نماز · Sunan Abi Dawud

Sunan Abi Dawud، حدیث 437

روایت‌شده توسط Abu Qatadah. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: نماز
سنن أبي داود
چه کسی روایت کرد؟

از أبو داود تا پیامبر ﷺ

Sahih (معتبر)
  1. 1مُوسَى بْنُ إِسْمَاعِيلَآن را به أبو داود روایت کرد
  2. 2حَمَّادٌ
  3. 3ثَابِتٍ الْبُنَانِيِّ
  4. 4عَبْدِ اللَّهِ بْنِ رَبَاحٍ الأَنْصَارِيِّ
  5. 5أَبُو قَتَادَةَ
  6. 6رسول خدا ﷺ

ترتیب مطابق متن عربی این روایت است.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَاعِيلَ، حَدَّثَنَا حَمَّادٌ، عَنْ ثَابِتٍ الْبُنَانِيِّ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ رَبَاحٍ الأَنْصَارِيِّ، حَدَّثَنَا أَبُو قَتَادَةَ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم كَانَ فِي سَفَرٍ لَهُ فَمَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَمِلْتُ مَعَهُ فَقَالَ ‏"‏ انْظُرْ ‏"‏ ‏.‏ فَقُلْتُ هَذَا رَاكِبٌ هَذَانِ رَاكِبَانِ هَؤُلاَءِ ثَلاَثَةٌ حَتَّى صِرْنَا سَبْعَةً ‏.‏ فَقَالَ ‏"‏ احْفَظُوا عَلَيْنَا صَلاَتَنَا ‏"‏ ‏.‏ يَعْنِي صَلاَةَ الْفَجْرِ فَضُرِبَ عَلَى آذَانِهِمْ فَمَا أَيْقَظَهُمْ إِلاَّ حَرُّ الشَّمْسِ فَقَامُوا فَسَارُوا هُنَيَّةً ثُمَّ نَزَلُوا فَتَوَضَّئُوا وَأَذَّنَ بِلاَلٌ فَصَلَّوْا رَكْعَتَىِ الْفَجْرِ ثُمَّ صَلَّوُا الْفَجْرَ وَرَكِبُوا فَقَالَ بَعْضُهُمْ لِبَعْضٍ قَدْ فَرَّطْنَا فِي صَلاَتِنَا ‏.‏ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ إِنَّهُ لاَ تَفْرِيطَ فِي النَّوْمِ إِنَّمَا التَّفْرِيطُ فِي الْيَقَظَةِ فَإِذَا سَهَا أَحَدُكُمْ عَنْ صَلاَةٍ فَلْيُصَلِّهَا حِينَ يَذْكُرُهَا وَمِنَ الْغَدِ لِلْوَقْتِ ‏"‏ ‏.‏

ترجمه

موسی بن اسماعیل به ما حدیث کرد، حماد به ما حدیث کرد، از ثابت بونانی، از عبدالله بن رباح انصاری، ابوقتاده به ما حدیث کرد: پیامبر ﷺ در سفری بودند. رسول خدا ﷺ از راه اصلی منحرف شدند و من نیز با ایشان منحرف شدم. فرمودند:

«نگاه کن!» گفتم: «این یک سوار است، این دو سوارند، این سه نفرند»، تا اینکه هفت نفر شدیم. سپس فرمودند: «نماز ما را برایمان نگه دارید»، یعنی نماز صبح را. اما خواب بر آنان غلبه کرد و جز گرمای خورشید چیزی آنان را بیدار نکرد. برخاستند و مسافت کوتاهی رفتند، سپس پیاده شدند، وضو گرفتند، بلال اذان گفت، دو رکعت سنت صبح را خواندند، سپس نماز صبح را اقامه کردند و دوباره سوار شدند. برخی از آنان به یکدیگر گفتند: «در نمازمان کوتاهی کرده‌ایم.» پیامبر ﷺ فرمودند: «همانا در خواب کوتاهی نیست؛ کوتاهی تنها در بیداری است. پس هرگاه یکی از شما نمازش را فراموش کرد، باید هنگامی که به یاد آورد آن را بخواند و فردای آن روز نیز در وقت مقررش ادا نماید.»

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

کسی که بر اثر خواب نمازی را از دست می‌دهد، به‌محض بیدار شدن آن را به‌جا می‌آورد.

توضیح واژه‌های دشوار
فجر

نماز واجب صبح که پیش از طلوع آفتاب خوانده می‌شود.

وضو

طهارت آیینی که پیش از نماز انجام می‌شود.

رکعت‌ها

واحدهایی که نماز از آن‌ها تشکیل می‌شود.

برداشت‌های عالمان

عالمان از این روایت چنین برداشت کرده‌اند که هرکس ناخواسته، بر اثر خواب یا فراموشی، نمازی را از دست بدهد، باید هنگام بیدار شدن یا به‌یادآوردن آن را به‌جا آورد. بنا بر سخن پیامبر ﷺ، کوتاهی آن است که فرد در بیداری، عمداً بگذارد وقت نماز بگذرد. اشاره به نماز بعدی در وقت مقرر خود نیز تأیید می‌کند که آن نماز هم باید به‌موقع خوانده شود؛ نمازِ ازدست‌رفته جای آن را نمی‌گیرد.

درس‌هایی برای امروز
  1. اگر پس از پایان وقت نماز بیدار شدی، نمازِ ازدست‌رفته را به‌محض بیدار شدن به‌جا آور.
  2. برای به‌موقع بیدار شدن، تدابیر عملی در نظر بگیر؛ مثلاً ساعت زنگ‌دار بگذار یا از کسی بخواه بیدارت کند.
  3. پس از قضای نمازِ ازدست‌رفته، نماز بعدی را نیز در وقت خودش بخوان.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.