Sahih al-Bukhari، حدیث 4945
روایتشده توسط Ali ibn Abi Talib. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
از البخاري تا پیامبر ﷺ
- 1أَبُو نُعَيْمٍآن را به البخاري روایت کرد
- 2سُفْيَانُ
- 3الأَعْمَشِ
- 4سَعْدِ بْنِ عُبَيْدَةَ
- 5أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ السُّلَمِيِّ
- 6عَلِيٍّ
- 7رسول خدا ﷺ
ترتیب مطابق متن عربی این روایت است. صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته میشود.
روایت
حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ سَعْدِ بْنِ عُبَيْدَةَ، عَنْ أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ السُّلَمِيِّ، عَنْ عَلِيٍّ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ كُنَّا مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فِي بَقِيعِ الْغَرْقَدِ فِي جَنَازَةٍ فَقَالَ " مَا مِنْكُمْ مِنْ أَحَدٍ إِلاَّ وَقَدْ كُتِبَ مَقْعَدُهُ مِنَ الْجَنَّةِ وَمَقْعَدُهُ مِنَ النَّارِ ". فَقَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ أَفَلاَ نَتَّكِلُ فَقَالَ " اعْمَلُوا فَكُلٌّ مُيَسَّرٌ ". ثُمَّ قَرَأَ {فَأَمَّا مَنْ أَعْطَى وَاتَّقَى * وَصَدَّقَ بِالْحُسْنَى} إِلَى قَوْلِهِ {لِلْعُسْرَى}
ابونعیم برای ما حدیث کرد، سفیان برای ما حدیث کرد، از اعمش، از سعد بن عبیده، از ابوعبدالرحمن سلمی، از علی رضی الله عنه که فرمود: در مراسم تشییع جنازهای در بقیع الغرقد همراه پیامبر ﷺ بودیم. ایشان فرمودند:
«هیچ یک از شما نیست مگر آنکه جایگاهش در بهشت و جایگاهش در دوزخ نوشته شده است.» گفتند: «ای رسول خدا! آیا نباید (به تقدیر تکیه کنیم و دست از کار بکشیم)؟» فرمودند: «عمل کنید، زیرا هر کس برای رسیدن به مقصدش آسان گردانیده میشود.» سپس این آیات را تلاوت کردند: {اما کسی که بخشش کرد و تقوا پیشه نمود * و پاداش نیکو را تصدیق کرد} تا سخن خداوند: {برای دشواری}.
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
ایمان به تقدیر، کسی را از انجام کارهای نیک و تلاش شخصی بینیاز نمیکند.
قبرستانی در مدینه که پیامبر ﷺ در مراسم تشییع جنازهای در آن حضور داشت.
علم و ثبت الله دربارهٔ آنچه رخ خواهد داد؛ این امر مسئولیت انسان در قبال انتخابهایش را از میان نمیبرد.
به مردم کمک میشود در مسیری گام بردارند که با انتخابها و اعمالشان تناسب دارد؛ این سخن دعوت به ترک تلاش نیست.
عالمان از این روایت نتیجه میگیرند که ایمان به تقدیر با مسئولیتپذیری و عمل همراه است. هنگامی که صحابه پرسیدند آیا باید به سرنوشتِ ازپیشنوشتهشده تکیه کنند، پیامبر ﷺ درست برعکس، آنان را به انجام کارهای نیک فرمان داد. آیات سورهٔ لیل، بخشش، پرهیزگاری و ایمان را با آسان شدن راه نیک پیوند میدهند و بخل را با راه دشوار. بنابراین، مفسران کلاسیک تأکید میکنند که انسان نمیداند چه چیزی برای او مقدر شده است و نباید تقدیر را بهانهای برای کوتاهی قرار دهد.
- از تقدیر بهانهای برای بهتعویقانداختن نماز، توبه یا کمک به دیگران نسازید.
- امروز آگاهانه کار نیکی انتخاب کنید؛ مثلاً چیزی ببخشید، به تعهدی عمل کنید یا به کسی یاری برسانید.
- از الله هدایت و توکل بخواهید و این دعا را با تلاش عملی همراه کنید.
این روایت با بیان اینکه سرنوشت مقدر شده است، همزمان بر ادامهٔ انجام کارهای نیک تأکید میکند.
Sahih al-Bukhari · #4947 (Sahih)این متن نیز همان سفارش پیامبرانه را بیان میکند: به تقدیر تکیه نکنید، بلکه عمل کنید.
Sahih al-Bukhari · #4943 (Sahih)این روایت صحیح در همان بخش تفسیری، بحث ایمان و مسئولیتپذیری را کامل میکند.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.