Sahih al-Bukhari, 4498. hadis
Abdullah ibn Abbas rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
al‑Bukhari'den Ibn Abbas'e uzanan rivayet zinciri
- 1Al‑Humaydial‑Bukhari'e aktardıالْحُمَيْدِيُّ
- 2Sufyanسُفْيَانُ
- 3Amrعَمْرٌو
- 4Mujahidمُجَاهِدًا
- 5Ibn Abbasابْنَ عَبَّاسٍ
Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır. Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
حَدَّثَنَا الْحُمَيْدِيُّ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، حَدَّثَنَا عَمْرٌو، قَالَ سَمِعْتُ مُجَاهِدًا، قَالَ سَمِعْتُ ابْنَ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ يَقُولُ كَانَ فِي بَنِي إِسْرَائِيلَ الْقِصَاصُ، وَلَمْ تَكُنْ فِيهِمُ الدِّيَةُ فَقَالَ اللَّهُ تَعَالَى لِهَذِهِ الأُمَّةِ {كُتِبَ عَلَيْكُمُ الْقِصَاصُ فِي الْقَتْلَى الْحُرُّ بِالْحُرِّ وَالْعَبْدُ بِالْعَبْدِ وَالأُنْثَى بِالأُنْثَى فَمَنْ عُفِيَ لَهُ مِنْ أَخِيهِ شَىْءٌ} فَالْعَفْوُ أَنْ يَقْبَلَ الدِّيَةَ فِي الْعَمْدِ {فَاتِّبَاعٌ بِالْمَعْرُوفِ وَأَدَاءٌ إِلَيْهِ بِإِحْسَانٍ} يَتَّبِعُ بِالْمَعْرُوفِ وَيُؤَدِّي بِإِحْسَانٍ، {ذَلِكَ تَخْفِيفٌ مِنْ رَبِّكُمْ} وَرَحْمَةٌ مِمَّا كُتِبَ عَلَى مَنْ كَانَ قَبْلَكُمْ. {فَمَنِ اعْتَدَى بَعْدَ ذَلِكَ فَلَهُ عَذَابٌ أَلِيمٌ} قَتَلَ بَعْدَ قَبُولِ الدِّيَةِ.
Humeydî bize rivayet etti, Süfyân bize rivayet etti, Amr bize rivayet ederek şöyle dedi: Mücâhid’i işittim, o da İbn Abbâs’tan –Allah onlardan razı olsun– şöyle dediğini işitti: İsrailoğulları arasında kısas vardı ancak diyet yoktu. Bunun üzerine Yüce Allah bu ümmete şöyle buyurdu: {Ey iman edenler! Öldürülenlerde kısas size farz kılındı: Hüre hür, köleye köle, kadına kadın. Kim kardeşi tarafından herhangi bir şey bağışlanırsa}, bu af, kasten öldürmede diyeti kabul etmektir; {artık örfe uygun olarak talep edilmeli ve ona iyilikle ödenmelidir}. Yani veli örfe uygun şekilde ister, katil de iyilikle öder. {Bu, Rabbinizden bir hafifletme} ve öncekilere yazılanlara göre bir rahmettir. {Bundan sonra kim haddi aşarsa, onun için elem verici bir azap vardır}: Bu, diyeti kabul ettikten sonra katili öldürmektir.
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Diyet, kısasın yanı sıra affetmeye ve merhamete de imkân tanır.
İslam hukukunun sınırları içinde, cinayet veya bedensel yaralanmaya karşılık uygulanan hukuki ceza.
Kan dökülmesi veya yaralanma için hukuken belirlenmiş mali tazminat.
Burada kısastan vazgeçmek; kasıtlı öldürme davasında diyeti kabul etmek de buna dahildir.
İbn Hacer’in Buhârî açıklaması da dahil olmak üzere klasik şârihler, bu açıklamayı kasıtlı öldürme durumunda maktulün yakınlarının kısası seçebileceği veya kısastan vazgeçerek diyeti kabul edebileceği şeklinde yorumlar. Makul biçimde talepte bulunma ve güzelce ödeme ifadeleri, her iki taraf için özen ve hakkaniyetin önemini vurgular. Kesin şartlar ve hukuki uygulama mezheplere göre değişir; bu pasaj kişisel intikama izin vermez, çünkü süreç yetkili yargı makamlarınca yürütülmelidir.
- Diyet veya kısasla ilgili uyuşmazlıkları yetkili mercilere bırakın; asla kendi başınıza intikam almayın.
- Tazminatı kabul eden kişi, meseleyi adil biçimde ve aşırı taleplerde bulunmadan sonuçlandırmalıdır.
- Seçim hakkı olanlar, maktul yakınlarının haklarını veya hukuku göz ardı etmeden affetmeyi düşünebilir.
Mevcut metne göre bu rivayet de kısasın uygulanışını ele alır ve pasajın hukuki temasını bağlama oturtmaya yardımcı olur.
Sahih al-Bukhari · #4500 (Sahih)Rivayet yaralanma ve kısas hakkında bir olay aktarır; böylece adalet ve aşırı karşılığı önleme konusundaki daha geniş hükümlerle bağlantı kurar.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.