کتاب آداب قضات · Sunan an-Nasa'i

Sunan an-Nasa'i، حدیث 5391

روایت‌شده توسط Abdullah ibn Abbas. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: کتاب آداب قضات
سنن النسائي
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Abdullah ibn Abbas

Sahih (معتبر)

روایت

متن عربی

قَالَ الْحَارِثُ بْنُ مِسْكِينٍ قِرَاءَةً عَلَيْهِ وَأَنَا أَسْمَعُ، عَنِ ابْنِ الْقَاسِمِ، حَدَّثَنِي مَالِكٌ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ يَسَارٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبَّاسٍ، قَالَ كَانَ الْفَضْلُ بْنُ عَبَّاسٍ رَدِيفَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَجَاءَتْهُ امْرَأَةٌ مِنْ خَثْعَمٍ تَسْتَفْتِيهِ فَجَعَلَ الْفَضْلُ يَنْظُرُ إِلَيْهَا وَتَنْظُرُ إِلَيْهِ وَجَعَلَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَصْرِفُ وَجْهَ الْفَضْلِ إِلَى الشِّقِّ الآخَرِ فَقَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ فَرِيضَةَ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ عَلَى عِبَادِهِ فِي الْحَجِّ أَدْرَكَتْ أَبِي شَيْخًا كَبِيرًا لاَ يَسْتَطِيعُ أَنْ يَثْبُتَ عَلَى الرَّاحِلَةِ أَفَأَحُجُّ عَنْهُ قَالَ ‏ "‏ نَعَمْ ‏"‏‏.‏ وَذَلِكَ فِي حَجَّةِ الْوَدَاعِ‏.‏

ترجمه

حارث بن مسکین گفت که این حدیث در حضور او خوانده شد و من می‌شنیدم؛ از ابن قاسم، مالک برایم روایت کرد، از ابن شهاب، از سلیمان بن یسار، از عبدالله بن عباس رضی الله عنهما روایت شده است. او گفت: فضل بن عباس پشت سر رسول خدا ﷺ سوار بود. زنی از قبیله خثعم برای پرسیدن فتوا نزد ایشان آمد. فضل به او نگاه می‌کرد و آن زن نیز به فضل نگاه می‌کرد، پس رسول خدا ﷺ صورت فضل را به سوی دیگر برگرداندند. آن زن عرض کرد:

«ای رسول خدا! همانا فریضه حج که خداوند عزوجل بر بندگانش واجب کرده است، پدرم را در حالی دریافته که او پیری بسیار سالخورده است و نمی‌تواند بر مرکب استوار بماند. آیا می‌توانم از طرف او حج به جا آورم؟» پیامبر ﷺ فرمودند: «بله.» این ماجرا در حجةالوداع رخ داد.

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

پیامبر ﷺ نگاه فضل را برگرداند و اجازه داد مردی به نیابت از پدرش حج به‌جا آورد.

پیشینه و سبب بیان

این رویداد در جریان حج وداع رخ داد.

توضیح واژه‌های دشوار
خثعم

قبیله‌ای عرب؛ زنِ این روایت از این قبیله بود.

ترک‌نشینی

سوار شدن پشت سر سوارکار بر همان مرکب.

حج به نیابت از دیگری

به‌جا آوردن حج برای کسی که به‌سبب کهولت سن نمی‌تواند خود سفر کند.

برداشت‌های عالمان

عالمان از این روایت نتیجه می‌گیرند که فرزند بالغ می‌تواند برای پدر یا مادری که به‌سبب کهولت سن توان سفر ندارد حج به‌جا آورد. پیامبر ﷺ همچنین با رفتار خود نشان دادند که باید نگاهِ منجر به توجه نامناسب را آرام و محترمانه برگرداند. مذاهب فقهی شرایط حج به نیابت از دیگری را بررسی می‌کنند؛ از جمله ناتوانی پایدار او از سفر کردن.

درس‌هایی برای امروز
  1. هرگاه متوجه شدی پیوسته به کسی نگاه می‌کنی، نگاهت را محترمانه برگردان.
  2. به پدر یا مادری که به‌سبب محدودیت‌های جسمی پایدار نمی‌تواند خود وظیفه‌ای دینی را انجام دهد کمک کن.
  3. پیش از انجام حج به نیابت از دیگری، دربارهٔ شرایط آن از فردی آگاه بپرس.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.