آزادی بردگان · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari، حدیث 2552

روایت‌شده توسط Abu Huraira. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: آزادی بردگان
صحيح البخاري
چه کسی روایت کرد؟

از البخاري تا پیامبر ﷺ

Sahih (معتبر)
  1. 1مُحَمَّدٌآن را به البخاري روایت کرد
  2. 2عَبْدُ الرَّزَّاقِ
  3. 3مَعْمَرٌ
  4. 4هَمَّامِ بْنِ مُنَبِّهٍ
  5. 5أَبَا هُرَيْرَةَ
  6. 6رسول خدا ﷺ

ترتیب مطابق متن عربی این روایت است. صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا مُحَمَّدٌ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ، أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ، عَنْ هَمَّامِ بْنِ مُنَبِّهٍ، أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ يُحَدِّثُ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم أَنَّهُ قَالَ ‏ "‏ لاَ يَقُلْ أَحَدُكُمْ أَطْعِمْ رَبَّكَ، وَضِّئْ رَبَّكَ، اسْقِ رَبَّكَ‏.‏ وَلْيَقُلْ سَيِّدِي مَوْلاَىَ‏.‏ وَلاَ يَقُلْ أَحَدُكُمْ عَبْدِي أَمَتِي‏.‏ وَلْيَقُلْ فَتَاىَ وَفَتَاتِي وَغُلاَمِي ‏"‏‏.‏

ترجمه

محمد به ما حدیث کرد، عبدالرزاق به ما حدیث کرد، معمر به ما خبر داد، از همام بن منبه، که او ابوهَریره رضی الله عنه را شنید که از پیامبر ﷺ روایت می‌کرد که فرمودند:

«هیچ‌یک از شما نگوید: 'رَبَّتَ را غذا بده، رَبَّتَ را وضو بده، رَبَّتَ را آب بده.' بلکه بگوید: 'سَیِّدی (سرورم)' یا 'مَوْلایَ (مولایم).' و هیچ‌یک از شما نگوید: 'عبدی (بنده‌ام)' یا 'أَمَتی (کنیزم).' بلکه بگوید: 'فَتایَ (جوانم)'، 'فَتاتی (دخترم/جوانم)' و 'غُلامی (پسرم/خدمتکارم).»

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

پیامبر ﷺ واژگانی محترمانه برای افرادی که تحت سرپرستی کسی هستند آموزش داد.

توضیح واژه‌های دشوار
رَبّ

پروردگار یا نگهدارنده؛ پیامبر ﷺ در این خطاب، به‌کاربردن این واژه برای یک سرور انسانی را منع می‌کند.

سَیّدی

سرور یا آقای من؛ خطاب محترمانه‌ای که معنای الوهی ندارد.

مَولا

سرپرست من یا کسی که با او پیوند دارم؛ معنای دقیق آن به بافت سخن بستگی دارد.

برداشت‌های عالمان

شارحان کلاسیک، از جمله ابن حجر، نهی از به‌کاربردن واژهٔ «رَبّ» در اینجا را پاسداری از توحید می‌دانند: این واژه در معنای مطلق، ویژهٔ خداوند است. خطاب‌های جایگزین روشن می‌کنند که منظور، اقتدار یا سرپرستی انسانی است. سفارش به نگفتنِ «بردهٔ من» یا «کنیز من» فروتنی را می‌آموزد و از زبانی که کرامت انسانی را خدشه‌دار می‌کند بازمی‌دارد. عالمان معمولاً این سخن را آدابی پسندیده می‌دانند؛ این واژه‌ها به معنای منع هرگونه اشارهٔ حقوقیِ درست به برده‌داری در بستر تاریخی آن نیستند.

درس‌هایی برای امروز
  1. در محل کار و خانه، واژه‌هایی برگزینید که کرامت افراد را به رسمیت بشناسد، حتی اگر بر آنان اقتدار دارید.
  2. از اصطلاحاتی که ویژگی‌های انسانی را با فرمانروایی یگانهٔ خداوند درهم می‌آمیزند، بپرهیزید.
  3. با دیگران محترمانه سخن بگویید و بگذارید انتخاب واژگانتان بازتاب فروتنی باشد.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.