Sahih Muslim, 3497. hadis
Anas ibn Malik rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
Muslim'den Peygamber ﷺ'e uzanan rivayet zinciri
- 1Zuhayr ibn HarbMuslim'e aktardıزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ
- 2Isma'ilإِسْمَاعِيلُ
- 3Abd al‑Azizعَبْدِ الْعَزِيزِ
- 4Anasأَنَسٍ
- 5Allah'ın Resûlü ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır. Sahih Muslim bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ، حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ، - يَعْنِي ابْنَ عُلَيَّةَ - عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ، عَنْ أَنَسٍ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم غَزَا خَيْبَرَ قَالَ فَصَلَّيْنَا عِنْدَهَا صَلاَةَ الْغَدَاةِ بِغَلَسٍ فَرَكِبَ نَبِيُّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَرَكِبَ أَبُو طَلْحَةَ وَأَنَا رَدِيفُ أَبِي طَلْحَةَ فَأَجْرَى نَبِيُّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي زُقَاقِ خَيْبَرَ وَإِنَّ رُكْبَتِي لَتَمَسُّ فَخِذَ نَبِيِّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَانْحَسَرَ الإِزَارُ عَنْ فَخِذِ نَبِيِّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَإِنِّي لأَرَى بَيَاضَ فَخِذِ نَبِيِّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَلَمَّا دَخَلَ الْقَرْيَةَ قَالَ " اللَّهُ أَكْبَرُ خَرِبَتْ خَيْبَرُ إِنَّا إِذَا نَزَلْنَا بِسَاحَةِ قَوْمٍ فَسَاءَ صَبَاحُ الْمُنْذَرِينَ " . قَالَهَا ثَلاَثَ مَرَّاتٍ قَالَ وَقَدْ خَرَجَ الْقَوْمُ إِلَى أَعْمَالِهِمْ فَقَالُوا مُحَمَّدٌ وَاللَّهِ . قَالَ عَبْدُ الْعَزِيزِ وَقَالَ بَعْضُ أَصْحَابِنَا مُحَمَّدٌ وَالْخَمِيسُ . قَالَ وَأَصَبْنَاهَا عَنْوَةً وَجُمِعَ السَّبْىُ فَجَاءَهُ دِحْيَةُ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَعْطِنِي جَارِيَةً مِنَ السَّبْىِ . فَقَالَ " اذْهَبْ فَخُذْ جَارِيَةً " . فَأَخَذَ صَفِيَّةَ بِنْتَ حُيَىٍّ فَجَاءَ رَجُلٌ إِلَى نَبِيِّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ يَا نَبِيَّ اللَّهِ أَعْطَيْتَ دِحْيَةَ صَفِيَّةَ بِنْتَ حُيَىٍّ سَيِّدِ قُرَيْظَةَ وَالنَّضِيرِ مَا تَصْلُحُ إِلاَّ لَكَ . قَالَ " ادْعُوهُ بِهَا " . قَالَ فَجَاءَ بِهَا فَلَمَّا نَظَرَ إِلَيْهَا النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم قَالَ " خُذْ جَارِيَةً مِنَ السَّبْىِ غَيْرَهَا " . قَالَ وَأَعْتَقَهَا وَتَزَوَّجَهَا . فَقَالَ لَهُ ثَابِتٌ يَا أَبَا حَمْزَةَ مَا أَصْدَقَهَا قَالَ نَفْسَهَا أَعْتَقَهَا وَتَزَوَّجَهَا حَتَّى إِذَا كَانَ بِالطَّرِيقِ جَهَّزَتْهَا لَهُ أُمُّ سُلَيْمٍ فَأَهْدَتْهَا لَهُ مِنَ اللَّيْلِ فَأَصْبَحَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم عَرُوسًا فَقَالَ " مَنْ كَانَ عِنْدَهُ شَىْءٌ فَلْيَجِئْ بِهِ " قَالَ وَبَسَطَ نِطَعًا قَالَ فَجَعَلَ الرَّجُلُ يَجِيءُ بِالأَقِطِ وَجَعَلَ الرَّجُلُ يَجِيءُ بِالتَّمْرِ وَجَعَلَ الرَّجُلُ يَجِيءُ بِالسَّمْنِ فَحَاسُوا حَيْسًا . فَكَانَتْ وَلِيمَةَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم .
