Sahih al-Bukhari، حدیث 4432
روایتشده توسط Abdullah ibn Abbas. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
به روایت Abdullah ibn Abbas
صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته میشود.
روایت
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ، أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ لَمَّا حُضِرَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَفِي الْبَيْتِ رِجَالٌ، فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " هَلُمُّوا أَكْتُبْ لَكُمْ كِتَابًا لاَ تَضِلُّوا بَعْدَهُ ". فَقَالَ بَعْضُهُمْ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَدْ غَلَبَهُ الْوَجَعُ وَعِنْدَكُمُ الْقُرْآنُ، حَسْبُنَا كِتَابُ اللَّهِ. فَاخْتَلَفَ أَهْلُ الْبَيْتِ وَاخْتَصَمُوا، فَمِنْهُمْ مَنْ يَقُولُ قَرِّبُوا يَكْتُبُ لَكُمْ كِتَابًا لاَ تَضِلُّوا بَعْدَهُ. وَمِنْهُمْ مَنْ يَقُولُ غَيْرَ ذَلِكَ، فَلَمَّا أَكْثَرُوا اللَّغْوَ وَالاِخْتِلاَفَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " قُومُوا ". قَالَ عُبَيْدُ اللَّهِ فَكَانَ يَقُولُ ابْنُ عَبَّاسٍ إِنَّ الرَّزِيَّةَ كُلَّ الرَّزِيَّةِ مَا حَالَ بَيْنَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَبَيْنَ أَنْ يَكْتُبَ لَهُمْ ذَلِكَ الْكِتَابَ لاِخْتِلاَفِهِمْ وَلَغَطِهِمْ.
علی بن عبدالله به ما حدیث کرد، عبدالرزاق به ما حدیث کرد، معمر از زهری خبر داد، او از عبیدالله بن عبدالله بن عتبه، و او از ابن عباس رضی الله عنهما روایت کرد که گفت: هنگامی که رسول خدا ﷺ در بستر بیماری بودند و مردانی در خانه حضور داشتند، پیامبر ﷺ فرمودند:
«نزدیک بیایید تا نوشتهای برایتان بنویسم که پس از آن هرگز گمراه نشوید.» برخی از آنان گفتند: «درد بر رسول خدا ﷺ غلبه کرده است، در حالی که قرآن نزد شماست؛ کتاب خدا برای ما کافی است.» سپس اهل خانه دچار اختلاف و مشاجره شدند. گروهی گفتند: «ابزار نوشتن را نزدیک کنید تا ایشان چیزی برایتان بنویسند که پس از آن گمراه نشوید،» و گروهی سخنی مخالف آن گفتند. چون بیهودهگویی و اختلافشان زیاد شد، رسول خدا ﷺ فرمودند: «برخیزید و بروید.» عبیدالله میگوید: ابن عباس همواره میفرمود که بزرگترین مصیبت همان بود که به سبب اختلاف و هیاهوی آنان، میان رسول خدا ﷺ و نوشتن آن سند فاصله افتاد.
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
پیامبر ﷺ در آخرین بیماری خود درخواست کرد چیزی نوشته شود، اما اختلاف مانع آن شد.
این رویداد در آخرین بیماری پیامبر ﷺ و در خانهای رخ داد که چند مرد در آن حضور داشتند. حدیث میگوید پیش از آنکه ایشان ﷺ از آنان بخواهد برخیزند و بیرون بروند، میان حاضران اختلاف و صدای بلند درگرفته بود.
در آخرین بیماری پیامبر، اندکی پیش از وفات ایشان.
وسایلی برای ثبت سخنانی که پیامبر ﷺ میخواست بنویسد.
منحرفشدن از هدایت درست در ایمان و کردار.
دانشمندان کلاسیک تأکید میکنند که قرآن بنیادهای هدایت را دربردارد و قرآن همچنین به فرمانبرداری از پیامبر ﷺ دستور میدهد. ابن حجر توضیح میدهد که حاضران درباره بهترین کار در آن لحظه اختلاف نظر داشتند، اما جدال و هیاهوی آنان باعث شد پیامبر ﷺ گفتوگو را پایان دهد. این رویداد بر اهمیت رفتار محترمانه با پیامبر ﷺ و پرهیز از تفرقه، بهویژه هنگامی که به فرمانبرداری و هدایت فراخوانده میشود، تأکید دارد.
- وقتی فردی آگاه خواهان فرمانبرداری یا انجام کاری مشخص است، با دقت گوش دهید.
- نگذارید اختلاف نظر به هیاهو تبدیل شود؛ آرام سخن بگویید و به دیگران فرصت دهید.
- هدایت را در قرآن بجویید و از تفسیر و سیره معتبر پیامبر ﷺ پیروی کنید.
ابن عباس در آن از پنجشنبهای یاد میکند که بیماری پیامبر ﷺ شدت یافته بود و حاضران اختلاف نظر داشتند.
Sahih al-Bukhari · #4430 (Sahih)این روایت زمینه سخنی را شرح میدهد که قرآن در میان حاضران است و کتاب خدا کفایت میکند.
Sahih al-Bukhari · #114 (Sahih)این متن نیز رویدادی را بازگو میکند که پیامبر ﷺ نوشتافزار خواست و اختلاف پدید آمد.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.