Sahih al-Bukhari, 4262. hadis
Anas ibn Malik rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
al‑Bukhari'den Peygamber ﷺ'e uzanan rivayet zinciri
- 1Ahmad ibn Waqidal‑Bukhari'e aktardıأَحْمَدُ بْنُ وَاقِدٍ
- 2Hammad ibn Zaydحَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ
- 3Ayyubأَيُّوبَ
- 4Humayd ibn Hilalحُمَيْدِ بْنِ هِلاَلٍ
- 5Anasأَنَسٍ
- 6Allah'ın Resûlü ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır. Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ وَاقِدٍ، حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ، عَنْ أَيُّوبَ، عَنْ حُمَيْدِ بْنِ هِلاَلٍ، عَنْ أَنَسٍ ـ رضى الله عنه ـ أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم نَعَى زَيْدًا وَجَعْفَرًا وَابْنَ رَوَاحَةَ لِلنَّاسِ، قَبْلَ أَنْ يَأْتِيَهُمْ خَبَرُهُمْ فَقَالَ " أَخَذَ الرَّايَةَ زَيْدٌ فَأُصِيبَ، ثُمَّ أَخَذَ جَعْفَرٌ فَأُصِيبَ، ثُمَّ أَخَذَ ابْنُ رَوَاحَةَ فَأُصِيبَ ـ وَعَيْنَاهُ تَذْرِفَانِ ـ حَتَّى أَخَذَ الرَّايَةَ سَيْفٌ مِنْ سُيُوفِ اللَّهِ حَتَّى فَتَحَ اللَّهُ عَلَيْهِمْ ".
Enes (Allah ondan razı olsun) şöyle rivayet etti: Peygamber ﷺ, Zeyd, Cafer ve İbn Revâha'nın şehadet haberini insanlara, onların ölüm haberi kendilerine ulaşmadan önce bildirdi ve buyurdu ki:
"Sancağı Zeyd aldı ve şehit edildi, sonra sancağı Cafer aldı ve o da şehit edildi, ardından sancağı İbn Revâha aldı ve o da şehit edildi" — bu esnada gözlerinden yaşlar dökülüyordu — "ta ki Allah'ın kılıçlarından bir kılıç sancağı ele alıncaya kadar; nihayet Allah onlara zafer nasip etti."
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Peygamber ﷺ şehit düşenler için ağladı ve sancağın devredildiğini bildirdi.
Orduyu ve komutanını temsil eden, ayırt edici bir bayrak.
Daha sonra komutayı devralan Halid ibn Velid için kullanılan bir övgü unvanı.
Çatışma sırasında öldü; bu bağlamda ölen kişi şehit olarak anılır.
Klasik âlimler buradan, sevilen birinin ardından üzüntü göstermenin ve gözyaşı dökmenin sabır ve Allah’ın takdirini kabullenmekle çelişmediği sonucunu çıkarırlar. Komutanların sırayla görevi devralması, bir lider görevini yerine getiremez hâle geldiğinde hazırlığın ve sorumluluğun devredilmesinin önemini gösterir. Halid ibn Velid hakkındaki ifade onun cesaretini ve liderliğini takdir ederken nihai zaferi Allah’a nispet eder. Haber ulaşmadan önce yapılan bu bildirim, Allah’ın Peygamber ﷺ’e verdiği peygamberlik bilgisine dair özel bir işaret sayılır.
- Kaybın ardından duyulan üzüntüyü kabul edin; gözyaşı sabır ve Allah’a güvenle bağdaşır.
- Bir lider görevini sürdüremez hâle geldiğinde sorumluluğun devam etmesi için ekiplerde açık bir halefiyet planı oluşturun.
- İnsanların çabasını takdir edin, ancak nihai yardım ve başarıyı Allah’a nispet edin.
Bu rivayet, üç komutan hakkındaki anlatımın hemen yanında yer alır ve seferin olaylarını tamamlar.
Sahih al-Bukhari · #4261 (Sahih)Aynı bölümdeki bu sahih rivayet, Zeyd, Cafer ve İbn Revaha’nın şehit olduğu sefere dair başka bir anlatım sunar.
Sahih al-Bukhari · #4264 (Sahih)Rivayet, Cafer’in iki kanat sahibi olma şeklindeki özel şerefini anar ve bunu onun şehadetiyle ilişkilendirir.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.