Sunan Abi Dawud، حدیث 2305
روایتشده توسط Umm Salamah. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
از أبو داود تا أُمِّهَا
- 1أَحْمَدُ بْنُ صَالِحٍآن را به أبو داود روایت کرد
- 2ابْنُ وَهْبٍ
- 3مَخْرَمَةُ
- 4أَبِيهِ
- 5الْمُغِيرَةَ بْنَ الضَّحَّاكِ
- 6أُمُّ حَكِيمٍ بِنْتُ أُسَيْدٍ
- 7أُمِّهَا
ترتیب مطابق متن عربی این روایت است.
روایت
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ صَالِحٍ، حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ، أَخْبَرَنِي مَخْرَمَةُ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ سَمِعْتُ الْمُغِيرَةَ بْنَ الضَّحَّاكِ، يَقُولُ أَخْبَرَتْنِي أُمُّ حَكِيمٍ بِنْتُ أُسَيْدٍ، عَنْ أُمِّهَا، أَنَّ زَوْجَهَا، تُوُفِّيَ وَكَانَتْ تَشْتَكِي عَيْنَيْهَا فَتَكْتَحِلُ بِالْجَلاَءِ - قَالَ أَحْمَدُ الصَّوَابُ بِكُحْلِ الْجَلاَءِ - فَأَرْسَلَتْ مَوْلاَةً لَهَا إِلَى أُمِّ سَلَمَةَ فَسَأَلَتْهَا عَنْ كُحْلِ الْجَلاَءِ فَقَالَتْ لاَ تَكْتَحِلِي بِهِ إِلاَّ مِنْ أَمْرٍ لاَ بُدَّ مِنْهُ يَشْتَدُّ عَلَيْكِ فَتَكْتَحِلِينَ بِاللَّيْلِ وَتَمْسَحِينَهُ بِالنَّهَارِ . ثُمَّ قَالَتْ عِنْدَ ذَلِكَ أُمُّ سَلَمَةَ دَخَلَ عَلَىَّ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم حِينَ تُوُفِّيَ أَبُو سَلَمَةَ وَقَدْ جَعَلْتُ عَلَى عَيْنِي صَبِرًا فَقَالَ " مَا هَذَا يَا أُمَّ سَلَمَةَ " . فَقُلْتُ إِنَّمَا هُوَ صَبِرٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ لَيْسَ فِيهِ طِيبٌ . قَالَ " إِنَّهُ يَشُبُّ الْوَجْهَ فَلاَ تَجْعَلِيهِ إِلاَّ بِاللَّيْلِ وَتَنْزِعِينَهُ بِالنَّهَارِ وَلاَ تَمْتَشِطِي بِالطِّيبِ وَلاَ بِالْحِنَّاءِ فَإِنَّهُ خِضَابٌ " . قَالَتْ قُلْتُ بِأَىِّ شَىْءٍ أَمْتَشِطُ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ " بِالسِّدْرِ تُغَلِّفِينَ بِهِ رَأْسَكِ " .
احمد بن صالح برای ما حدیث کرد، ابن وهب برای ما حدیث کرد، مخرمه از پدرش به من خبر داد و گفت: شنیدم مغیره بن ضحاک میگفت: ام حکیم دختر أسید از مادرش برایم نقل کرد که شوهرش فوت کرد و او از درد چشم شکایت داشت و از سرمه جلا استفاده میکرد. (احمد گفت: روایت صحیح
«سرمه جلا» است). پس کنیز خود را نزد ام سلمه فرستاد و درباره استفاده از سرمه جلا پرسید. ام سلمه فرمود: «جز در صورت نیاز شدیدی که تو را بسیار آزار میدهد، از آن استفاده نکن؛ و اگر ناچاری، شبها آن را استعمال کن و روزها پاکش نما.» سپس ام سلمه فرمود: هنگامی که ابوسلمه فوت کرد، رسول خدا ﷺ بر من وارد شدند در حالی که صبر (آلوئهورا) بر چشمانم گذاشته بودم. ایشان پرسیدند: «ای ام سلمه، این چیست؟» گفتم: «ای رسول خدا، این فقط صبر است و بویی ندارد.» فرمودند: «این صورت را روشن میکند، پس جز شبها استعمال مکن و روزها آن را پاک کن. و با عطر یا حنا شانه مزن، زیرا اینها رنگ محسوب میشوند.» گفت: عرض کردم: «ای رسول خدا، با چه چیزی شانه بزنم؟» فرمودند: «با برگ سدر (کنار)، سرت را با آن بشوی و بپوشان.»
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
این روایت، آرایش را در دوران سوگواری محدود میکند، مگر در صورت نیاز ضروری.
مدت انتظار مقرر پس از طلاق یا درگذشت شوهر.
نوعی سرمهٔ چشم؛ ماهیت دقیق آن در روایت توضیح داده شده است.
برگهای درخت کنار که برای شستوشوی مو به کار میرفتند.
عالمان این روایت را در بحث احکام زنی بررسی میکنند که در سوگ شوهر درگذشتهٔ خود است. اجازهٔ یادشده در صورت ناراحتی شدید چشم، در اینجا بهعنوان دلیلی مستقل برای اثبات حکمی کلی، چه وجوب و چه حرمت، به کار نمیرود، زیرا زنجیرهٔ روایت ضعیف است. فقیهان احکام پایهٔ سوگواری و پرهیز از آرایش را بر ادلهٔ قویتری، از جمله روایت صحیح امعطیه، استوار میکنند. جزئیات آنچه آرایش به شمار میآید و آنچه در شرایط اضطرار پزشکی جایز است، در مذاهب فقهی بهتفصیل بررسی شده است.
- زنی که در عده است، در صورت ناراحتی چشم میتواند برای درمان مناسب با پزشک و عالم دینی مشورت کند.
- در احکام سوگواری، میان درمان ضروری و آرایش تفاوت بگذارید.
- وجوبها و حرمتهای دینی را بر پایهٔ ادلهٔ معتبر قرار دهید و در صورت تردید از متخصصان راهنمایی بخواهید.
امعطیه نقل میکند که زن برای متوفی بیش از سه روز سوگواری نمیکند، مگر برای شوهرش. این روایت صحیح، دلیلی قویتر برای احکام سوگواری فراهم میکند.
Sahih al-Bukhari · #1280 (Sahih)زینب بنت ابیسلمه در آن، احکامی را نقل میکند که امحبیبه و زینب بنت جحش هنگام سوگواری بیان کردند؛ این روایت موضوع را در چارچوب گستردهتر احکام سوگواری قرار میدهد.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.