کتاب نماز · Sunan an-Nasa'i

Sunan an-Nasa'i، حدیث 450

روایت‌شده توسط Anas ibn Malik. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Munkarکتاب: کتاب نماز
سنن النسائي
چه کسی روایت کرد؟

از النسائي تا پیامبر ﷺ

Munkar
  1. 1عَمْرُو بْنُ هِشَامٍآن را به النسائي روایت کرد
  2. 2مَخْلَدٌ
  3. 3سَعِيدِ بْنِ عَبْدِ الْعَزِيزِ
  4. 4يَزِيدُ بْنُ أَبِي مَالِكٍ
  5. 5أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ
  6. 6رسول خدا ﷺ

ترتیب مطابق متن عربی این روایت است.

روایت

متن عربی

أَخْبَرَنَا عَمْرُو بْنُ هِشَامٍ، قَالَ حَدَّثَنَا مَخْلَدٌ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ عَبْدِ الْعَزِيزِ، قَالَ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ أَبِي مَالِكٍ، قَالَ حَدَّثَنَا أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏"‏ أُتِيتُ بِدَابَّةٍ فَوْقَ الْحِمَارِ وَدُونَ الْبَغْلِ خَطْوُهَا عِنْدَ مُنْتَهَى طَرْفِهَا فَرَكِبْتُ وَمَعِي جِبْرِيلُ عَلَيْهِ السَّلاَمُ فَسِرْتُ فَقَالَ انْزِلْ فَصَلِّ ‏.‏ فَفَعَلْتُ فَقَالَ أَتَدْرِي أَيْنَ صَلَّيْتَ صَلَّيْتَ بِطَيْبَةَ وَإِلَيْهَا الْمُهَاجَرُ ثُمَّ قَالَ انْزِلْ فَصَلِّ ‏.‏ فَصَلَّيْتُ فَقَالَ أَتَدْرِي أَيْنَ صَلَّيْتَ صَلَّيْتَ بِطُورِ سَيْنَاءَ حَيْثُ كَلَّمَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ مُوسَى عَلَيْهِ السَّلاَمُ ثُمَّ قَالَ انْزِلْ فَصَلِّ ‏.‏ فَنَزَلْتُ فَصَلَّيْتُ فَقَالَ أَتَدْرِي أَيْنَ صَلَّيْتَ صَلَّيْتَ بِبَيْتِ لَحْمٍ حَيْثُ وُلِدَ عِيسَى عَلَيْهِ السَّلاَمُ ‏.‏ ثُمَّ دَخَلْتُ بَيْتَ الْمَقْدِسِ فَجُمِعَ لِيَ الأَنْبِيَاءُ عَلَيْهِمُ السَّلاَمُ فَقَدَّمَنِي جِبْرِيلُ حَتَّى أَمَمْتُهُمْ ثُمَّ صُعِدَ بِي إِلَى السَّمَاءِ الدُّنْيَا فَإِذَا فِيهَا آدَمُ عَلَيْهِ السَّلاَمُ ثُمَّ صُعِدَ بِي إِلَى السَّمَاءِ الثَّانِيَةِ فَإِذَا فِيهَا ابْنَا الْخَالَةِ عِيسَى وَيَحْيَى عَلَيْهِمَا السَّلاَمُ ثُمَّ صُعِدَ بِي إِلَى السَّمَاءِ الثَّالِثَةِ فَإِذَا فِيهَا يُوسُفُ عَلَيْهِ السَّلاَمُ ثُمَّ صُعِدَ بِي إِلَى السَّمَاءِ الرَّابِعَةِ فَإِذَا فِيهَا هَارُونُ عَلَيْهِ السَّلاَمُ ثُمَّ صُعِدَ بِي إِلَى السَّمَاءِ الْخَامِسَةِ فَإِذَا فِيهَا إِدْرِيسُ عَلَيْهِ السَّلاَمُ ثُمَّ صُعِدَ بِي إِلَى السَّمَاءِ السَّادِسَةِ فَإِذَا فِيهَا مُوسَى عَلَيْهِ السَّلاَمُ ثُمَّ صُعِدَ بِي إِلَى السَّمَاءِ السَّابِعَةِ فَإِذَا فِيهَا إِبْرَاهِيمُ عَلَيْهِ السَّلاَمُ ثُمَّ صُعِدَ بِي فَوْقَ سَبْعِ سَمَوَاتٍ فَأَتَيْنَا سِدْرَةَ الْمُنْتَهَى فَغَشِيَتْنِي ضَبَابَةٌ فَخَرَرْتُ سَاجِدًا فَقِيلَ لِي إِنِّي يَوْمَ خَلَقْتُ السَّمَوَاتِ وَالأَرْضَ فَرَضْتُ عَلَيْكَ وَعَلَى أُمَّتِكَ خَمْسِينَ صَلاَةً فَقُمْ بِهَا أَنْتَ وَأُمَّتُكَ ‏.‏ فَرَجَعْتُ إِلَى إِبْرَاهِيمَ فَلَمْ يَسْأَلْنِي عَنْ شَىْءٍ ثُمَّ أَتَيْتُ عَلَى مُوسَى فَقَالَ كَمْ فَرَضَ اللَّهُ عَلَيْكَ وَعَلَى أُمَّتِكَ قُلْتُ خَمْسِينَ صَلاَةً ‏.‏ قَالَ فَإِنَّكَ لاَ تَسْتَطِيعُ أَنْ تَقُومَ بِهَا أَنْتَ وَلاَ أُمَّتُكَ فَارْجِعْ إِلَى رَبِّكَ فَاسْأَلْهُ التَّخْفِيفَ ‏.‏ فَرَجَعْتُ إِلَى رَبِّي فَخَفَّفَ عَنِّي عَشْرًا ثُمَّ أَتَيْتُ مُوسَى فَأَمَرَنِي بِالرُّجُوعِ فَرَجَعْتُ فَخَفَّفَ عَنِّي عَشْرًا ثُمَّ رُدَّتْ إِلَى خَمْسِ صَلَوَاتٍ ‏.‏ قَالَ فَارْجِعْ إِلَى رَبِّكَ فَاسْأَلْهُ التَّخْفِيفَ فَإِنَّهُ فَرَضَ عَلَى بَنِي إِسْرَائِيلَ صَلاَتَيْنِ فَمَا قَامُوا بِهِمَا ‏.‏ فَرَجَعْتُ إِلَى رَبِّي عَزَّ وَجَلَّ فَسَأَلْتُهُ التَّخْفِيفَ فَقَالَ إِنِّي يَوْمَ خَلَقْتُ السَّمَوَاتِ وَالأَرْضَ فَرَضْتُ عَلَيْكَ وَعَلَى أُمَّتِكَ خَمْسِينَ صَلاَةً فَخَمْسٌ بِخَمْسِينَ فَقُمْ بِهَا أَنْتَ وَأُمَّتُكَ ‏.‏ فَعَرَفْتُ أَنَّهَا مِنَ اللَّهِ تَبَارَكَ وَتَعَالَى صِرَّى فَرَجَعْتُ إِلَى مُوسَى عَلَيْهِ السَّلاَمُ فَقَالَ ارْجِعْ فَعَرَفْتُ أَنَّهَا مِنَ اللَّهِ صِرَّى - أَىْ حَتْمٌ - فَلَمْ أَرْجِعْ ‏.‏

