Sahih al-Bukhari، حدیث 103
روایتشده توسط Aisha. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
از البخاري تا پیامبر ﷺ
- 1سَعِيدُ بْنُ أَبِي مَرْيَمَآن را به البخاري روایت کرد
- 2نَافِعُ بْنُ عُمَرَ
- 3ابْنُ أَبِي مُلَيْكَةَ
- 4رسول خدا ﷺ
ترتیب مطابق متن عربی این روایت است. صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته میشود.
روایت
حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ أَبِي مَرْيَمَ، قَالَ أَخْبَرَنَا نَافِعُ بْنُ عُمَرَ، قَالَ حَدَّثَنِي ابْنُ أَبِي مُلَيْكَةَ، أَنَّ عَائِشَةَ، زَوْجَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم كَانَتْ لاَ تَسْمَعُ شَيْئًا لاَ تَعْرِفُهُ إِلاَّ رَاجَعَتْ فِيهِ حَتَّى تَعْرِفَهُ، وَأَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم قَالَ " مَنْ حُوسِبَ عُذِّبَ ". قَالَتْ عَائِشَةُ فَقُلْتُ أَوَ لَيْسَ يَقُولُ اللَّهُ تَعَالَى {فَسَوْفَ يُحَاسَبُ حِسَابًا يَسِيرًا} قَالَتْ فَقَالَ " إِنَّمَا ذَلِكَ الْعَرْضُ، وَلَكِنْ مَنْ نُوقِشَ الْحِسَابَ يَهْلِكْ ".
سعید بن ابی مریم برای ما حدیث کرد و گفت: نافع بن عمر به ما خبر داد و گفت: ابن ابی ملیکه برایم نقل کرد که عایشه، همسر پیامبر ﷺ، هرگاه چیزی را میشنید که نمیفهمید، درباره آن پرسش میکرد تا کاملاً متوجه شود. و همانا پیامبر ﷺ فرمودند:
«هر کس مورد محاسبه دقیق قرار گیرد، عذاب خواهد شد.» عایشه گفت: پس گفتم: «آیا خداوند متعال نفرموده است: {پس به حساب آسانی رسیدگی خواهد شد}؟» ایشان فرمودند: سپس پیامبر ﷺ پاسخ دادند: «آن تنها عرضه اعمال است؛ اما هر کس در حسابرسی مورد بازجویی سخت و موشکافی قرار گیرد، هلاک خواهد شد.»
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
عایشه برای رسیدن به فهم درست پرسشهای بیشتری مطرح کرد؛ حسابرسی آسان فقط نشاندادن اعمال است.
نشاندادن اعمال، بدون اینکه از شخص دربارهٔ تکتک اعمالش بهتفصیل پرسیده شود.
حسابرسیای که در آن اعمال شخص یکبهیک بررسی و دربارهشان پرسش میشود.
عالمان از این روایت درمییابند که تعبیر قرآنیِ «حسابرسی آسان» با هشدار پیامبر ﷺ ناسازگار نیست: مقصود، نشاندادن اعمال است، درحالیکه حسابرسی همراه با پرسشهای مفصل دشوار است. این روایت همچنین دقت عایشه را میستاید؛ او هرگاه چیزی برایش روشن نبود، پرسش بیشتری مطرح میکرد. این امر پرسیدن برای فهم درست دانش را تأیید میکند.
- هرگاه توضیحی روشن نبود، مؤدبانه پرسش بیشتری مطرح کن تا مقصود را بفهمی.
- هر روز زمانی را برای ارزیابی صادقانهٔ اعمالت و توبهکردن اختصاص بده.
- وعدهها و هشدارهای قرآنی را در کنار هم بفهم و آنها را در برابر یکدیگر قرار نده.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.