Kur'an Tefsiri · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, 4922. hadis

Jabir ibn Abdullah rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.

Sahih (güvenilir)Kitap: Kur'an Tefsiri
صحيح البخاري
Kim rivayet etti?

Jabir ibn Abdullah tarafından rivayet edildi

Sahih (güvenilir)

Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.

Rivayet

Arapça metin

حَدَّثَنَا يَحْيَى، حَدَّثَنَا وَكِيعٌ، عَنْ عَلِيِّ بْنِ الْمُبَارَكِ، عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ، سَأَلْتُ أَبَا سَلَمَةَ بْنَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَوَّلِ، مَا نَزَلَ مِنَ الْقُرْآنِ‏.‏ قَالَ ‏{‏يَا أَيُّهَا الْمُدَّثِّرُ‏}‏ قُلْتُ يَقُولُونَ ‏{‏اقْرَأْ بِاسْمِ رَبِّكَ الَّذِي خَلَقَ‏}‏ فَقَالَ أَبُو سَلَمَةَ سَأَلْتُ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ رضى الله عنهما عَنْ ذَلِكَ وَقُلْتُ لَهُ مِثْلَ الَّذِي قُلْتَ فَقَالَ جَابِرٌ لاَ أُحَدِّثُكَ إِلاَّ مَا حَدَّثَنَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏"‏ جَاوَرْتُ بِحِرَاءٍ، فَلَمَّا قَضَيْتُ جِوَارِي هَبَطْتُ فَنُودِيتُ فَنَظَرْتُ عَنْ يَمِينِي فَلَمْ أَرَ شَيْئًا، وَنَظَرْتُ عَنْ شِمَالِي فَلَمْ أَرَ شَيْئًا، وَنَظَرْتُ أَمَامِي فَلَمْ أَرَ شَيْئًا، وَنَظَرْتُ خَلْفِي فَلَمْ أَرَ شَيْئًا، فَرَفَعْتُ رَأْسِي فَرَأَيْتُ شَيْئًا، فَأَتَيْتُ خَدِيجَةَ فَقُلْتُ دَثِّرُونِي وَصُبُّوا عَلَىَّ مَاءً بَارِدًا ـ قَالَ ـ فَدَثَّرُونِي وَصَبُّوا عَلَىَّ مَاءً بَارِدًا قَالَ فَنَزَلَتْ ‏{‏يَا أَيُّهَا الْمُدَّثِّرُ * قُمْ فَأَنْذِرْ * وَرَبَّكَ فَكَبِّرْ‏}‏ ‏"‏‏.‏

Çeviri

Yahya bize rivayet etti, Veki' bize rivayet etti, Ali b. el-Mübarek'ten, o da Yahya b. Ebî Kesîr'den: Ebû Seleme b. Abdurrahman'a Kur'an'dan ilk inen ayetleri sordum. O,

"Ey örtünüp bürünen!" dedi. Ben, "İnsanlar 'Yaratan Rabbinin adıyla oku!' olduğunu söylüyorlar" dedim. Bunun üzerine Ebû Seleme şöyle dedi: "Ben de Câbir b. Abdullah'a (Allah onlardan razı olsun) bunu sordum ve senin söylediğinin aynısını ona söyledim. Câbir şöyle cevap verdi: 'Sana ancak Allah Resûlü'nün ﷺ bize anlattığını anlatırım.' Buyurdu ki: 'Hira mağarasında inzivaya çekilmiştim. İnziva sürem dolup aşağı indiğimde bana seslenildi. Sağıma baktım, bir şey göremedim; soluma baktım, bir şey göremedim; önüme baktım, bir şey göremedim; arkama baktım, bir şey göremedim. Başımı yukarı kaldırdığımda ise bir şey gördüm. Hatice'nin yanına gelip: "Beni örtün ve üzerime soğuk su dökün!" dedim. Beni örttüler ve üzerime soğuk su döktüler.' Sonra şu ayetler nazil oldu: {Ey örtünüp bürünen! * Kalk ve uyar! * Rabbini yücelt!}"

Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.

Temel mesaj

Hira’daki inzivanın ardından gelen ilk emir, ayağa kalkıp uyarmaktı.

Arka plan ve bağlam

Peygamber ﷺ Hira mağarasında inzivaya çekildiğini, oradan indikten sonra bir ses duyup bir görüntü gördüğünü anlatır. Hatice’nin yanına giderek örtülmesini ve soğuk su verilmesini istedi; ardından Müddessir suresinin ayetleri vahyedildi.

Kavramlar ve açıklamalar
Hira

Mekke yakınlarında bir dağda bulunan ve Peygamber ﷺ’in inzivaya çekildiği mağara.

inzivaya çekilmek

İbadet ve tefekküre yönelmek için yalnızlığı tercih etmek.

Ey örtüsüne bürünen

Sarsıcı deneyimin ardından örtüsüne bürünen Peygamber ﷺ’e hitap.

Âlimlerin çıkarımları

Klasik âlimler, Âişe’nin rivayetine göre ilk vahyedilen ayetlerin Alak suresinden olduğunu; Cabir’in burada ise vahye ara verildikten sonra ilk gelen ayetlerin Müddessir suresinden olduğunu ele alırlar. Vahyin başlangıcı ile uyarma emriyle yeniden başlamasını birbirinden ayırarak bu rivayetleri uzlaştırırlar. “Kalk ve uyar” çağrısı, peygamberlik görevinin halka açık tebliği de içerdiğini gösterir.

Günümüz için dersler
  1. Sarsıcı bir deneyimden sonra, Peygamber ﷺ’in Hatice’den destek aldığı gibi güvendiğin kişilerden destek al.
  2. Açık bir sorumluluk üstlendiğinde, atılacak bir sonraki somut adımla başla.
  3. Rivayetler bir olayın farklı yönlerini aktardığında Kur’an’ı dikkatle oku ve bağlama önem ver.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her gün kendi dilinde bir hadis

Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.