Sunan an-Nasa'i, 2454. hadis
Jabir ibn Abdullah rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
an‑Nasa'i'den Peygamber ﷺ'e uzanan rivayet zinciri
- 1Wasil ibn Abd al‑A'laan‑Nasa'i'e aktardıوَاصِلُ بْنُ عَبْدِ الأَعْلَى
- 2Ibn Fudaylابْنِ فُضَيْلٍ
- 3Abd al‑Malik ibn Abu Sulaymanعَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ أَبِي سُلَيْمَانَ
- 4Abu az‑Zubayrأَبِي الزُّبَيْرِ
- 5Jabir ibn Abdullahجَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ
- 6Allah'ın Resûlü ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır.
Rivayet
أَخْبَرَنَا وَاصِلُ بْنُ عَبْدِ الأَعْلَى، عَنِ ابْنِ فُضَيْلٍ، عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ أَبِي سُلَيْمَانَ، عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ، عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " مَا مِنْ صَاحِبِ إِبِلٍ وَلاَ بَقَرٍ وَلاَ غَنَمٍ لاَ يُؤَدِّي حَقَّهَا إِلاَّ وُقِفَ لَهَا يَوْمَ الْقِيَامَةِ بِقَاعٍ قَرْقَرٍ تَطَؤُهُ ذَاتُ الأَظْلاَفِ بِأَظْلاَفِهَا وَتَنْطَحُهُ ذَاتُ الْقُرُونِ بِقُرُونِهَا لَيْسَ فِيهَا يَوْمَئِذٍ جَمَّاءُ وَلاَ مَكْسُورَةُ الْقَرْنِ " . قُلْنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ وَمَاذَا حَقُّهَا قَالَ " إِطْرَاقُ فَحْلِهَا وَإِعَارَةُ دَلْوِهَا وَحَمْلٌ عَلَيْهَا فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَلاَ صَاحِبِ مَالٍ لاَ يُؤَدِّي حَقَّهُ إِلاَّ يُخَيَّلُ لَهُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ شُجَاعٌ أَقْرَعُ يَفِرُّ مِنْهُ صَاحِبُهُ وَهُوَ يَتْبَعُهُ يَقُولُ لَهُ هَذَا كَنْزُكَ الَّذِي كُنْتَ تَبْخَلُ بِهِ فَإِذَا رَأَى أَنَّهُ لاَ بُدَّ لَهُ مِنْهُ أَدْخَلَ يَدَهُ فِي فِيهِ فَجَعَلَ يَقْضَمُهَا كَمَا يَقْضَمُ الْفَحْلُ " .
Vâsıl b. Abdil-A‘lâ bize İbn Fudayl’den, o da Abdülmelik b. Ebî Süleyman’dan, o da Ebû’z-Zübeyr’den, o da Câbir b. Abdullah’tan rivayet etti; Câbir şöyle dedi: Resûlullah ﷺ buyurdular ki:
«Deve, sığır veya koyun sahibi olup da bunların hakkını ödemeyen kimse yoktur ki, kıyamet günü dümdüz bir alanda bu hayvanların karşısına çıkarılmasın. Tırnaklı olanlar onu tırnaklarıyla çiğner, boynuzlu olanlar da boynuzlarıyla vurur. O gün aralarında ne boynuzsuz ne de boynuzu kırık bir hayvan bulunur.» Dedik ki: «Ey Allah’ın Resûlü, onların hakkı nedir?» Buyurdular ki: «Erkeğinin çiftleştirilmek üzere ödünç verilmesi, kovasının ödünç verilmesi ve Allah yolunda binilmesi için verilmesidir. Mal sahibi olup da malının hakkını ödemeyen kimse yoktur ki, kıyamet günü malı kendisine kel bir yılan şeklinde görünmesin. Sahibi ondan kaçar, yılan onu takip eder ve ona der ki: ‘Bu, senin cimrilik edip sakladığın hazinendir.’ Nihayet ondan kaçamayacağını anlayınca elini ağzına sokar, yılan da eli bir aygır gibi ısırmaya başlar.»
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Mal üzerindeki hakları alıkoyanlar, Kıyamet Günü bunun hesabını vermeye çağrılacaktır.
Ödenmesi gereken zekât ve hayvanları başkalarının kullanımına sunmak gibi kabul edilmiş diğer haklar.
Kıyamet Günü hayvanların toplandığı açık ve düz bir arazi.
Başında kıl bulunmayan bir yılan; bu tasvir, hakları verilmeyerek biriktirilmiş malın cezasını anlatır.
Âlimler buradan zekâtın mal üzerinde bağlayıcı bir hak olduğu ve onu kasıtlı olarak vermemenin büyük bir günah olduğu sonucunu çıkarırlar. Metinde ayrıca hayvanlarla ilgili cömertlik örnekleri de zikredilir: bir aygırı aşım için sunmak, bir kova ödünç vermek ve Allah yolunda kullanılmak üzere bir binek sağlamak. Bu tür yardımlar, farz olan zekâtla aynı şey değildir. Hadis, malın sorumluluk getirdiğini ve sahibinin ona bağlı haklar konusunda hesaba çekileceğini vurgular.
- Zekâtını dikkatle hesapla ve hak sahiplerine zamanında ver.
- Mal varlığını takip et; ödenmesi gereken zekât konusunda tereddüdün varsa bir uzmana danış.
- Gönüllü yardımları farz zekâtla karıştırmadan imkânlarını başkalarına yardım etmek için de kullan.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.