Sahih al-Bukhari, 7447. hadis
Abu Bakrah rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
al‑Bukhari'den Peygamber ﷺ'e uzanan rivayet zinciri
- 1Muhammad ibn al‑Muthannaal‑Bukhari'e aktardıمُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى
- 2Abd al‑Wahhabعَبْدُ الْوَهَّابِ
- 3Ayyubأَيُّوبُ
- 4Muhammadمُحَمَّدٍ
- 5Ibn Abu Bakraابْنِ أَبِي بَكْرَةَ
- 6Abu Bakraأَبِي بَكْرَةَ
- 7Allah'ın Resûlü ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır. Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ، حَدَّثَنَا أَيُّوبُ، عَنْ مُحَمَّدٍ، عَنِ ابْنِ أَبِي بَكْرَةَ، عَنْ أَبِي بَكْرَةَ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ " الزَّمَانُ قَدِ اسْتَدَارَ كَهَيْئَتِهِ يَوْمَ خَلَقَ اللَّهُ السَّمَوَاتِ وَالأَرْضَ، السَّنَةُ اثْنَا عَشَرَ شَهْرًا، مِنْهَا أَرْبَعَةٌ حُرُمٌ ثَلاَثٌ مُتَوَالِيَاتٌ ذُو الْقَعَدَةِ وَذُو الْحَجَّةِ وَالْمُحَرَّمُ، وَرَجَبُ مُضَرَ الَّذِي بَيْنَ جُمَادَى وَشَعْبَانَ، أَىُّ شَهْرٍ هَذَا ". قُلْنَا اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ فَسَكَتَ حَتَّى ظَنَنَّا أَنَّهُ يُسَمِّيهِ بِغَيْرِ اسْمِهِ قَالَ " أَلَيْسَ ذَا الْحَجَّةِ ". قُلْنَا بَلَى. قَالَ " أَىُّ بَلَدٍ هَذَا ". قُلْنَا اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ. فَسَكَتَ حَتَّى ظَنَنَّا أَنَّهُ سَيُسَمِّيهِ بِغَيْرِ اسْمِهِ قَالَ " أَلَيْسَ الْبَلْدَةَ ". قُلْنَا بَلَى. قَالَ " فَأَىُّ يَوْمٍ هَذَا ". قُلْنَا اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ فَسَكَتَ حَتَّى ظَنَنَّا أَنَّهُ سَيُسَمِّيهِ بِغَيْرِ اسْمِهِ قَالَ " أَلَيْسَ يَوْمَ النَّحْرِ ". قُلْنَا بَلَى. قَالَ " فَإِنَّ دِمَاءَكُمْ وَأَمْوَالَكُمْ ـ قَالَ مُحَمَّدٌ وَأَحْسِبُهُ قَالَ وَأَعْرَاضَكُمْ ـ عَلَيْكُمْ حَرَامٌ، كَحُرْمَةِ يَوْمِكُمْ هَذَا فِي بَلَدِكُمْ هَذَا فِي شَهْرِكُمْ هَذَا، وَسَتَلْقَوْنَ رَبَّكُمْ فَيَسْأَلُكُمْ عَنْ أَعْمَالِكُمْ، أَلاَ فَلاَ تَرْجِعُوا بَعْدِي ضُلاَّلاً، يَضْرِبُ بَعْضُكُمْ رِقَابَ بَعْضٍ، أَلاَ لِيُبَلِّغِ الشَّاهِدُ الْغَائِبَ، فَلَعَلَّ بَعْضَ مَنْ يَبْلُغُهُ أَنْ يَكُونَ أَوْعَى مِنْ بَعْضِ مَنْ سَمِعَهُ ". فَكَانَ مُحَمَّدٌ إِذَا ذَكَرَهُ قَالَ صَدَقَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ثُمَّ قَالَ " أَلاَ هَلْ بَلَّغْتُ أَلاَ هَلْ بَلَّغْتُ ".
