Sunan an-Nasa'i، حدیث 3447
روایتشده توسط Aishah. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
به روایت Aishah
روایت
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سَلَمَةَ، قَالَ أَنْبَأَنَا ابْنُ الْقَاسِمِ، عَنْ مَالِكٍ، عَنْ رَبِيعَةَ، عَنِ الْقَاسِمِ بْنِ مُحَمَّدٍ، عَنْ عَائِشَةَ، زَوْجِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَتْ كَانَ فِي بَرِيرَةَ ثَلاَثُ سُنَنٍ إِحْدَى السُّنَنِ أَنَّهَا أُعْتِقَتْ فَخُيِّرَتْ فِي زَوْجِهَا وَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " الْوَلاَءُ لِمَنْ أَعْتَقَ " . وَدَخَلَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَالْبُرْمَةُ تَفُورُ بِلَحْمٍ فَقُرِّبَ إِلَيْهِ خُبْزٌ وَأُدْمٌ مِنْ أُدْمِ الْبَيْتِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " أَلَمْ أَرَ بُرْمَةً فِيهَا لَحْمٌ " . فَقَالُوا بَلَى يَا رَسُولَ اللَّهِ ذَلِكَ لَحْمٌ تُصُدِّقَ بِهِ عَلَى بَرِيرَةَ وَأَنْتَ لاَ تَأْكُلُ الصَّدَقَةَ . فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " هُوَ عَلَيْهَا صَدَقَةٌ وَهُوَ لَنَا هَدِيَّةٌ " .
محمد بن سلمه به ما خبر داد و گفت: ابن قاسم ما را آگاه کرد، از مالک، از ربیعه، از قاسم بن محمد، از عایشه، همسر پیامبر ﷺ که فرمود:
«در ماجرای بریره سه سنت جاری شد. یکی از آن سنتها این بود که چون آزاد گردید، در مورد شوهرش مخیر ساخته شد.» و رسول خدا ﷺ فرمودند: «ولاء متعلق به کسی است که آزادی داده است.» سپس رسول خدا ﷺ وارد شدند در حالی که دیگی از گوشت میجوشید. پس نان و خورشی از خوراک خانه نزد ایشان آورده شد. رسول خدا ﷺ فرمودند: «آیا دیگی نمیبینم که در آن گوشت باشد؟» گفتند: «بله یا رسولالله، این گوشتی است که به بریره صدقه داده شده و شما صدقه نمیخورید.» آنگاه رسول خدا ﷺ فرمودند: «آن برای او صدقه است و برای ما هدیه.»
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
بَریره پس از آزاد شدن درباره ادامه ازدواجش حق انتخاب یافت؛ صدقه برای پیامبر ﷺ به هدیه تبدیل شد.
پیوندی ویژه و حق ارثیِ مرتبط با آن که در پی آزاد کردن برده پدید میآید.
رهنمود یا رویهای که از پیامبر ثابت شده است.
بخشش یا اعانهای که به کسی داده میشود؛ برای دریافتکننده همچنان صدقه است.
عالمان از این روایت استنباط میکنند که حق ولاء از آنِ کسی است که برده را آزاد میکند. همچنین روشن میشود زنی که پیشتر در حال بردگی ازدواج کرده بود، پس از آزاد شدن حق انتخاب درباره ادامه ازدواجش را یافت. فقیهان درباره دامنه دقیق این حق انتخاب و شرایط آن بحث کردهاند. سخن درباره گوشت نشان میدهد چیزی که بهعنوان صدقه به کسی داده شده، میتواند از سوی او به دیگری هدیه شود؛ اما ماهیت آن برای دریافتکننده تغییر نمیکند.
- حق آزادی و پیامدهای آن را با دقت و مطابق قواعد معتبر اسلامی رعایت کنید.
- در امور صدقه روشن کنید دریافتکننده چه کسی است؛ آنچه فرد بهطور مشروع دریافت میکند، میتواند از سوی او به دیگری هدیه شود.
- در پرسشهای دینی، بافت کامل موضوع را در نظر بگیرید و روایتهای معتبر مرتبط را با هم بسنجید.
این روایت صحیح نیز به رویدادهای مربوط به بَریره میپردازد و مسائل فقهی آزادی و ازدواج او را روشنتر میکند.
Sunan an-Nasa'i · #3448 (Sahih)این روایت صحیح جزئیات بیشتری درباره انتخاب بَریره در مورد همسرش دارد.
Sahih al-Bukhari · #2639 (Sahih)این روایت صحیح نیز حق ولاء را بررسی میکند و این قاعده را تأیید میکند که حق ولاء از آنِ آزادکننده است.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.