Sahih Muslim, 1496. hadis
Itban ibn Malik rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
Muslim'den Peygamber ﷺ'e uzanan rivayet zinciri
- 1Harmala ibn Yahya at‑TujibiMuslim'e aktardıحَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى التُّجِيبِيُّ
- 2Ibn Wahbابْنُ وَهْبٍ
- 3Yunusيُونُسُ
- 4Ibn Shihabابْنِ شِهَابٍ
- 5Mahmud ibn ar‑Rabi' al‑Ansariمَحْمُودَ بْنَ الرَّبِيعِ الأَنْصَارِيَّ
- 6Allah'ın Resûlü ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır. Sahih Muslim bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى التُّجِيبِيُّ، أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ، أَخْبَرَنِي يُونُسُ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، أَنَّ مَحْمُودَ بْنَ الرَّبِيعِ الأَنْصَارِيَّ، حَدَّثَهُ أَنَّ عِتْبَانَ بْنَ مَالِكٍ وَهُوَ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم مِمَّنْ شَهِدَ بَدْرًا مِنَ الأَنْصَارِ أَنَّهُ أَتَى رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي قَدْ أَنْكَرْتُ بَصَرِي وَأَنَا أُصَلِّي لِقَوْمِي وَإِذَا كَانَتِ الأَمْطَارُ سَالَ الْوَادِي الَّذِي بَيْنِي وَبَيْنَهُمْ وَلَمْ أَسْتَطِعْ أَنْ آتِيَ مَسْجِدَهُمْ فَأُصَلِّيَ لَهُمْ وَدِدْتُ أَنَّكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ تَأْتِي فَتُصَلِّي فِي مُصَلًّى . فَأَتَّخِذَهُ مُصَلًّى . قَالَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " سَأَفْعَلُ إِنْ شَاءَ اللَّهُ " . قَالَ عِتْبَانُ فَغَدَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَأَبُو بَكْرٍ الصِّدِّيقُ حِينَ ارْتَفَعَ النَّهَارُ فَاسْتَأْذَنَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَأَذِنْتُ لَهُ فَلَمْ يَجْلِسْ حَتَّى دَخَلَ الْبَيْتَ ثُمَّ قَالَ " أَيْنَ تُحِبُّ أَنْ أُصَلِّيَ مِنْ بَيْتِكِ " . قَالَ فَأَشَرْتُ إِلَى نَاحِيَةٍ مِنَ الْبَيْتِ فَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَكَبَّرَ فَقُمْنَا وَرَاءَهُ فَصَلَّى رَكْعَتَيْنِ ثُمَّ سَلَّمَ - قَالَ - وَحَبَسْنَاهُ عَلَى خَزِيرٍ صَنَعْنَاهُ لَهُ - قَالَ - فَثَابَ رِجَالٌ مِنْ أَهْلِ الدَّارِ حَوْلَنَا حَتَّى اجْتَمَعَ فِي الْبَيْتِ رِجَالٌ ذَوُو عَدَدٍ فَقَالَ قَائِلٌ مِنْهُمْ أَيْنَ مَالِكُ بْنُ الدُّخْشُنِ فَقَالَ بَعْضُهُمْ ذَلِكَ مُنَافِقٌ لاَ يُحِبُّ اللَّهَ وَرَسُولَهُ . فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " لاَ تَقُلْ لَهُ ذَلِكَ أَلاَ تَرَاهُ قَدْ قَالَ لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ . يُرِيدُ بِذَلِكَ وَجْهَ اللَّهِ " . قَالَ قَالُوا اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ . قَالَ فَإِنَّمَا نَرَى وَجْهَهُ وَنَصِيحَتَهُ لِلْمُنَافِقِينَ . قَالَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " فَإِنَّ اللَّهَ قَدْ حَرَّمَ عَلَى النَّارِ مَنْ قَالَ لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ . يَبْتَغِي بِذَلِكَ وَجْهَ اللَّهِ " . قَالَ ابْنُ شِهَابٍ ثُمَّ سَأَلْتُ الْحُصَيْنَ بْنَ مُحَمَّدٍ الأَنْصَارِيَّ - وَهُوَ أَحَدُ بَنِي سَالِمٍ وَهُوَ مِنْ سَرَاتِهِمْ - عَنْ حَدِيثِ مَحْمُودِ بْنِ الرَّبِيعِ فَصَدَّقَهُ بِذَلِكَ .
