تفسیر نبوی قرآن · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari، حدیث 4647

روایت‌شده توسط Abu Sa'id ibn al-Mu'alla. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: تفسیر نبوی قرآن
صحيح البخاري
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Abu Sa'id ibn al-Mu'alla

Sahih (معتبر)

صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنِي إِسْحَاقُ، أَخْبَرَنَا رَوْحٌ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ خُبَيْبِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، سَمِعْتُ حَفْصَ بْنَ عَاصِمٍ، يُحَدِّثُ عَنْ أَبِي سَعِيدِ بْنِ الْمُعَلَّى ـ رضى الله عنه ـ قَالَ كُنْتُ أُصَلِّي فَمَرَّ بِي رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَدَعَانِي فَلَمْ آتِهِ حَتَّى صَلَّيْتُ، ثُمَّ أَتَيْتُهُ فَقَالَ ‏"‏ مَا مَنَعَكَ أَنْ تَأْتِيَ أَلَمْ يَقُلِ اللَّهُ ‏{‏يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اسْتَجِيبُوا لِلَّهِ وَلِلرَّسُولِ إِذَا دَعَاكُمْ‏}‏ ثُمَّ قَالَ لأُعَلِّمَنَّكَ أَعْظَمَ سُورَةٍ فِي الْقُرْآنِ قَبْلَ أَنْ أَخْرُجَ ‏"‏‏.‏ فَذَهَبَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم لِيَخْرُجَ فَذَكَرْتُ لَهُ‏.‏ وَقَالَ مُعَاذٌ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ خُبَيْبٍ، سَمِعَ حَفْصًا، سَمِعَ أَبَا سَعِيدٍ، رَجُلاً مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم بِهَذَا، وَقَالَ هِيَ ‏{‏الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعَالَمِينَ‏}‏ السَّبْعُ الْمَثَانِي‏.‏

ترجمه

اسحاق برایم حدیث کرد، روح به ما خبر داد، شعبه از خبیب بن عبدالرحمن برایمان حدیث کرد، من حفص بن عاصم را شنیدم که از ابوسعید بن المعلّی (رضی الله عنه) روایت می‌کرد؛ او گفت: در حال نماز بودم که رسول خدا ﷺ از کنارم گذشتند و مرا صدا زدند، اما تا نمازم را تمام نکردم نزد ایشان نرفتم. سپس وقتی خدمتشان رسیدم، فرمودند:

«چه چیزی مانع آمدنت شد؟ مگر خداوند نفرموده است: {ای کسانی که ایمان آورده‌اید، چون شما را بخوانند، دعوت خدا و پیامبر را اجابت کنید}؟» آنگاه فرمودند: «پیش از آنکه خارج شوم، بزرگ‌ترین سوره قرآن را به تو خواهم آموخت.» هنگامی که رسول خدا ﷺ آماده خروج شدند، من به ایشان یادآوری کردم. پس فرمودند: «آن سوره {ستایش مخصوص خداوند است، پروردگار جهانیان} است؛ همان هفت آیه تکرارشونده (السبع المثانی).»

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

سورهٔ فاتحه بزرگ‌ترین سوره است و این حدیث بر لزوم اطاعت از فراخوان تأکید می‌کند.

توضیح واژه‌های دشوار
السَّبع المثاني

هفت آیهٔ تکرارشونده؛ نامی برای سورهٔ فاتحه که هفت آیه دارد و در نماز بارها خوانده می‌شود.

پاسخ‌دادن و اطاعت‌کردن

پاسخ به خدا و پیامبرش ﷺ از راه پیروی از هدایت آن‌ها.

برداشت‌های عالمان

عالمان از این روایت برداشت کرده‌اند که سورهٔ فاتحه جایگاهی استثنایی در قرآن دارد و آموزش و حفظ آیات قرآن فضیلت دارد. فراخوان پیامبر ﷺ مستلزم اطاعت است؛ اما اگر فراخوانی هنگام نماز باشد، احکام نماز و دیدگاه فقیهان نیز باید در نظر گرفته شود.

درس‌هایی برای امروز
  1. سورهٔ فاتحه را با دقت بیاموزید و هنگام خواندن آن در نماز، در معنایش تأمل کنید.
  2. فراخوان‌ها به اطاعت از خدا و پیامبرش ﷺ را جدی بگیرید.
  3. برای آموختن دانش قرآنی و به‌اشتراک‌گذاشتن آن با دیگران فرصت بگذارید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.