Sahih al-Bukhari, 7018. hadis
Umm al-Ala rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
Umm al-Ala tarafından rivayet edildi
Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
حَدَّثَنَا عَبْدَانُ، أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ، أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ خَارِجَةَ بْنِ زَيْدِ بْنِ ثَابِتٍ، عَنْ أُمِّ الْعَلاَء ِ ـ وَهْىَ امْرَأَةٌ مِنْ نِسَائِهِمْ بَايَعَتْ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ـ قَالَتْ طَارَ لَنَا عُثْمَانُ بْنُ مَظْعُونٍ فِي السُّكْنَى حِينَ اقْتَرَعَتِ الأَنْصَارُ عَلَى سُكْنَى الْمُهَاجِرِينَ، فَاشْتَكَى فَمَرَّضْنَاهُ حَتَّى تُوُفِّيَ، ثُمَّ جَعَلْنَاهُ فِي أَثْوَابِهِ فَدَخَلَ عَلَيْنَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقُلْتُ رَحْمَةُ اللَّهِ عَلَيْكَ أَبَا السَّائِبِ، فَشَهَادَتِي عَلَيْكَ لَقَدْ أَكْرَمَكَ اللَّهُ. قَالَ " وَمَا يُدْرِيكِ ". قُلْتُ لاَ أَدْرِي وَاللَّهِ. قَالَ " أَمَّا هُوَ فَقَدْ جَاءَهُ الْيَقِينُ، إِنِّي لأَرْجُو لَهُ الْخَيْرَ مِنَ اللَّهِ، وَاللَّهِ مَا أَدْرِي وَأَنَا رَسُولُ اللَّهِ مَا يُفْعَلُ بِي وَلاَ بِكُمْ ". قَالَتْ أُمُّ الْعَلاَءِ فَوَاللَّهِ لاَ أُزَكِّي أَحَدًا بَعْدَهُ. قَالَتْ وَرَأَيْتُ لِعُثْمَانَ فِي النَّوْمِ عَيْنًا تَجْرِي، فَجِئْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَذَكَرْتُ ذَلِكَ لَهُ فَقَالَ " ذَاكِ عَمَلُهُ يَجْرِي لَهُ "
Abdan bize rivayet etti, Abdullah bize haber verdi, Ma'mer bize haber verdi; ez-Zühri'den, Hârice bin Zeyd bin Sâbit'ten, Ümmü'l-Alâ'dan —ki o, Resûlullah ﷺ'a biat etmiş hanımlarından bir kadındır— şöyle dedi:
"Ensar, Muhacirlere barınak sağlamak için kura çektiklerinde Osman bin Maz'un bizim payımıza düştü. Hastalandı ve biz onu vefat edinceye kadar hastalığında bakımını üstlendik. Sonra onu kendi elbiseleri içinde kefenledik. Resûlullah ﷺ yanımıza girdiğinde ben: 'Allah'ın rahmeti üzerine olsun ey Ebu's-Sâib! Şahitlik ederim ki Allah seni mutlaka ikramda bulunmuştur' dedim. Resûlullah ﷺ: 'Bunu nereden biliyorsun?' buyurdu. Ben: 'Vallahi bilmiyorum' dedim. Buyurdu ki: 'Ona gelince, ona yakîn (ölüm/gerçek) gelmiştir. Ben onun için Allah'tan hayır umuyorum. Vallahi ben Resûlullah olduğum halde ne bana ne de size ne yapılacağını bilemem.'" Ümmü'l-Alâ dedi ki: "Vallahi bundan sonra asla kimseyi temize çıkarmayacağım." Ve ekledi: "Rüyada Osman için akan bir pınar gördüm. Resûlullah ﷺ'a gelip bunu anlattım. O da: 'İşte bu, onun amelidir ki kendisi için akıp durmaktadır' buyurdu."
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Herkesin nihai akıbetini yalnızca Allah bilir; iyi amellerin sevabı sürmeye devam eder.
Ümmü’l-Alâ, bunu hastalığı ve vefatı vesilesiyle Osman ibn Maz‘un hakkında anlatmıştır. Osman, muhacirlerden bir misafir olarak kura ile onun hanesine verilmişti.
Kaçınılmaz olan ölüme işaret eder.
Peygamber ﷺ’in, ilk Müslüman topluluğundan bir sahabisi.
Peygamber ﷺ’in, sevabı Osman için devam eden amellere işaret olarak yorumladığı rüya imgesi.
Âlimler buradan, vefat eden biri için hayır umulabileceğini, ancak vahiyden bir delil olmaksızın onun nihai varış yeri hakkında kesin konuşulmaması gerektiğini çıkarırlar. Peygamber ﷺ’in sözleri, gayb karşısında tevazuyu öğretir: nihai hükmün bilgisi Allah’a aittir. Samimi bir rüya anlamlı bir işaret taşıyabilir; ancak vahyin yerini almaz, bir inanç esası veya hukukî hüküm ortaya koymaz. Pınar yorumu, devam eden sevabı, kişinin vefatından sonra da faydası süren iyi amellerle ilişkilendirir.
- Vefat eden biri hakkında saygıyla konuş ve Allah’ın rahmetini um; ancak onun nihai akıbeti konusunda kesinlik iddia etme.
- Yararlı bilgiyi aktarmak ve insanlara destek olmak gibi, başkalarına kalıcı fayda sağlayacak iyi işler yap.
- Rüyaları dikkatle ele al: hayırlı bir rüyayı, vahyin veya güvenilir dinî bilginin üstüne çıkarmadan paylaş.
Bu rivayet hayırlı rüyaları ele alır ve böylece Ümmü’l-Alâ’nın rüyasına ek bağlam sağlar.
Sahih al-Bukhari · #6984 (Sahih)Bu rivayet de rüyalar hakkındadır ve rüya anlatılarının Sünnet’teki yerini anlamaya yardımcı olur.
Sahih al-Bukhari · #7017 (Sahih)Bu rivayet, rüya tabiri kitabında bu pasajın hemen yanında yer alır ve ilgili bir bağlam sunar.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.