Sahih Muslim، حدیث 6572
روایتشده توسط Abu Dharr al-Ghifari. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
از مسلم تا پیامبر ﷺ
- 1عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ بَهْرَامَ الدَّارِمِيُّآن را به مسلم روایت کرد
- 2مَرْوَانُ
- 3سَعِيدُ بْنُ عَبْدِ الْعَزِيزِ
- 4رَبِيعَةَ بْنِ يَزِيدَ
- 5أَبِي إِدْرِيسَ الْخَوْلاَنِيِّ
- 6أَبِي ذَرٍّ
- 7رسول خدا ﷺ
ترتیب مطابق متن عربی این روایت است. صحيح مسلم در مجموع معتبر دانسته میشود.
روایت
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ بَهْرَامَ الدَّارِمِيُّ، حَدَّثَنَا مَرْوَانُ، - يَعْنِي ابْنَ مُحَمَّدٍ الدِّمَشْقِيَّ - حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ عَبْدِ الْعَزِيزِ، عَنْ رَبِيعَةَ بْنِ يَزِيدَ، عَنْ أَبِي إِدْرِيسَ الْخَوْلاَنِيِّ، عَنْ أَبِي ذَرٍّ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فِيمَا رَوَى عَنِ اللَّهِ، تَبَارَكَ وَتَعَالَى أَنَّهُ قَالَ " يَا عِبَادِي إِنِّي حَرَّمْتُ الظُّلْمَ عَلَى نَفْسِي وَجَعَلْتُهُ بَيْنَكُمْ مُحَرَّمًا فَلاَ تَظَالَمُوا يَا عِبَادِي كُلُّكُمْ ضَالٌّ إِلاَّ مَنْ هَدَيْتُهُ فَاسْتَهْدُونِي أَهْدِكُمْ يَا عِبَادِي كُلُّكُمْ جَائِعٌ إِلاَّ مَنْ أَطْعَمْتُهُ فَاسْتَطْعِمُونِي أُطْعِمْكُمْ يَا عِبَادِي كُلُّكُمْ عَارٍ إِلاَّ مَنْ كَسَوْتُهُ فَاسْتَكْسُونِي أَكْسُكُمْ يَا عِبَادِي إِنَّكُمْ تُخْطِئُونَ بِاللَّيْلِ وَالنَّهَارِ وَأَنَا أَغْفِرُ الذُّنُوبَ جَمِيعًا فَاسْتَغْفِرُونِي أَغْفِرْ لَكُمْ يَا عِبَادِي إِنَّكُمْ لَنْ تَبْلُغُوا ضَرِّي فَتَضُرُّونِي وَلَنْ تَبْلُغُوا نَفْعِي فَتَنْفَعُونِي يَا عِبَادِي لَوْ أَنَّ أَوَّلَكُمْ وَآخِرَكُمْ وَإِنْسَكُمْ وَجِنَّكُمْ كَانُوا عَلَى أَتْقَى قَلْبِ رَجُلٍ وَاحِدٍ مِنْكُمْ مَا زَادَ ذَلِكَ فِي مُلْكِي شَيْئًا يَا عِبَادِي لَوْ أَنَّ أَوَّلَكُمْ وَآخِرَكُمْ وَإِنْسَكُمْ وَجِنَّكُمْ كَانُوا عَلَى أَفْجَرِ قَلْبِ رَجُلٍ وَاحِدٍ مَا نَقَصَ ذَلِكَ مِنْ مُلْكِي شَيْئًا يَا عِبَادِي لَوْ أَنَّ أَوَّلَكُمْ وَآخِرَكُمْ وَإِنْسَكُمْ وَجِنَّكُمْ قَامُوا فِي صَعِيدٍ وَاحِدٍ فَسَأَلُونِي فَأَعْطَيْتُ كُلَّ إِنْسَانٍ مَسْأَلَتَهُ مَا نَقَصَ ذَلِكَ مِمَّا عِنْدِي إِلاَّ كَمَا يَنْقُصُ الْمِخْيَطُ إِذَا أُدْخِلَ الْبَحْرَ يَا عِبَادِي إِنَّمَا هِيَ أَعْمَالُكُمْ أُحْصِيهَا لَكُمْ ثُمَّ أُوَفِّيكُمْ إِيَّاهَا فَمَنْ وَجَدَ خَيْرًا فَلْيَحْمَدِ اللَّهَ وَمَنْ وَجَدَ غَيْرَ ذَلِكَ فَلاَ يَلُومَنَّ إِلاَّ نَفْسَهُ " . قَالَ سَعِيدٌ كَانَ أَبُو إِدْرِيسَ الْخَوْلاَنِيُّ إِذَا حَدَّثَ بِهَذَا الْحَدِيثِ جَثَا عَلَى رُكْبَتَيْهِ .