Muhammed b. el-Müsennâ bize rivayet etti, Abdülvehhâb bize rivayet etti, Eyyûb bize rivayet etti; Muhammed'den, İbn Ebî Bekre'den, Ebî Bekre'den naklen: Nebî ﷺ şöyle buyurdu:
"Zaman, Allah'ın gökleri ve yeri yarattığı gündeki asıl haline dönmüştür. Yıl on iki aydır; bunlardan dördü haram aylardır. Üçü ard arda gelir: Zilkade, Zilhicce ve Muharrem. Diğeri ise Cemâziye ile Şaban arasındaki Mudar'ın Receb'idir. Bu hangi aydır?" Biz: "Allah ve Resûlü daha iyi bilir," dedik. O kadar sustu ki, biz onu başka bir isimle anacak zannettik. Sonra: "Zilhicce değil midir?" buyurdu. Biz: "Evet," dedik. "Bu hangi belde (şehir)dir?" diye sordu. Biz: "Allah ve Resûlü daha iyi bilir," dedik. Yine sustu, biz onu başka bir isimle anacak sandık. Sonra: "Burası Belde (Mekke) değil midir?" buyurdu. Biz: "Evet," dedik. "Bugün hangi gündür?" diye sordu. Biz: "Allah ve Resûlü daha iyi bilir," dedik. Sustu, biz onu başka bir isimle anacak zannettik. Sonra: "Nahr (Kurban Bayramı) günü değil midir?" buyurdu. Biz: "Evet," dedik. Bunun üzerine şöyle buyurdu: "Şüphesiz kanlarınız, mallarınız – râvi Muhammed dedi ki: Sanırım 'ırzlarınız (namuslarınız)' da dedi – birbirinize karşı, şu gününüzün, şu beldenizin ve şu ayınızın kutsiyeti gibi dokunulmazdır/haramdır. Rabbinize kavuşacaksınız ve O size amellerinizi soracaktır. Sakın benden sonra sapıklığa dönüp de birbirinizin boyunlarını vurmayın! İyi bilin ki, burada bulunanlar bulunmayanlara bunu ulaştırsın. Çünkü kendisine ulaştırılan kimse, işiten bazı kimselerden daha iyi anlayabilir." Râvi Muhammed bu hadisi her andığında: "Nebî ﷺ doğru söylemiştir," derdi. Sonra Nebî ﷺ: "Dikkat edin, tebliğ ettim mi? Dikkat edin, tebliğ ettim mi?" buyurdu.
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Can, mal ve namus dokunulmazdır; mesajı başkalarına ulaştırın.
Allah'ın özel bir şeref verdiği dört ay: Zilkade, Zilhicce, Muharrem ve Recep.
Zilhicce'nin onuncu günü; Müslümanlar hac sırasında bu gün kurban keser.
Mesajı bizzat işitmemiş kişilere güvenilir bilgiyi aktarma çağrısı.
Klasik âlimler bu hadisten insanların canlarının, mallarının ve namuslarının korunduğu; birbirleriyle savaşmanın ve kan dökmenin yasak olduğu sonucunu çıkarırlar. Haram gün, şehir ve ayla yapılan karşılaştırma bu korumanın önemini vurgular. Bilgiyi aktarma çağrısı da dinleyenin mesajı başkalarına doğru biçimde ulaştırabileceğini; onu alan kişinin mesajı daha iyi anlayıp ezberleyebileceğini ortaya koyar. On iki aydan söz eden bölüm ayrıca yılın belirlenmiş düzenini ve dört haram ayın özel konumunu teyit eder.
- Çatışma tırmansa bile başkalarının canını, malını ve itibarını koru.
- Dinî bilgileri başkalarına aktarmadan önce dikkatle doğrula.
- Kıyamet Günü yaptıklarından hesaba çekileceğini unutma.
Bu sahih rivayet, bir Müslümanın kanını dökmenin yasaklanmasına ilişkin istisnalardan söz ederek canın dokunulmazlığı vurgusunu tamamlar.
Sahih al-Bukhari · #7371 (Sahih)Bu rivayette zulmün Kıyamet Günü karanlıklar olacağı bildirilir ve başkalarının haklarına saygı gösterme çağrısı güçlendirilir.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.