Sahih al-Bukhari, 4948. hadis
Ali ibn Abi Talib rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
al‑Bukhari'den Peygamber ﷺ'e uzanan rivayet zinciri
- 1Uthman ibn Abu Shaybaal‑Bukhari'e aktardıعُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ
- 2Jarirجَرِيرٌ
- 3Mansurمَنْصُورٍ
- 4Sa'd ibn Ubaydaسَعْدِ بْنِ عُبَيْدَةَ
- 5Abu Abd ar‑Rahman as‑Sulamiأَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ السُّلَمِيِّ
- 6Aliعَلِيٍّ
- 7Allah'ın Resûlü ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır. Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا جَرِيرٌ، عَنْ مَنْصُورٍ، عَنْ سَعْدِ بْنِ عُبَيْدَةَ، عَنْ أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ السُّلَمِيِّ، عَنْ عَلِيٍّ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ كُنَّا فِي جَنَازَةٍ فِي بَقِيعِ الْغَرْقَدِ، فَأَتَانَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَعَدَ وَقَعَدْنَا حَوْلَهُ، وَمَعَهُ مِخْصَرَةٌ فَنَكَّسَ، فَجَعَلَ يَنْكُتُ بِمِخْصَرَتِهِ ثُمَّ قَالَ " مَا مِنْكُمْ مِنْ أَحَدٍ وَمَا مِنْ نَفْسٍ مَنْفُوسَةٍ إِلاَّ كُتِبَ مَكَانُهَا مِنَ الْجَنَّةِ وَالنَّارِ، وَإِلاَّ قَدْ كُتِبَتْ شَقِيَّةً أَوْ سَعِيدَةً ". قَالَ رَجُلٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَفَلاَ نَتَّكِلُ عَلَى كِتَابِنَا وَنَدَعُ الْعَمَلَ فَمَنْ كَانَ مِنَّا مِنْ أَهْلِ السَّعَادَةِ فَسَيَصِيرُ إِلَى أَهْلِ السَّعَادَةِ، وَمَنْ كَانَ مِنَّا مِنْ أَهْلِ الشَّقَاءِ فَسَيَصِيرُ إِلَى عَمَلِ أَهْلِ الشَّقَاوَةِ. قَالَ " أَمَّا أَهْلُ السَّعَادَةِ فَيُيَسَّرُونَ لِعَمَلِ أَهْلِ السَّعَادَةِ وَأَمَّا أَهْلُ الشَّقَاوَةِ فَيُيَسَّرُونَ لِعَمَلِ أَهْلِ الشَّقَاءِ ". ثُمَّ قَرَأَ {فَأَمَّا مَنْ أَعْطَى وَاتَّقَى * وَصَدَّقَ بِالْحُسْنَى} الآيَةَ.
Osman b. Ebî Şeybe bize rivayet etti, Cerîr bize rivayet etti, Mansûr’dan, o da Sa‘d b. Ubeyde’den, o da Ebû Abdurrahmân es-Sülemî’den, o da Ali’den -Allah ondan razı olsun- şöyle dediğini nakletti:
"Biz Bakîu’l-Garkad’da bir cenazede bulunuyorduk. Resûlullah ﷺ yanımıza geldi ve oturdu, biz de etrafına oturduk. Elinde küçük bir değnek vardı; başını öne eğdi ve değneğiyle yeri eşelemeye başladı. Sonra şöyle buyurdu: 'Sizden hiç kimse ve doğacak hiçbir can yoktur ki, cennetteki veya cehennemdeki yeri yazılmış olmasın ve mutlu ya da mutsuz olacağı takdir edilmemiş olsun.' Bir adam sordu: 'Ey Allah’ın Resûlü ﷺ! O halde yazgımıza güvenip ameli terk etmeyelim mi? Zira bizden mutluluk ehli olan zaten mutluluk ehline ulaşacaktır, mutsuzluk ehli olan da mutsuzluk ehlinin amelini işleyecektir.' Bunun üzerine Resûlullah ﷺ şöyle buyurdu: 'Mutluluk ehli olanlar, mutluluk ehlinin ameline yönlendirilirler; mutsuzluk ehli olanlar ise mutsuzluk ehlinin ameline yönlendirilirler.' Ardından şu ayeti okudu: {Kim verir ve takva sahibi olur * Ve en güzel olanı (cenneti) tasdik ederse...} [Leyl Suresi]."
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Allah’ın takdiri, iyi işler yapma sorumluluğunu ortadan kaldırmaz.
Peygamber ﷺ ile sahabilerinin bir cenaze için toplandığı Medine’deki mezarlık.
Allah’ın olanlara dair bilgisi ve bunları yazmasıdır; bu, insanın seçimini ve yaptıklarından sorumluluğunu ortadan kaldırmaz.
Allah’ın vaat ettiği iyilik; bu açıklamada sevap ve cennetle ilişkilendirilir.
Klasik âlimler, hadisin hem Allah’ın her şeyi kuşatan takdirini hem de amel etme yükümlülüğünü doğruladığını açıklar. Yazılmış olanlar, iyi amelleri terk etmek için gerekçe değildir: İnsanlar seçim yapıp amellerini işler; Allah ise onların yolunu bilir ve kolaylaştırır. Leyl suresinden okunan ayetler; vermenin, takva üzere yaşamanın ve en güzel mükâfat vaadini doğrulamanın mutluluk yolunun özellikleri olduğunu açıklar. Dört Sünni fıkıh mezhebi de kadere iman ve insanın sorumluluğu ilkesini kabul eder.
- Geleceğe dair belirsizliğin namaz, tövbe ve iyi amellerden seni alıkoymasına izin verme.
- Allah’ın rızasını gözeterek bugün bir şeyler ver ve cömertliği böylece uygula.
- Allah’tan hidayet ve sebat dile; seçimlerinin sorumluluğunu da üstlen.
Bu sahih rivayet de kaderi ve amel edip etmemek meselesini ele alır.
Sahih al-Bukhari · #4947 (Sahih)Ali’den nakledilen bu rivayet de kişinin kaderinin yazılmasını ve amel etmenin önemini ele alır.
40 Hadith van an-Nawawi · #4 (Sahih)Bu sahih rivayet, kişinin hayat çizgisinin yazılmasını anlatır ve kadere iman konusunda ek bağlam sunar.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.