مقدمه · Sunan an-Nasa'i

Sunan an-Nasa'i، حدیث 3863

روایت‌شده توسط Rafi' ibn Khadij. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: مقدمه
سنن النسائي
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Rafi' ibn Khadij

Sahih (معتبر)

روایت

متن عربی

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْمُبَارَكِ، قَالَ حَدَّثَنَا يَحْيَى، - وَهُوَ ابْنُ آدَمَ - قَالَ حَدَّثَنَا مُفَضَّلٌ، - وَهُوَ ابْنُ مُهَلْهَلٍ - عَنْ مَنْصُورٍ، عَنْ مُجَاهِدٍ، عَنْ أُسَيْدِ بْنِ ظُهَيْرٍ، قَالَ جَاءَنَا رَافِعُ بْنُ خَدِيجٍ فَقَالَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم نَهَاكُمْ عَنِ الْحَقْلِ - وَالْحَقْلُ الثُّلُثُ وَالرُّبُعُ - وَعَنِ الْمُزَابَنَةِ‏.‏‏ وَالْمُزَابَنَةُ شِرَاءُ مَا فِي رُءُوسِ النَّخْلِ بِكَذَا وَكَذَا وَسْقًا مِنْ تَمْرٍ‏.‏‏

ترجمه

محمد بن عبدالله بن مبارک به ما خبر داد و گفت: یحیی — که همان ابن آدم است — برای ما حدیث کرد و گفت: مفضّل — که همان ابن مهلهل است — برای ما حدیث کرد، از منصور، از مجاهد، از اسید بن زهیر که گفت: رافع بن خدیج نزد ما آمد و فرمود:

«همانا رسول الله ﷺ شما را از حَقْل نهی کرده است — و حَقْل عبارت است از یک‌سوم و یک‌چهارم — و نیز از مُزابَنَه نهی فرموده است. و مُزابَنَه آن است که میوه‌های روی درخت خرما را در برابر مقدار معینی وَسْق از خرمای خشک خریداری کنی.»

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

این حدیث اجارهٔ زمین کشاورزی با سهمی نامشخص از محصول و مبادلهٔ خرمای نارسِ روی درخت را منع می‌کند.

توضیح واژه‌های دشوار
الحَقل

نوعی اجارهٔ زمین کشاورزی در برابر سهمی توافق‌شده از محصول، مانند یک‌سوم یا یک‌چهارم آن.

المُزابَنه

مبادلهٔ خرمای تازه‌ای که هنوز بر نخل است با مقدار معینی خرمای خشک.

وَسق

واحد سنتی اندازه‌گیری مقدار محصولات کشاورزی.

برداشت‌های عالمان

فقیهان کلاسیک از این روایت چنین برداشت می‌کنند که این‌گونه معاملات هرگاه محصول یا مقدار آن دقیقاً معلوم نباشد و در نتیجه احتمال نابرابری یا اختلاف پدید آید، ممنوع است. مذاهب فقهی دربارهٔ استثناها و شرایط اجارهٔ زمین کشاورزی بحث کرده‌اند؛ این روایت دست‌کم نسبت به تعیین سهمی نامعلوم از محصول هشدار می‌دهد. مبادلهٔ خرمای روی درخت با مقدار ثابتی خرمای خشک نیز از مصادیق مُزابَنهٔ ممنوع است.

درس‌هایی برای امروز
  1. در اجاره و تقسیم محصول، از پیش روشن کنید که هر طرف چه چیزی دریافت می‌کند و از توافق‌های مبهم بپرهیزید.
  2. محصولی را که هنوز روی درخت است با مقدار ثابتی خرمای خشک مبادله نکنید، مگر آنکه از ضوابط معاملهٔ صحیح آگاه باشید.
  3. در توافق‌های تجاری بررسی کنید که هر دو طرف مقدار، کیفیت و شرایط را به‌روشنی درک کرده باشند.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.