عبدالله بن عبدالرحمن بن بهرام دارمی به ما حدیث کرد، مروان (یعنی ابن محمد دمشقی) به ما حدیث کرد، سعید بن عبدالعزیز به ما حدیث کرد، از ربیعه بن یزید، از ابوادریس خولانی، از ابوذر، از پیامبر ﷺ که از الله تبارک و تعالی روایت نمود که فرمود:
«ای بندگان من! من ظلم را بر خود حرام کردهام و آن را در میان شما نیز حرام گردانیدهام، پس به یکدیگر ستم نکنید. ای بندگان من! همه شما گمراهید مگر کسی را که من هدایت کرده باشم، پس از من هدایت بخواهید تا شما را هدایت کنم. ای بندگان من! همه شما گرسنهاید مگر کسی را که من خورانده باشم، پس از من طعام بخواهید تا شما را بخورانم. ای بندگان من! همه شما برهنهاید مگر کسی را که من پوشانده باشم، پس از من لباس بخواهید تا شما را بپوشانم. ای بندگان من! شما در شب و روز خطا میکنید و من تمام گناهان را میبخشم، پس از من آمرزش بخواهید تا شما را بیامرزم. ای بندگان من! شما هرگز نمیتوانید به ضرر من دست یابید تا به من زیان رسانید، و هرگز نمیتوانید به نفع من دست یابید تا به من سود رسانید. ای بندگان من! اگر اولین و آخرین شما، انسانها و جنیان شما همگی مانند پرهیزگارترین قلب یک نفر از شما باشند، این امر چیزی بر ملک من نخواهد افزود. ای بندگان من! اگر اولین و آخرین شما، انسانها و جنیان شما همگی مانند بدکارترین قلب یک نفر از شما باشند، این امر چیزی از ملک من نخواهد کاست. ای بندگان من! اگر اولین و آخرین شما، انسانها و جنیان شما همگی در یک دشت بایستند و از من درخواست کنند و من به هر انسانی خواستهاش را عطا کنم، این کار از آنچه نزد من است چیزی کم نمیکند، مگر به اندازهای که سوزن وقتی در دریا فرو رود از آب دریا میکاهد. ای بندگان من! این تنها اعمال شماست که من آنها را برای شما ثبت میکنم و سپس پاداش کامل آن را به شما خواهم داد. پس هر کس نیکی یافت، الله را سپاس گوید و هر کس غیر از آن یافت، جز خود را سرزنش نکند.» سعید گفت: ابوادریس خولانی هنگامی که این حدیث را روایت میکرد، بر زانوهای خود مینشست.
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
خداوند ستم را حرام کرده و بندگانش را فرامیخواند که از او هدایت و آمرزش بخواهند.
نقض حقوق کسی یا قرار ندادن چیزی در جای درست خود.
روایتی که در آن پیامبر ﷺ سخنی را از خداوند نقل میکند، بیآنکه آن سخن آیهای از قرآن باشد.
مالکیت و اقتدار کامل خداوند بر همهچیز؛ اطاعت انسانها چیزی به آن نمیافزاید.
عالمان، از جمله امام نووی در شرح خود بر صحیح مسلم، تأکید میکنند که خداوند به هیچکس ستم نمیکند و مردم نیز نباید به یکدیگر ستم کنند. دعوت به درخواست هدایت، روزی، پوشاک و آمرزش میآموزد که انسانها به خداوند نیازمندند، درحالیکه خداوند به هیچیک از آفریدههایش نیاز ندارد. بخش مربوط به کردارها تأیید میکند که انسانها پاسخگوی اعمال خود هستند و پاداششان بهطور کامل داده میشود؛ هرکس کار نیکی انجام دهد، خدا را سپاس گفته است و هرکس با بدی روبهرو شود، خود مسئول آن است. این حدیث تفاوت مشخصی میان چهار مذهب فقهی اهلسنت تعیین نمیکند.
- هر روز از خداوند هدایت و آمرزش بخواهید و این دعاها را در انتخابهای صادقانهتان به کار بندید.
- هنگام اختلاف بررسی کنید که آیا حقی را از کسی ضایع کردهاید و اگر میتوانید، زیان را جبران کنید.
- برای کارهای نیکی که انجام میدهید خدا را سپاس گویید و لغزشهای آگاهانهٔ خود را به گردن او نیندازید.
این روایت همان پیام را دربارهٔ حرام بودن ستم، نیاز انسانها به خداوند و پاداش اعمال دربردارد.
Sahih Muslim · #6573 (Sahih)این نسخه از راه نقل دیگری روایت شده و متن و معنای حدیث را تأیید میکند.
Sahih Muslim · #6570 (Sahih)این روایت نیز به رعایت حقوق و پرهیز از ستم میان مردم میپردازد.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.