Mahmûd b. er-Rabî el-Ensârî rivayet etti: Bedir'e katılan Ensar'dan olan ve Nebi ﷺ'in sahabelerinden İtbân b. Mâlik, Resûlullah ﷺ'e gelerek şöyle dedi:
"Ey Allah'ın Resûlü! Gözlerim zayıfladı ve ben kavmime namaz kıldırıyorum. Yağmur yağdığında aramızdaki vadi suyla doluyor ve onların mescidine gidip onlara namaz kıldıramıyorum. Ey Allah'ın Resûlü! Gelip evimde bir yerde namaz kılmanı istiyorum ki orayı namazgâh edineyim." Resûlullah ﷺ: "İnşallah yaparım" buyurdu. İtbân devamla dedi ki: "Ertesi gün kuşluk vaktinde Resûlullah ﷺ ve Ebû Bekr es-Sıddık geldiler. Resûlullah ﷺ içeri girmek için izin istedi, ben de izin verdim. Eve girince oturmadan: "Evinin neresinde namaz kılmamı istersin?" diye sordu. Ben de evin bir köşesini işaret ettim. Bunun üzerine Resûlullah ﷺ kalktı, tekbir aldı, biz de arkasında saf tuttuk. İki rekat namaz kıldırdı ve selam verdi. Sonra kendisi için hazırladığımız et yemeği (hazîr) için onu alıkoyduk. Bu sırada komşulardan birçok kişi toplandı ve evde kalabalık bir cemaat oluştu. İçlerinden biri: "Mâlik b. Dühuşün nerede?" diye sordu. Bazıları: "O bir münafıktır, Allah'ı ve Resûlü'nü sevmez" dediler. Bunun üzerine Resûlullah ﷺ şöyle buyurdu: "Onun hakkında böyle söylemeyin! Onun 'Lâ ilâhe illallah' dediğini ve bununla Allah'ın rızasını aradığını görmüyor musunuz?" Oradakiler: "Allah ve Resûlü daha iyi bilir" dediler. Bir başkası ise: "Biz onun sadece münafıklara karşı yakınlığını ve nasihatini görüyoruz" dedi. Bunun üzerine Resûlullah ﷺ tekrar buyurdu: "Şüphesiz Allah, 'Lâ ilâhe illallah' diyerek bununla Allah'ın rızasını arayan kimseye Cehennem ateşini haram kılmıştır." İbn Şihâb dedi ki: "Daha sonra Benî Sâlim'in ileri gelenlerinden Huseyn b. Muhammed el-Ensârî'ye Mahmûd b. er-Rabî'nin bu hadisini sordum ve o da bunu doğruladı."
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Peygamber ﷺ İtban’ın evinde namaz kıldı ve şehadette ihlası vurguladı.
İtban bin Malik, görme yetisinin zayıfladığını ve taşan bir vadinin bazen cemaatine mescitte imamlık yapmasını engellediğini anlattı. Namaz kılacağı bir yer olarak kullanabilmek için Peygamber ﷺ’den evinde namaz kılmasını istedi.
Namaza başlamak için “Allahu ekber” demek.
“Allah’tan başka ibadete layık hiçbir ilah yoktur”; İslam inanç bildirgesinin özü.
İnsanların takdirini kazanmak için değil, Allah’a içtenlikle bağlı olarak bir iş yapmak.
Âlimler bu rivayetten evde namaz için bir yer belirlemenin ve kendisinden istendiğinde bir ziyaretçinin başkasının evinde namaz kılmasının caiz olduğu sonucunu çıkarırlar. Peygamber ﷺ ayrıca birini gelişigüzel münafıklıkla suçlamaya karşı uyarıda bulunmuştur: İnsanlar başkasının iç dünyası hakkında keyfî hüküm vermemeli; içten bir niyetle söylenen şehadetin değeri büyüktür. Ateş hakkındaki ifade günahları önemsememek için bir ruhsat değildir; âlimler bunu iman, ihlas ve sorumluluk hakkındaki diğer naslarla birlikte değerlendirir.
- Namazlarını düzenli ve özenli kılmana yardımcı olacaksa evinde sabit ve temiz bir namaz yeri belirle.
- Birinin imanı veya niyeti hakkında düşünmeden konuşma; insanları şüpheye dayanarak yargılama.
- İbadetini Allah’a yönelt; başkalarından övgü veya takdir bekleme.
Bu rivayet de İtban’ın Peygamber ﷺ’den evinde namaz kılmasını isteyişini anlatır ve namazın şartlarını açıklar.
Sahih Muslim · #1498 (Sahih)Bu sahih rivayet aynı olayı aktarır ve İtban’ın evinde kılınan namaza dair ayrıntıları destekler.
Sahih Muslim · #1494 (Sahih)Bu rivayet de birinin imanı hakkında hüküm vermenin ciddi sonuçlarını ele alır ve Peygamber’in ﷺ ihtiyatını anlamaya yardımcı olur.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.