Sahih al-Bukhari، حدیث 6185
روایتشده توسط Anas ibn Malik. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
به روایت Anas ibn Malik
صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته میشود.
روایت
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ الْمُفَضَّلِ، حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ أَبِي إِسْحَاقَ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، أَنَّهُ أَقْبَلَ هُوَ وَأَبُو طَلْحَةَ مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَمَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم صَفِيَّةُ، مُرْدِفَهَا عَلَى رَاحِلَتِهِ، فَلَمَّا كَانُوا بِبَعْضِ الطَّرِيقِ عَثَرَتِ النَّاقَةُ، فَصُرِعَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم وَالْمَرْأَةُ، وَأَنَّ أَبَا طَلْحَةَ ـ قَالَ أَحْسِبُ ـ اقْتَحَمَ عَنْ بَعِيرِهِ، فَأَتَى رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ يَا نَبِيَّ اللَّهِ جَعَلَنِي اللَّهُ فِدَاكَ، هَلْ أَصَابَكَ مِنْ شَىْءٍ. قَالَ " لاَ وَلَكِنْ عَلَيْكَ بِالْمَرْأَةِ ". فَأَلْقَى أَبُو طَلْحَةَ ثَوْبَهُ عَلَى وَجْهِهِ فَقَصَدَ قَصْدَهَا، فَأَلْقَى ثَوْبَهُ عَلَيْهَا فَقَامَتِ الْمَرْأَةُ، فَشَدَّ لَهُمَا عَلَى رَاحِلَتِهِمَا فَرَكِبَا، فَسَارُوا حَتَّى إِذَا كَانُوا بِظَهْرِ الْمَدِينَةِ ـ أَوْ قَالَ أَشْرَفُوا عَلَى الْمَدِينَةِ ـ قَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " آيِبُونَ تَائِبُونَ، عَابِدُونَ لِرَبِّنَا حَامِدُونَ ". فَلَمْ يَزَلْ يَقُولُهَا حَتَّى دَخَلَ الْمَدِينَةَ.
علی بن عبدالله برای ما حدیث کرد، بشر بن مفضل برای ما حدیث کرد، یحیی بن ابی اسحاق از انس بن مالک روایت کرد که او و ابوطَلحه همراه با پیامبر ﷺ در حال بازگشت بودند و صفیه نیز همراه پیامبر ﷺ بود که بر مرکب ایشان سوار شده و پشت سرشان نشسته بود. وقتی به بخشی از مسیر رسیدند، شتر لغزید و پیامبر ﷺ و آن بانو هر دو بر زمین افتادند. ابوطَلحه — گمان میکنم — به سرعت از شتر خود پایین پرید و نزد رسول خدا ﷺ آمد و عرض کرد:
«ای پیامبر خدا! جانم فدای تو باد! آیا آسیبی به شما رسیده است؟» ایشان فرمودند: «خیر، اما به آن بانو رسیدگی کن.» پس ابوطَلحه لباسش را بر چهرهاش انداخت و به سمت ایشان رفت و لباس خود را بر روی او افکند. سپس آن بانو برخاست و ابوطَلحه مرکبشان را مرتب کرد و هر دو بر آن سوار شدند. آنان به راه خود ادامه دادند تا زمانی که به بلندیهای مدینه رسیدند — یا فرمودند: مدینه را مشاهده کردند — پیامبر ﷺ فرمودند: «آیِبونَ تائِبونَ، عابِدونَ لِرَبِّنا حامِدون (ما بازگشتکنندگانیم، توبهکنندگانیم، عبادتکنندگان پروردگارمان و سپاسگزاران او هستیم).» ایشان این کلمات را پیوسته تکرار میکردند تا اینکه وارد مدینه شدند.
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
در یک حادثه هنگام سفر، نخست به زخمیها رسیدگی کنید و از کرامت آنان پاسداری کنید.
بازمیگردیم، توبهکنان به سوی الله روی میآوریم و او را عبادت میکنیم.
پروردگار ما همان کسی است که او را میستاییم و سپاس میگوییم.
سوار شدن پشت سر کسی بر همان مرکب.
عالمان از این رویداد چنین برداشت میکنند که کمک در هنگام حادثه باید فوری و عملی باشد: ابوطلحه از حال پیامبر ﷺ پرسید و سپس طبق راهنمایی ایشان به صفیه کمک کرد. استفاده او از پارچه برای پوشاندن صفیه نشاندهنده توجه به کرامت و حیا است. تکرار این عبارتها هنگام بازگشت، بیانگر توبه، عبادت و سپاسگزاری است. بدینترتیب، این روایت نمونههایی از آداب سفر و توجه متقابل را ارائه میدهد، بیآنکه هر جزئیات آن بهتنهایی حکمی الزامی باشد.
- در حادثه، نخست بررسی کنید آیا کسی زخمی شده است و به نیازمندانِ کمک فوری یاری برسانید.
- هنگام کمک، حریم خصوصی و کرامت افراد را حفظ کنید.
- بازگشت به خانه را فرصتی برای سپاسگزاری، عبادت و توبه به درگاه الله قرار دهید.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.