Sahih Muslim، حدیث 4165
روایتشده توسط Umar ibn al-Khattab. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
به روایت Umar ibn al-Khattab
صحيح مسلم در مجموع معتبر دانسته میشود.
روایت
حَدَّثَنِي أُمَيَّةُ بْنُ بِسْطَامَ، حَدَّثَنَا يَزِيدُ، - يَعْنِي ابْنَ زُرَيْعٍ - حَدَّثَنَا رَوْحٌ، - وَهُوَ ابْنُ الْقَاسِمِ - عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عُمَرَ، أَنَّهُ حَمَلَ عَلَى فَرَسٍ فِي سَبِيلِ اللَّهِ فَوَجَدَهُ عِنْدَ صَاحِبِهِ وَقَدْ أَضَاعَهُ وَكَانَ قَلِيلَ الْمَالِ فَأَرَادَ أَنْ يَشْتَرِيَهُ فَأَتَى رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَذَكَرَ ذَلِكَ لَهُ فَقَالَ " لاَ تَشْتَرِهِ وَإِنْ أُعْطِيتَهُ بِدِرْهَمٍ فَإِنَّ مَثَلَ الْعَائِدِ فِي صَدَقَتِهِ كَمَثَلِ الْكَلْبِ يَعُودُ فِي قَيْئِهِ " .
امیه بن بسطام برای ما حدیث کرد، یزید برای ما حدیث کرد—یعنی ابن زریع—روح برای ما حدیث کرد—و او ابن قاسم است—از زید بن اسلم، از پدرش، از عمر (رضی الله عنه) روایت است که او اسبی را در راه خدا صدقه داد. سپس آن را نزد صاحبش یافت در حالی که حیوان ضعیف و رها شده بود و صاحبش نیز کمبضاعت بود. عمر قصد خرید آن را کرد. پس نزد رسول الله ﷺ آمد و ماجرا را با ایشان در میان گذاشت. پیامبر ﷺ فرمودند:
«آن را نخر، حتی اگر به یک درهم به تو داده شود؛ زیرا مثل کسی که صدقهاش را پس میگیرد، مانند سگی است که به استفراغ خود بازمیگردد.»
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
کسی که صدقهای میدهد، نباید آنچه را بخشیده است دوباره بخرد.
بخشش برای کاری نیک که خشنودی خدا را در پی دارد؛ در این روایت، اسبی برای استفاده در راه خدا بخشیده شده بود.
بخشی که فرد برای جلب خشنودی خدا میدهد، بیآنکه خواهان بازپسگرفتن آن باشد.
تشبیهی شدید که ناپسندیِ پسگرفتن بخشش را بیان میکند.
عالمان کلاسیک از این روایت چنین برداشت کردهاند که فرد نباید صدقهٔ داوطلبانهاش را پس بگیرد یا آنچه را بخشیده است دوباره بخرد، حتی به بهایی اندک. تشبیه به سگ، شدت ناپسندی این رفتار را برجسته میکند. روایت دربارهٔ بخششی است که تحویل داده شده؛ معنایش این نیست که همهٔ بخششها در هر شرایطی حکم فقهی یکسانی دارند، زیرا حکم دقیق ممکن است به نوع بخشش و شرایط آن بستگی داشته باشد.
- صدقه را با این نیت بدهید که آن را پس نگیرید.
- اگر دربارهٔ بخششی تردید دارید، پیش از خرید دوباره یا درخواست بازپسگیری آن با فردی آگاه مشورت کنید.
- با اموال بخشیدهشده با دقت رفتار کنید و حقوق دریافتکننده را محترم بشمارید.
این روایت صحیح نیز نقل میکند که عمر اسبش را در راه خدا بخشید و بعدتر به فکر خرید دوبارهٔ آن افتاد.
Sahih Muslim · #4164 (Sahih)این روایت صحیح، سفارش پیامبر ﷺ به نخریدن دوبارهٔ اسب را در بر دارد و بدینترتیب مضمون اصلی این روایت را روشنتر میکند.
Sahih Muslim · #4167 (Sahih)در این روایت نیز عمر اسبی را در راه خدا بخشید و بعدتر آن را دید؛ این نقل، نهی از خرید دوباره را تأیید میکند.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.