کتاب ایمان · Sahih Muslim

Sahih Muslim، حدیث 115

روایت‌شده توسط Abdullah ibn Abbas. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: کتاب ایمان
صحيح مسلم
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Abdullah ibn Abbas

Sahih (معتبر)

صحيح مسلم در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا خَلَفُ بْنُ هِشَامٍ، حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ، عَنْ أَبِي جَمْرَةَ، قَالَ سَمِعْتُ ابْنَ عَبَّاسٍ، ح وَحَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى، - وَاللَّفْظُ لَهُ - أَخْبَرَنَا عَبَّادُ بْنُ عَبَّادٍ، عَنْ أَبِي جَمْرَةَ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، قَالَ قَدِمَ وَفْدُ عَبْدِ الْقَيْسِ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّا هَذَا الْحَىَّ مِنْ رَبِيعَةَ وَقَدْ حَالَتْ بَيْنَنَا وَبَيْنَكَ كُفَّارُ مُضَرَ فَلاَ نَخْلُصُ إِلَيْكَ إِلاَّ فِي شَهْرِ الْحَرَامِ فَمُرْنَا بِأَمْرٍ نَعْمَلُ بِهِ وَنَدْعُو إِلَيْهِ مَنْ وَرَاءَنَا ‏.‏ قَالَ ‏"‏ آمُرُكُمْ بِأَرْبَعٍ وَأَنْهَاكُمْ عَنْ أَرْبَعٍ الإِيمَانِ بِاللَّهِ - ثُمَّ فَسَّرَهَا لَهُمْ فَقَالَ - شَهَادَةِ أَنْ لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ اللَّهِ وَإِقَامِ الصَّلاَةِ وَإِيتَاءِ الزَّكَاةِ وَأَنْ تُؤَدُّوا خُمُسَ مَا غَنِمْتُمْ وَأَنْهَاكُمْ عَنِ الدُّبَّاءِ وَالْحَنْتَمِ وَالنَّقِيرِ وَالْمُقَيَّرِ ‏"‏ ‏.‏ زَادَ خَلَفٌ فِي رِوَايَتِهِ ‏"‏ شَهَادَةِ أَنْ لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ ‏"‏ ‏.‏ وَعَقَدَ وَاحِدَةً ‏.‏

ترجمه

خلف بن هشام برای ما حدیث کرد، حماد بن زید از ابوجمره نقل کرد که گفت: از ابن عباس شنیدم، (و در روایت دیگر) یحیی بن یحیی برای ما حدیث کرد — و این لفظ از اوست — عباد بن عباد از ابوجمره، از ابن عباس خبر داد که گفت: هیئتی از قبیله عبدالقیس نزد رسول خدا ﷺ آمدند و گفتند:

«ای رسول خدا! ما از قبیله ربیعه هستیم و کافران مُضَر میان ما و شما حائل شده‌اند، بنابراین جز در ماه‌های حرام نمی‌توانیم به خدمت شما برسیم. پس ما را به کاری فرمان دهید که خود بدان عمل کنیم و کسانی را که پشت سر ما هستند نیز به آن فرا خوانیم.» ایشان فرمودند: «شما را به چهار چیز فرمان می‌دهم و از چهار چیز نهی می‌کنم: ایمان به الله — سپس آن را برایشان تشریح کردند و فرمودند — یعنی شهادت دادن به اینکه هیچ معبودی جز الله نیست و اینکه محمد رسول الله است، برپا داشتن نماز، پرداخت زکات، و اینکه یک‌پنجم غنایمی را که به دست می‌آورید بپردازید؛ و شما را از استفاده از ظروف دُبّاء، حَنتم، نقیر و مُقَیَّر نهی می‌کنم.» خلف در روایت خود افزود: «شهادت دادن به اینکه هیچ معبودی جز الله نیست» و با انگشت خود به یگانگی پروردگار اشاره کرد.

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

پیامبر ﷺ اعمال دینی را روشن می‌سازد و استفاده از برخی ظرف‌های نوشیدنی را ممنوع می‌کند.

پیشینه و سبب بیان

هیئتی از قبیلهٔ عبدالقیس گفتند که قبایل دشمن میان قبیلهٔ آنان و پیامبر ﷺ فاصله انداخته بودند و آنان فقط در ماه‌های حرام می‌توانستند به حضور ایشان برسند. ازاین‌رو، راهنمایی‌هایی خواستند تا خود به آن‌ها عمل کنند و به افراد قبیله‌شان نیز برسانند.

توضیح واژه‌های دشوار
خُمس

یک‌پنجم غنیمت جنگی که طبق احکام اسلامی پرداخت می‌شود.

دُبّاء، حَنتم، نَقیع و مُقَیَّر

نام انواع ظرف‌هایی که در گذشته نوشیدنی در آن‌ها تخمیر می‌شد و می‌توانست مست‌کننده شود.

زکات

کمک مالی واجبی که به دریافت‌کنندگان واجد شرایط داده می‌شود.

برداشت‌های عالمان

عالمان از این روایت نتیجه می‌گیرند که ایمان هم در گواهی به ایمان و هم در وظایف عملی، از جمله نماز و زکات، نمود می‌یابد. اشاره به خمس مربوط به غنیمت جنگی است و مالیاتی عمومی بر همهٔ درآمدها نیست. استفاده از چهار ظرف نام‌برده به‌دلیل خطر مست‌کننده‌شدن نوشیدنی در آن‌ها ممنوع شد؛ روایت‌های دیگر روشن می‌کنند که این ممنوعیت به تخمیر و نوشیدنی مست‌کننده مربوط بود، نه به جنس ظرف به‌خودی‌خود. همچنین، آموزش پیامبر ﷺ نشان می‌دهد که باید به پرسش‌های دینی روشن و متناسب با موقعیت پاسخ داد.

درس‌هایی برای امروز
  1. وظایف اصلی اسلام را بیاموزید و آن‌ها را با زبانی روشن برای خانواده یا جامعهٔ خود توضیح دهید.
  2. هنگام ابهام دینی، راهنمایی‌های مشخصی بخواهید که بتوانید خود به آن‌ها عمل کنید و با مسئولیت به دیگران برسانید.
  3. از چیزها و موقعیت‌هایی که به مستی می‌انجامند دوری کنید و جایگزین‌های بی‌خطر برگزینید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.