Zekat Kitabı · Sunan an-Nasa'i

Sunan an-Nasa'i, 2455. hadis

Anas ibn Malik rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.

Sahih (güvenilir)Kitap: Zekat Kitabı
سنن النسائي
Kim rivayet etti?

an‑Nasa'i'den Peygamber ﷺ'e uzanan rivayet zinciri

Sahih (güvenilir)
  1. 1Ubaydullah ibn Fadala ibn Ibrahim an‑Nasaian‑Nasa'i'e aktardıعُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ فَضَالَةَ بْنِ إِبْرَاهِيمَ النَّسَائِيُّ
  2. 2Shurayh ibn an‑Nu'manشُرَيْحُ بْنُ النُّعْمَانِ
  3. 3Hammad ibn Salamaحَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ
  4. 4Thumama ibn Abdullah ibn Anas ibn Malikثُمَامَةَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ
  5. 5Anas ibn Malikأَنَسِ بْنِ مَالِكٍ
  6. 6Allah'ın Resûlü ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ

Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır.

Rivayet

Arapça metin

أَخْبَرَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ فَضَالَةَ بْنِ إِبْرَاهِيمَ النَّسَائِيُّ، قَالَ أَنْبَأَنَا شُرَيْحُ بْنُ النُّعْمَانِ، قَالَ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ، عَنْ ثُمَامَةَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، أَنَّ أَبَا بَكْرٍ، رضى الله عنه كَتَبَ لَهُ أَنَّ هَذِهِ فَرَائِضُ الصَّدَقَةِ الَّتِي فَرَضَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَلَى الْمُسْلِمِينَ الَّتِي أَمَرَ اللَّهُ بِهَا رَسُولَهُ صلى الله عليه وسلم فَمَنْ سُئِلَهَا مِنَ الْمُسْلِمِينَ عَلَى وَجْهِهَا فَلْيُعْطِهَا وَمَنْ سُئِلَ فَوْقَهَا فَلاَ يُعْطِهِ فِيمَا دُونَ خَمْسٍ وَعِشْرِينَ مِنَ الإِبِلِ فِي خَمْسِ ذَوْدٍ شَاةٌ فَإِذَا بَلَغَتْ خَمْسًا وَعِشْرِينَ فَفِيهَا بِنْتُ مَخَاضٍ إِلَى خَمْسٍ وَثَلاَثِينَ فَإِنْ لَمْ تَكُنِ ابْنَةُ مَخَاضٍ فَابْنُ لَبُونٍ ذَكَرٌ فَإِذَا بَلَغَتْ سِتَّةً وَثَلاَثِينَ فَفِيهَا بِنْتُ لَبُونِ إِلَى خَمْسٍ وَأَرْبَعِينَ فَإِذَا بَلَغَتْ سِتَّةً وَأَرْبَعِينَ فَفِيهَا حِقَّةٌ طَرُوقَةُ الْفَحْلِ إِلَى سِتِّينَ فَإِذَا بَلَغَتْ إِحْدَى وَسِتِّينَ فَفِيهَا جَذَعَةٌ إِلَى خَمْسَةٍ وَسَبْعِينَ فَإِذَا بَلَغَتْ سِتَّةً وَسَبْعِينَ فَفِيهَا ابْنَتَا لَبُونٍ إِلَى تِسْعِينَ فَإِذَا بَلَغَتْ إِحْدَى وَتِسْعِينَ فَفِيهَا حِقَّتَانِ طَرُوقَتَا الْفَحْلِ إِلَى عِشْرِينَ وَمِائَةٍ فَإِذَا زَادَتْ عَلَى عِشْرِينَ وَمِائَةٍ فَفِي كُلِّ أَرْبَعِينَ ابْنَةُ لَبُونٍ وَفِي كُلِّ خَمْسِينَ حِقَّةٌ فَإِذَا تَبَايَنَ أَسْنَانُ الإِبِلِ فِي فَرَائِضِ الصَّدَقَاتِ فَمَنْ بَلَغَتْ عِنْدَهُ صَدَقَةُ الْجَذَعَةِ وَلَيْسَتْ عِنْدَهُ جَذَعَةٌ وَعِنْدَهُ حِقَّةٌ فَإِنَّهَا تُقْبَلُ مِنْهُ الْحِقَّةُ وَيَجْعَلُ مَعَهَا شَاتَيْنِ إِنِ اسْتَيْسَرَتَا لَهُ أَوْ عِشْرِينَ دِرْهَمًا وَمَنْ بَلَغَتْ عِنْدَهُ صَدَقَةُ الْحِقَّةِ وَلَيْسَتْ عِنْدَهُ إِلاَّ جَذَعَةٌ فَإِنَّهَا تُقْبَلُ مِنْهُ وَيُعْطِيهِ الْمُصَّدِّقُ عِشْرِينَ دِرْهَمًا أَوْ شَاتَيْنِ وَمَنْ بَلَغَتْ عِنْدَهُ صَدَقَةُ الْحِقَّةِ وَلَيْسَتْ عِنْدَهُ وَعِنْدَهُ ابْنَةُ لَبُونٍ فَإِنَّهَا تُقْبَلُ مِنْهُ وَيَجْعَلُ مَعَهَا شَاتَيْنِ إِنِ اسْتَيْسَرَتَا لَهُ أَوْ عِشْرِينَ دِرْهَمًا وَمَنْ بَلَغَتْ عِنْدَهُ صَدَقَةُ بِنْتِ لَبُونٍ وَلَيْسَتْ عِنْدَهُ إِلاَّ حِقَّةٌ فَإِنَّهَا تُقْبَلُ مِنْهُ وَيُعْطِيهِ الْمُصَّدِّقُ عِشْرِينَ دِرْهَمًا أَوْ شَاتَيْنِ وَمَنْ بَلَغَتْ عِنْدَهُ صَدَقَةُ بِنْتِ لَبُونٍ وَعِنْدَهُ بِنْتُ مَخَاضٍ فَإِنَّهَا تُقْبَلُ مِنْهُ وَيَجْعَلُ مَعَهَا شَاتَيْنِ إِنِ اسْتَيْسَرَتَا لَهُ أَوْ عِشْرِينَ دِرْهَمًا وَمَنْ بَلَغَتْ عِنْدَهُ صَدَقَةُ ابْنَةِ مَخَاضٍ وَلَيْسَتْ عِنْدَهُ إِلاَّ ابْنُ لَبُونٍ ذَكَرٌ فَإِنَّهُ يُقْبَلُ مِنْهُ وَلَيْسَ مَعَهُ شَىْءٌ وَمَنْ لَمْ يَكُنْ عِنْدَهُ إِلاَّ أَرْبَعَةٌ مِنَ الإِبِلِ فَلَيْسَ فِيهَا شَىْءٌ إِلاَّ أَنْ يَشَاءَ رَبُّهَا وَفِي صَدَقَةِ الْغَنَمِ فِي سَائِمَتِهَا إِذَا كَانَتْ أَرْبَعِينَ فَفِيهَا شَاةٌ إِلَى عِشْرِينَ وَمِائَةٍ فَإِذَا زَادَتْ وَاحِدَةٌ فَفِيهَا شَاتَانِ إِلَى مِائَتَيْنِ فَإِذَا زَادَتْ وَاحِدَةٌ فَفِيهَا ثَلاَثُ شِيَاهٍ إِلَى ثَلاَثِمِائَةٍ فَإِذَا زَادَتْ وَاحِدَةٌ فَفِي كُلِّ مِائَةٍ شَاةٌ وَلاَ تُؤْخَذُ فِي الصَّدَقَةِ هَرِمَةٌ وَلاَ ذَاتُ عَوَارٍ وَلاَ تَيْسُ الْغَنَمِ إِلاَّ أَنْ يَشَاءَ الْمُصَّدِّقُ وَلاَ يُجْمَعُ بَيْنَ مُتَفَرِّقٍ وَلاَ يُفَرَّقُ بَيْنَ مُجْتَمِعٍ خَشْيَةَ الصَّدَقَةِ وَمَا كَانَ مِنْ خَلِيطَيْنِ فَإِنَّهُمَا يَتَرَاجَعَانِ بَيْنَهُمَا بِالسَّوِيَّةِ وَإِذَا كَانَتْ سَائِمَةُ الرَّجُلِ نَاقِصَةً مِنْ أَرْبَعِينَ شَاةٌ وَاحِدَةٌ فَلَيْسَ فِيهَا شَىْءٌ إِلاَّ أَنْ يَشَاءَ رَبُّهَا وَفِي الرِّقَةِ رُبُعُ الْعُشْرِ فَإِنْ لَمْ يَكُنِ الْمَالُ إِلاَّ تِسْعِينَ وَمِائَةً فَلَيْسَ فِيهِ شَىْءٌ إِلاَّ أَنْ يَشَاءَ رَبُّهَا ‏.‏

Çeviri

Ubeydullah bin Fedale bin İbrahim en-Nesai bize haber verdi, dedi ki: Şureyh bin en-Numan bize bildirdi, dedi ki: Hammad bin Seleme bize hadis anlattı, Sümame bin Abdullah bin Enes bin Malik’ten, o da Enes bin Malik’ten rivayet ettiğine göre, Ebu Bekir radıyallahu anh ona yazdı:

