Sahih al-Bukhari, 4625. hadis
Abdullah ibn Abbas rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
Abdullah ibn Abbas tarafından rivayet edildi
Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
حَدَّثَنَا أَبُو الْوَلِيدِ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، أَخْبَرَنَا الْمُغِيرَةُ بْنُ النُّعْمَانِ، قَالَ سَمِعْتُ سَعِيدَ بْنَ جُبَيْرٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ خَطَبَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ " يَا أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّكُمْ مَحْشُورُونَ إِلَى اللَّهِ حُفَاةً عُرَاةً غُرْلاً ـ ثُمَّ قَالَ ـ {كَمَا بَدَأْنَا أَوَّلَ خَلْقٍ نُعِيدُهُ وَعْدًا عَلَيْنَا إِنَّا كُنَّا فَاعِلِينَ} إِلَى آخِرِ الآيَةِ ـ ثُمَّ قَالَ ـ أَلاَ وَإِنَّ أَوَّلَ الْخَلاَئِقِ يُكْسَى يَوْمَ الْقِيَامَةِ إِبْرَاهِيمُ، أَلاَ وَإِنَّهُ يُجَاءُ بِرِجَالٍ مِنْ أُمَّتِي فَيُؤْخَذُ بِهِمْ ذَاتَ الشِّمَالِ، فَأَقُولُ يَا رَبِّ أُصَيْحَابِي. فَيُقَالُ إِنَّكَ لاَ تَدْرِي مَا أَحْدَثُوا بَعْدَكَ. فَأَقُولُ كَمَا قَالَ الْعَبْدُ الصَّالِحُ {وَكُنْتُ عَلَيْهِمْ شَهِيدًا مَا دُمْتُ فِيهِمْ فَلَمَّا تَوَفَّيْتَنِي كُنْتَ أَنْتَ الرَّقِيبَ عَلَيْهِمْ} فَيُقَالُ إِنَّ هَؤُلاَءِ لَمْ يَزَالُوا مُرْتَدِّينَ عَلَى أَعْقَابِهِمْ مُنْذُ فَارَقْتَهُمْ ".
Ebü'l-Velîd bize rivayet etti, Şu'be bize rivayet etti, Muğîre b. Nu'mân bize haber verdi: Saîd b. Cübeyr'den, o da İbn Abbas'tan -Allah onlardan razı olsun- işittim dedi ki: Resûlullah ﷺ hutbe irad ederek şöyle buyurdu:
"Ey insanlar! Sizler Allah'ın huzuruna yalınayak, çıplak ve sünnetsiz olarak haşredileceksiniz." Sonra şu ayeti okudu: {İlk yaratmayı nasıl yaptıysak, onu tekrarlamak üzerimize bir vaaddir. Şüphesiz biz bunu yapacağız} ayetin sonuna kadar. Sonra şöyle buyurdu: "Bilesiniz ki Kıyamet günü mahlûkatın içinde ilk giydirilecek olan İbrahim'dir. Bilesiniz ki ümmetimden bazı kimseler getirilip sol tarafa (Cehennem'e) doğru götürülecekler. Ben de: 'Ey Rabbim! Bunlar benim ashabımdır!' diyeceğim. O zaman bana: 'Sen onların senden sonra ne bidatler çıkardıklarını bilmiyorsun' denilecek. Ben de salih kulun dediği gibi diyeceğim: {Ben aralarında bulunduğum müddetçe onlara şahit oldum. Fakat Sen beni vefat ettirdiğinde, onları gözetleyen yalnızca Sen oldun.} Bunun üzerine: 'Bu kimseler senin ayrılışından beri sürekli dinden dönmüşlerdir' denilecektir."
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Herkes çıplak ve yalın ayak diriltilecek, ardından hesaba çekilecektir.
İnsanlar ilk yaratıldıkları hâlde, sünnetsiz olarak diriltilecektir.
İnsanların hesap ve cezalarına götürülmelerini anlatan bir tasvirdir.
Peygamber ﷺ vefat ettikten sonra onun hidayetinden uzaklaştılar ve bu tutumlarında ısrar ettiler.
İbn Hacer’in de aralarında bulunduğu klasik âlimler, insanların kıyamet günü dünyevî malları ve dış görünüşten kaynaklanan statüleri olmaksızın bir araya getirileceğini açıklar. İlk giydirilen kişi olarak İbrahim’in anılması, onun özel şerefini gösterir. Uzaklaştırılan insanların sahnesi, ümmete mensup olmanın veya Peygamber’e ﷺ yakınlığın kurtuluş garantisi olmadığını hatırlatır: Belirleyici olan Allah’a bağlılık ve O’nun hidayetini izlemektir. Salih kul hakkındaki sözler İsa’ya ﷺ işaret eder ve bir peygamberin vefatından sonra Allah’ın onun ümmetini bütünüyle gözettiğini vurgular.
- Her gün amellerini gözden geçirip tövbe ederek hesap gününe hazırlan.
- Başkaları hidayetten uzaklaşsa bile Peygamber’in ﷺ yolunu kararlılıkla izle.
- Soyuna veya bir gruba mensup olmana güvenip rahatlama: iman ve iyi ameller sürekli özen ister.
Aynı bağlamdaki bu rivayet, kıyamet günü toplanma ve yaşanacak olayların tasvirini tamamlar.
Sahih al-Bukhari · #4627 (Sahih)Rivayet, İsa’nın şahitliği ve Allah’ın ümmetini gözetmesi hakkındaki sözlerinin aktarımıyla bağlantılıdır.
Sahih al-Bukhari · #4476 (Sahih)Bu hadis, müminlerin o gün nasıl bir araya gelip kendileri için şefaat edecek birini aradıklarını anlatır.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.