Züheyr b. Harb bana rivayet etti, İsmail -yani İbn Uleyye- bize Abdülaziz'den, o da Enes'ten rivayet etti ki, Resûlullah ﷺ Hayber seferine çıktı. Enes dedi ki:
"Orada sabah namazını karanlıkta kıldık. Sonra Allah'ın Nebisi ﷺ bindi, Ebu Talha da bindi ve ben Ebu Talha'nın terkisindeydim. Allah'ın Nebisi ﷺ Hayber'in dar sokaklarında ilerlerken dizim Allah'ın Nebisi'nin ﷺ baldırına değiyordu. Allah'ın Nebisi'nin ﷺ izarı baldırından sıyrıldı ve ben Allah'ın Nebisi'nin ﷺ baldırının beyazlığını gördüm. Köye girince şöyle buyurdu: 'Allahuekber! Hayber harap oldu. Bir kavmin avlusuna indiğimizde, uyarılanların sabahı ne kötüdür!' Bunu üç kez söyledi." Devamla dedi ki: "Halk işlerine çıkmıştı ve 'Vallahi Muhammed geldi!' dediler." Abdülaziz dedi ki: "Bazı arkadaşlarımız 'Muhammed ve ordu geldi' dedi." Enes devamla dedi ki: "Orayı zorla fethettik ve esirler toplandı. Dahye gelip 'Ey Allah'ın Resulü, bana esirlerden bir cariye ver' dedi. O da 'Git, bir cariye al' buyurdu. Safiyye binti Huyey'i aldı. Bir adam Allah'ın Nebisi'ne ﷺ gelip 'Ey Allah'ın Nebisi, Kureyza ve Nadiyr efendisi Safiyye binti Huyey'i Dahye'ye verdin, halbuki o sadece sana yaraşır' dedi. Resûlullah ﷺ 'Onu yanına alıp getir' buyurdu. Adam onu getirdi, Nebi ﷺ ona bakınca 'Esirlerden başka bir cariye al' buyurdu." Ravî dedi ki: "Sonra onu azat etti ve onunla evlendi." Sabit ona sordu: "Ebu Hamza, ona ne mehir verdi?" O cevapladı: "Kendi nefsi; onu azat etti ve evlendi. Yoldayken Ümmü Süleym onu süsledi ve geceleyin ona gönderdi. Sabah olduğunda Nebi ﷺ güvey olmuştu. Buyurdu ki: 'Yanında bir şeyi olan getirsin.' Bir deri sofra serildi. Kimi keş, kimi hurma, kimi de sade yağ getirdi ve heys yaptılar. Bu, Allah'ın Resulü'nün ﷺ velimesi oldu."
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Peygamber ﷺ, Safiyye’yi azat ettikten sonra onunla evlendi ve sade bir velime verdi.
Rivayet, Hayber Seferi’nden sonraki olayları anlatır: Peygamber ﷺ Safiyye’yi azat edip onunla evlendi; ardından sahabeler velime için yiyecek topladılar.
Evlilikte geline verilmesi gereken mal veya hediye; burada onun azat edilmesi mehir olarak belirtilmiştir.
Evlilik vesilesiyle verilen yemek.
Hurma, kurutulmuş süt ürünü ve tereyağı gibi malzemelerle hazırlanan bir yemek.
Âlimler bu rivayetten velimenin mütevazı imkânlarla düzenlenebileceği ve orada bulunanların katkılarının yeterli olacağı sonucunu çıkarırlar. Rivayette Safiyye’nin azat edilmesi mehir olarak anılır; fakihler bu örneğin mehirle ilgili genel hükümlerle nasıl bağdaştığını ele alırlar. Dört Sünni fıkıh mezhebi, mehrin gelinin hakkı olduğunu ve evliliğin pahalı bir ziyafete bağlı olmadığını kabul eder.
- Düğün kutlamasını imkânların dâhilinde tut; sade bir yemek bu özel günü anlamlı kılabilir.
- Mehri açıkça konuşun ve onu gelinin hakkı olarak gözetin.
- Evliliği masraflı bir yükümlülüğe dönüştürmeden aile ve arkadaşlardan uygun destek isteyin.
Aynı rivayet dizisindeki bu aktarım da Safiyye’den ve Peygamber ﷺ ile evliliği çevresindeki olaylardan söz eder.
Sahih Muslim · #3498 (Sahih)Enes’ten nakledilen bu rivayet de onun azat edilmesini ve evliliğini ele alarak Sahih Muslim’deki anlatımı tamamlar.
Sahih Muslim · #3499 (Sahih)Bu rivayet velimeyi ele alır ve böylece düğün yemeği hakkında ek bağlam sağlar.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.