“Bu, Allah’ın Resulüne ﷺ emrettiği ve Resulullah’ın ﷺ Müslümanlara farz kıldığı sadaka yükümlülükleridir. Kimden bu kurallara uygun olarak istenirse onu versin; kimden bundan fazlası istenirse vermesin. Yirmi beşten az devede her beş deve için bir koyun vardır. Yirmi beşe ulaştığında otuz beşe kadar bint-i mahad gerekir. Eğer bint-i mahad yoksa erkek ibn-i lebun verilir. Otuz altıya ulaştığında kırk beşe kadar bint-i lebun gerekir. Kırk altıya ulaştığında atmışa kadar erkekle çiftleşmiş hikka gerekir. Altmış bire ulaştığında yetmiş beşe kadar ceze’a gerekir. Yetmiş altıya ulaştığında doksan’a kadar iki bint-i lebun gerekir. Doksan bire ulaştığında yüz yirmiye kadar erkekle çiftleşmiş iki hikka gerekir. Yüz yirmiyi geçtiğinde her kırk deve için bir bint-i lebun ve her elli deve için bir hikka gerekir. Sadaka yükümlülüklerinde develerin yaşları farklılık gösterirse; kendisine ceze’a sadakası düşüp de yanında ceze’a bulunmayan ancak hikkası olan kimseden hikka kabul edilir ve onunla birlikte eğer kolayına gelirse iki koyun veya yirmi dirhem verir. Kendisine hikka sadakası düşüp de yanında sadece ceze’a bulunan kimseden ceze’a kabul edilir ve sadaka memuru ona yirmi dirhem veya iki koyun verir. Kendisine hikka sadakası düşüp de yanında hikka bulunmayan ancak bint-i lebunu olan kimseden bint-i lebun kabul edilir ve onunla birlikte eğer kolayına gelirse iki koyun veya yirmi dirhem verir. Kendisine bint-i lebun sadakası düşüp de yanında sadece hikka bulunan kimseden hikka kabul edilir ve sadaka memuru ona yirmi dirhem veya iki koyun verir. Kendisine bint-i lebun sadakası düşüp de yanında bint-i lebun bulunmayan ancak bint-i mahadı olan kimseden bint-i mahad kabul edilir ve onunla birlikte eğer kolayına gelirse iki koyun veya yirmi dirhem verir. Kendisine bint-i mahad sadakası düşüp de yanında sadece erkek ibn-i lebun bulunan kimseden bu kabul edilir ve onunla birlikte başka bir şey gerekmez. Yanında sadece dört deve bulunan kimsenin develerinde sadaka yoktur, ancak sahibi dilerse verebilir. Otlak koyunlarının sadakasında ise kırk koyun olduğunda yüz yirmiye kadar bir koyun gerekir. Bir tane arttığında iki yüze kadar iki koyun gerekir. Bir tane daha arttığında üç yüze kadar üç koyun gerekir. Bir tane daha arttığında her yüz koyun için bir koyun gerekir. Sadaka olarak ne yaşlı, ne kusurlu ne de koç alınır, ancak sadaka memuru isterse olur. Sadaka korkusuyla ayrı olanlar bir araya getirilmez, bir arada olanlar da ayrılmaz. Ortak maldaki iki ortak, aralarında eşit şekilde hesaplaşırlar. Bir kimsenin otlak koyunları kırktan bir eksik olursa onda sadaka yoktur, ancak sahibi dilerse verebilir. Gümüşte ise kırkta bir vardır. Mal sadece yüz doksan dirhem ise onda sadaka yoktur, ancak sahibi dilerse verebilir.”

Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.

Temel mesaj

Ebû Bekir, hayvanlar ve gümüş üzerindeki farz zekâtı ayrıntılı biçimde açıklar.

Kavramlar ve açıklamalar
Bint Mahad

Bir yaşını doldurmuş dişi deve.

Bint Lebun

İki yaşını doldurmuş dişi deve.

Rub‘u’l-uşr

Onda birin dörtte biri, yani yüzde 2,5.

Âlimlerin çıkarımları

Klasik âlimler, belirtilen miktarlardan hayvan zekâtının sabit nisapları ve belirlenmiş yaş kategorileri bulunduğu sonucunu çıkarırlar. Tahsildarın borç olunandan fazlasını talep edemeyeceği hükmü, mal sahibini haksızlığa karşı korur; kurallar ayrıca zekâttan kaçınmak için sürüleri birleştirmeyi veya bölmeyi yasaklar. Fıkıh mezhepleri, hayvanların otlakta yayılmasına ilişkin şartlar ve karma sürülerde hesaplama gibi ayrıntıları ele alır; ancak farz zekâtın ve adil tahsilin temel ilkelerini kabul eder.

Günümüz için dersler
  1. Hayvan ve para zekâtını güvenilir hükümlere ve doğru nisaplara göre hesaplayın.
  2. Yalnızca borç olunanı verin; tahsildarın belirlenmiş miktardan fazlasını istemesini kabul etmeyin.
  3. Mal varlığınızı doğru kaydedin ve zekâttan kaçınmak için sürülerin yapısını değiştirmeyin.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her gün kendi dilinde bir hadis

Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.