غزوات · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari، حدیث 4323

روایت‌شده توسط Abu Musa al-Ash'ari. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: غزوات
صحيح البخاري
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Abu Musa al-Ash'ari

Sahih (معتبر)

صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلاَءِ، حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ، عَنْ بُرَيْدِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، عَنْ أَبِي بُرْدَةَ، عَنْ أَبِي مُوسَى ـ رضى الله عنه ـ قَالَ لَمَّا فَرَغَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم مِنْ حُنَيْنٍ بَعَثَ أَبَا عَامِرٍ عَلَى جَيْشٍ إِلَى أَوْطَاسٍ فَلَقِيَ دُرَيْدَ بْنَ الصِّمَّةِ، فَقُتِلَ دُرَيْدٌ وَهَزَمَ اللَّهُ أَصْحَابَهُ‏.‏ قَالَ أَبُو مُوسَى وَبَعَثَنِي مَعَ أَبِي عَامِرٍ فَرُمِيَ أَبُو عَامِرٍ فِي رُكْبَتِهِ، رَمَاهُ جُشَمِيٌّ بِسَهْمٍ فَأَثْبَتَهُ فِي رُكْبَتِهِ، فَانْتَهَيْتُ إِلَيْهِ فَقُلْتُ يَا عَمِّ مَنْ رَمَاكَ فَأَشَارَ إِلَى أَبِي مُوسَى فَقَالَ ذَاكَ قَاتِلِي الَّذِي رَمَانِي‏.‏ فَقَصَدْتُ لَهُ فَلَحِقْتُهُ فَلَمَّا رَآنِي وَلَّى فَاتَّبَعْتُهُ وَجَعَلْتُ أَقُولُ لَهُ أَلاَ تَسْتَحِي، أَلاَ تَثْبُتُ‏.‏ فَكَفَّ فَاخْتَلَفْنَا ضَرْبَتَيْنِ بِالسَّيْفِ فَقَتَلْتُهُ ثُمَّ قُلْتُ لأَبِي عَامِرٍ قَتَلَ اللَّهُ صَاحِبَكَ‏.‏ قَالَ فَانْزِع�� هَذَا السَّهْمَ فَنَزَعْتُهُ فَنَزَا مِنْهُ الْمَاءُ‏.‏ قَالَ يَا ابْنَ أَخِي أَقْرِئِ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم السَّلاَمَ، وَقُلْ لَهُ اسْتَغْفِرْ لِي‏.‏ وَاسْتَخْلَفَنِي أَبُو عَامِرٍ عَلَى النَّاسِ، فَمَكَثَ يَسِيرًا ثُمَّ مَاتَ، فَرَجَعْتُ فَدَخَلْتُ عَلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فِي بَيْتِهِ عَلَى سَرِيرٍ مُرْمَلٍ وَعَلَيْهِ فِرَاشٌ قَدْ أَثَّرَ رِمَالُ السَّرِيرِ بِظَهْرِهِ وَجَنْبَيْهِ، فَأَخْبَرْتُهُ بِخَبَرِنَا وَخَبَرِ أَبِي عَامِرٍ، وَقَالَ قُلْ لَهُ اسْتَغْفِرْ لِي، فَدَعَا بِمَاءٍ فَتَوَضَّأَ ثُمَّ رَفَعَ يَدَيْهِ فَقَالَ ‏"‏ اللَّهُمَّ اغْفِرْ لِعُبَيْدٍ أَبِي عَامِرٍ ‏"‏‏.‏ وَرَأَيْتُ بَيَاضَ إِبْطَيْهِ ثُمَّ قَالَ ‏"‏ اللَّهُمَّ اجْعَلْهُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ فَوْقَ كَثِيرٍ مِنْ خَلْقِكَ مِنَ النَّاسِ ‏"‏‏.‏ فَقُلْتُ وَلِي فَاسْتَغْفِرْ‏.‏ فَقَالَ ‏"‏ اللَّهُمَّ اغْفِرْ لِعَبْدِ اللَّهِ بْنِ قَيْسٍ ذَنْبَهُ وَأَدْخِلْهُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ مُدْخَلاً كَرِيمًا ‏"‏‏.‏ قَالَ أَبُو بُرْدَةَ إِحْدَاهُمَا لأَبِي عَامِرٍ وَالأُخْرَى لأَبِي مُوسَى‏.‏