ترجمه

عمرو بن هشام به ما خبر داد و گفت: مخلّد برای ما حدیث کرد، از سعید بن عبدالعزیز، که گفت: یزید بن ابی مالک برای ما حدیث کرد، که گفت: انس بن مالک برای ما حدیث کرد که رسول الله ﷺ فرمودند:

«حیوانی برایم آورده شد که بزرگ‌تر از الاغ و کوچک‌تر از قاطر بود و گامش به اندازه‌ی نهایت دیدگانش می‌رسید. بر آن سوار شدم و جبرئیل علیه‌السلام نیز همراهم بود و حرکت کردیم. سپس او گفت: «پیاده شو و نماز بخوان.» من چنین کردم. پرسید: «آیا می‌دانی کجا نماز خواندی؟ در طیبّه (مدینه) نماز خواندی که محل هجرت خواهد بود.» سپس گفت: «پیاده شو و نماز بخوان.» من نماز خواندم. پرسید: «آیا می‌دانی کجا نماز خواندی؟ در طور سینا نماز خواندی، جایی که الله عزوجل با موسی علیه‌السلام سخن گفت.» سپس گفت: «پیاده شو و نماز بخوان.» پیاده شدم و نماز خواندم. پرسید: «آیا می‌دانی کجا نماز خواندی؟ در بیت‌اللحم نماز خواندی، جایی که عیسی علیه‌السلام متولد شد.» سپس وارد بیت‌المقدس شدم و پیامبران علیهم‌السلام برایم گرد آمدند. جبرئیل مرا پیش برد تا اینکه امامت آنان را بر عهده گرفتم. سپس به آسمان اول بالا برده شدم و در آنجا آدم علیه‌السلام را دیدم. سپس به آسمان دوم برده شدم و دو پسر خاله، عیسی و یحیی علیهما‌السلام را دیدم. سپس به آسمان سوم برده شدم و یوسف علیه‌السلام را دیدم. سپس به آسمان چهارم و هارون علیه‌السلام، به آسمان پنجم و ادریس علیه‌السلام، به آسمان ششم و موسی علیه‌السلام، و به آسمان هفتم و ابراهیم علیه‌السلام را دیدم. آنگاه فراز هفت آسمان برده شدم تا به سدره‌المنتهی رسیدیم و مهی مرا پوشاند. به سجده افتادم و به من گفته شد: «روزگاری که آسمان‌ها و زمین را آفریدم، پنجاه نماز را بر تو و امتت واجب کردم؛ پس تو و امتت آن را برپا دارید.» نزد ابراهیم بازگشتم ولی چیزی از من نپرسید. سپس نزد موسی آمدم، پرسید: «پروردگارت چند نماز را بر تو و امتت واجب کرده است؟» گفتم: «پنجاه نماز.» گفت: «نه تو توان انجام آن را داری و نه امتت. به سوی پروردگارت بازگرد و درخواست تخفیف کن.» به سوی پروردگارم بازگشتم و ده نماز را کم کرد. سپس نزد موسی آمدم و او مرا به بازگشت فرمان داد. بازگشتم و ده تای دیگر کم شد. این روند ادامه یافت تا به پنج نماز رسید. او گفت: «به سوی پروردگارت بازگرد و درخواست تخفیف کن، زیرا بر بنی‌اسرائیل تنها دو نماز واجب شده بود اما همان را هم برپا نداشتند.» به سوی پروردگارم عزوجل بازگشتم و درخواست تخفیف کردم، اما فرمود: «روزگاری که آسمان‌ها و زمین را آفریدم، پنجاه نماز را بر تو و امتت واجب کردم؛ پس پنج نماز معادل پنجاه نماز است. بنابراین تو و امتت آن را برپا دارید.» دانستم که این حکم قطعی از جانب الله تبارک و تعالی است، لذا نزد موسی علیه‌السلام بازگشتم. او گفت: «بازگرد.» اما چون یقین داشتم که این امری حتمی از جانب الله است، دیگر بازنگشتم.»

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

نمازهای پنج‌گانه پس از معراج، نعمتی سرشار از رحمت‌اند.

توضیح واژه‌های دشوار
معراج

بالا برده شدن پیامبر ﷺ از آسمان‌ها در جریان سفر شبانه.

سِدرَةُ المُنتَهى

درخت سدر در دورترین مرز که در گزارش سفر آسمانی از آن یاد شده است.

بیت‌المقدس

اورشلیم، و به‌طور مشخص مسجد مبارک آن شهر.

برداشت‌های عالمان

عالمان کلاسیک وجوب قطعی نمازهای پنج‌گانه را بر پایهٔ قرآن و روایات صحیح می‌دانند. آنان تأکید می‌کنند که کاهش نمازها از پنجاه به پنج، رحمت بزرگ خداوند را نشان می‌دهد: پاداش پنج نماز برابر با پنجاه نماز است. همچنین پیش‌نماز شدن پیامبر ﷺ برای پیامبران در نماز، بیانگر جایگاه والای ایشان است. اوقات پنج‌گانهٔ نماز و وجوب آن‌ها با دلایل معتبر ثابت می‌شود، نه با این زنجیرهٔ ضعیف روایت.

درس‌هایی برای امروز
  1. روز خود را بر اساس پنج نماز برنامه‌ریزی کن و بی‌دلیل آن‌ها را به تأخیر نینداز.
  2. هر نماز را نعمتی روزانه از سوی خداوند بدان و با توجه و فروتنی برای آن آماده شو.
  3. به کودکان و اعضای خانواده بیاموز که پایبندی به نماز نشانهٔ سپاسگزاری است.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.