقُوهَا وَاكْسِرُوهَا ". فَقَالَ رَجُلٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ، أَوْ نُهَرِيقُهَا وَنَغْسِلُهَا قَالَ " أَوْ ذَاكَ ". فَلَمَّا تَصَافَّ الْقَوْمُ كَانَ سَيْفُ عَامِرٍ قَصِيرًا فَتَنَاوَلَ بِهِ سَاقَ يَهُودِيٍّ لِيَضْرِبَهُ، وَيَرْجِعُ ذُبَابُ سَيْفِهِ، فَأَصَابَ عَيْنَ رُكْبَةِ عَامِرٍ، فَمَاتَ مِنْهُ قَالَ فَلَمَّا قَفَلُوا، قَالَ سَلَمَةُ رَآنِي رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَهْوَ آخِذٌ بِيَدِي، قَالَ " مَا لَكَ ". قُلْتُ لَهُ فِدَاكَ أَبِي وَأُمِّي، زَعَمُوا أَنَّ عَامِرًا حَبِطَ عَمَلُهُ. قَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " كَذَبَ مَنْ قَالَهُ، إِنَّ لَهُ لأَجْرَيْنِ ـ وَجَمَعَ بَيْنَ إِصْبَعَيْهِ ـ إِنَّهُ لَجَاهِدٌ مُجَاهِدٌ قَلَّ عَرَبِيٌّ مَشَى بِهَا مِثْلَهُ ". حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا حَاتِمٌ قَالَ " نَشَأَ بِهَا ".
Abdullah b. Mesleme bize rivayet etti, Hatim b. İsmail bize rivayet etti, Yezid b. Ebi Ubeyd'den, o da Seleme b. Ekva' -Allah ondan razı olsun- tan nakletti: Biz Peygamber ﷺ ile birlikte Hayber'e çıktık ve gece yol aldık. Topluluktan bir adam Âmir'e:
"Ey Âmir! Bize şiirlerinden duyurmaz mısın?" dedi. Âmir şair bir kimseydi, bunun üzerine devenin yürüyüşüne tempo tutarak topluluk için şu beyitleri söylemeye başladı: "Allah'ım! Sen olmasaydın biz hidayete ermezdik, sadaka vermezdik ve namaz kılmazdık. Sana feda olarak işlediğimiz kusurlarımızı bağışla ve düşmanla karşılaştığımızda ayaklarımızı sabit kıl. Üzerimize sükûnet indir; çünkü bize haykırıldığında biz reddederiz, halbuki onlar bağırarak başkalarını bize karşı çağırdılar." Bunun üzerine Resûlullah ﷺ: "Bu deve süren (şiir okuyan) kimdir?" diye sordu. "Âmir b. Ekva'dır" dediler. O da: "Allah ona rahmet etsin" buyurdu. Topluluktan bir adam: "Ey Allah'ın Peygamberi! (Şehadeti) hak etmiştir, keşke ondan daha uzun süre faydalanmamıza izin verseydin" dedi. Sonra Hayber'e vardık ve şiddetli bir açlığa maruz kalıncaya kadar onları kuşattık. Nihayet Allah Teâlâ oranın fethini müslümanlara nasip etti. Fetih günü akşam olduğunda insanlar çok sayıda ateş yaktılar. Peygamber ﷺ: "Bu ateşler nedir, ne pişirmek için yakıyorsunuz?" diye sordu. "Et pişirmek için" dediler. "Ne eti?" diye sorunca, "Evcil eşek eti" cevabını verdiler. Resûlullah ﷺ: "Onu dökün ve kapları kırın!" buyurdu. Bir adam: "Ey Allah'ın Resûlü! Ya da dökelim ve kapları yıkayalım mı?" dedi. O da: "Ya da öyle yapın" buyurdu. Ordular saf halinde dizildiğinde Âmir'in kılıcı kısaydı; bir Yahudi'nin bacağına vurmak üzere hamle yaptı ancak kılıcının ucu geri dönerek kendi dizine saplandı ve bu yaradan dolayı vefat etti. Seferden döndüklerinde Resûlullah ﷺ elimi tutmuş halde beni gördü ve: "Sana ne oldu?" diye sordu. Ben: "Anam babam sana feda olsun ey Allah'ın Resûlü! İnsanlar Âmir'in amelinin boşa gittiğini iddia ediyorlar" dedim. Peygamber ﷺ şöyle buyurdu: "Bunu söyleyen yalan söylemiştir! Şüphesiz onun için iki ecir vardır" -ve iki parmağını birleştirdi- "O, Allah yolunda cehdeden, gayret eden biridir; pek az Arap onun gibi bir yolda yürümüştür." Kuteybe bize rivayet etti, Hatim rivayet etti ve dedi ki: "O bununla yetişmiştir."
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Amir mücadelesi karşılığında sevap kazanır; evcil eşeklerin eti haramdır.
Olaylar Hayber seferi sırasında geçer: Sahabiler açlık çekince Peygamber ﷺ evcil eşeklerin pişirilmesini yasakladı. Amir, savaş sırasında kendi kılıcının yol açtığı bir yaralanma nedeniyle öldü; bunun üzerine Peygamber ﷺ onun amellerinin boşa gittiği iddiasını reddetti.
Allah’ın verdiği kalp huzuru ve sebat.
Evde beslenen veya yük taşımakta kullanılan eşekler; etlerinin yenmesi haramdır.
Peygamber ﷺ iki parmağını birleştirerek Amir’in faziletini vurguladı; iki ödülün tam olarak ne olduğu burada açıklanmaz.
Âlimler, Amir hakkındaki ifadeden, kişinin kendi eylemi sonucu istemeden ölmesinin iyi amellerini kendiliğinden geçersiz kılmadığı sonucunu çıkarırlar; aksine Peygamber ﷺ Amir’in samimiyetini ve mücadelesini doğrulamıştır. Dört Sünni hukuk mezhebi de evcil eşek etini haram kabul eder. Kapların kırılması emri açıklığa kavuşturulmuştur: Kaplar boşaltılıp yıkanabilir; dolayısıyla yasak, pişirme kaplarının kendilerinin necis olduğu anlamına gelmez.
- Birinin imanını ve amellerini söylentilere dayanarak değerlendirmeyin; bir hükmü paylaşmadan önce güvenilir bilgi edinin.
- Açlık veya koşullar uymayı zorlaştırsa bile açık yiyecek kurallarına riayet edin.
- Şiir ve söz söyleme gibi yeteneklerinizi, başkalarını Allah’a güvenmeye ve sebat etmeye teşvik etmek için kullanın.
Bu sahih rivayet de Amir ibn al-Akwa’yı ve Hayber seferi çevresindeki olayları anlatır.
Sahih al-Bukhari · #4195 (Sahih)Bu sahih rivayet aynı seferdeki yiyecekleri ele alır ve Hayber’deki yiyecek kurallarına bağlam sağlar.
Sahih al-Bukhari · #4198 (Sahih)Bu rivayet, söz konusu seferin yapıldığı Hayber’e varışı ve oradaki olayları anlatır.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.