ترجمه

از ابوموسی رضی الله عنه روایت شده است که گفت: چون پیامبر ﷺ از نبرد حنین فارغ شدند، ابوعامر را در رأس لشکری به سوی اوطاس فرستادند. او با درید بن صمه مواجه شد؛ درید کشته شد و خداوند یارانش را شکست داد. ابوموسی گفت: پیامبر ﷺ مرا نیز همراه ابوعامر فرستادند. ابوعامر از ناحیه زانو تیر خورد؛ مردی از قبیله جشم تیری به او زد که در زانویش فرو رفت. من نزد او رفتم و گفتم:

«ای عمو! چه کسی به تو تیر زد؟» او اشاره کرد و گفت: «آن قاتل من است که به من تیر زد.» من به دنبال او شتافتم و به او رسیدم. وقتی مرا دید، گریخت. من تعقیبش کردم و پیوسته می‌گفتم: «آیا شرم نداری؟ آیا نمی‌ایستی؟» سرانجام ایستاد و ما دو ضربه شمشیر با هم رد و بدل کردیم و من او را کشتم. سپس نزد ابوعامر آمدم و گفتم: «خداوند قاتلت را کشت.» او گفت: «این تیر را بیرون بکش.» من آن را بیرون کشیدم و از زخم آب روان شد. او گفت: «ای برادرزاده! سلام مرا به پیامبر ﷺ برسان و از ایشان بخواه که برای من آمرزش طلب کنند.» ابوعامر مرا جانشین خود در فرماندهی مردم کرد. مدت کوتاهی زنده ماند و سپس وفات یافت. من بازگشتم و در خانه پیامبر ﷺ بر ایشان وارد شدم. دیدم که بر تختی بافته شده از شاخه‌های خرما دراز کشیده‌اند و تشکی بر آن پهن بود. آثار طناب‌های تخت بر پشت و پهلوهایشان نمایان بود. خبر خودمان و ابوعامر را به ایشان دادم و اینکه او گفته بود: «به ایشان بگو برای من آمرزش بطلبند.» پیامبر ﷺ آب طلبیدند، وضو ساختند و دست‌ها را بالا بردند و دعا کردند: «بار خدایا! عبید ابوعامر را بیامرز.» در آن لحظه سفیدی زیر بغل‌های ایشان را دیدم. سپس فرمودند: «بار خدایا! او را در روز قیامت بر بسیاری از بندگانت برتری ده.» من عرض کردم: «برای من نیز آمرزش بطلبید.» پس فرمودند: «بار خدایا! گناهان عبدالله بن قیس را ببخش و در روز قیامت او را به جایگاهی کریمانه وارد گردان.» ابوبرده گفت: یکی از این دعاها برای ابوعامر و دیگری برای ابوموسی بود.

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

پیامبر ﷺ از خداوند برای یارانش آمرزش و مقامی بلند درخواست کرد.

پیشینه و سبب بیان

پس از غزوهٔ حنین، ابوعامر به اوطاس فرستاده شد. او در آنجا زخمی مرگبار برداشت و از ابوموسی خواست از پیامبر ﷺ بخواهد که از خداوند برای او آمرزش طلب کند.

توضیح واژه‌های دشوار
اوطاس

مکانی که پس از حنین در آن رویارویی نظامی رخ داد.

وضو

طهارت آیینی‌ای که مسلمانان، از جمله برای نماز، انجام می‌دهند.

ورودیِ شرافتمندانه

ورودی‌ای باکرامت به آخرت که دانشمندان آن را ورود به بهشت تفسیر کرده‌اند.

برداشت‌های عالمان

دانشمندان از این روایت چنین برداشت می‌کنند که درخواست آمرزش از خداوند برای مسلمان درگذشته جایز و پسندیده است. پیامبر ﷺ با دستان برافراشته دعا کرد؛ این کار، بالا بردن دست‌ها هنگام دعا را تأیید می‌کند، بی‌آنکه برای هر دعایی واجب باشد. همچنین سادگی چیدمان خانهٔ پیامبر ﷺ از فروتنی ایشان حکایت دارد. ابوعامر درخواست آمرزش کرد و ابوموسی نیز سپس برای او دعا کرد؛ چنین دعاهایی جلوه‌ای از توجه متقابل و برادری است.

درس‌هایی برای امروز
  1. به‌طور منظم از خداوند برای خود، خانواده‌ات و مسلمانان درگذشته آمرزش بخواه.
  2. اگر کسی از تو خواست برایش دعا کنی، درخواستش را جدی بگیر و خالصانه دعا کن.
  3. با یاد کردن از دیگران در دعاهایت و رساندن آرزوهای نیک به آنان، برادری را نشان بده.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.