Pogrzeby · Sunan Abi Dawud

Sunan Abi Dawud, hadis 3194

Przekazany przez Anas ibn Malik. Tekst arabski z naszym tłumaczeniem i objaśnieniem.

Sahih (wiarygodny)Księga: Pogrzeby
سنن أبي داود
Kto go przekazał?

Przekazał Anas ibn Malik

Sahih (wiarygodny)

Przekaz

Tekst arabski

حَدَّثَنَا دَاوُدُ بْنُ مُعَاذٍ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَارِثِ، عَنْ نَافِعٍ أَبِي غَالِبٍ، قَالَ كُنْتُ فِي سِكَّةِ الْمِرْبَدِ فَمَرَّتْ جَنَازَةٌ مَعَهَا نَاسٌ كَثِيرٌ قَالُوا جَنَازَةُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَيْرٍ فَتَبِعْتُهَا فَإِذَا أَنَا بِرَجُلٍ عَلَيْهِ كِسَاءٌ رَقِيقٌ عَلَى بُرَيْذِينَتِهِ وَعَلَى رَأْسِهِ خِرْقَةٌ تَقِيهِ مِنَ الشَّمْسِ فَقُلْتُ مَنْ هَذَا الدِّهْقَانُ قَالُوا هَذَا أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ ‏.‏ فَلَمَّا وُضِعَتِ الْجَنَازَةُ قَامَ أَنَسٌ فَصَلَّى عَلَيْهَا وَأَنَا خَلْفَهُ لاَ يَحُولُ بَيْنِي وَبَيْنَهُ شَىْءٌ فَقَامَ عِنْدَ رَأْسِهِ فَكَبَّرَ أَرْبَعَ تَكْبِيرَاتٍ لَمْ يُطِلْ وَلَمْ يُسْرِعْ ثُمَّ ذَهَبَ يَقْعُدُ فَقَالُوا يَا أَبَا حَمْزَةَ الْمَرْأَةُ الأَنْصَارِيَّةُ فَقَرَّبُوهَا وَعَلَيْهَا نَعْشٌ أَخْضَرُ فَقَامَ عِنْدَ عَجِيزَتِهَا فَصَلَّى عَلَيْهَا نَحْوَ صَلاَتِهِ عَلَى الرَّجُلِ ثُمَّ جَلَسَ فَقَالَ الْعَلاَءُ بْنُ زِيَادٍ يَا أَبَا حَمْزَةَ هَكَذَا كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يُصَلِّي عَلَى الْجَنَازَةِ كَصَلاَتِكَ يُكَبِّرُ عَلَيْهَا أَرْبَعًا وَيَقُومُ عِنْدَ رَأْسِ الرَّجُلِ وَعَجِيزَةِ الْمَرْأَةِ قَالَ نَعَمْ ‏.‏ قَالَ يَا أَبَا حَمْزَةَ غَزَوْتَ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ نَعَمْ غَزَوْتُ مَعَهُ حُنَيْنًا فَخَرَجَ الْمُشْرِكُونَ فَحَمَلُوا عَلَيْنَا حَتَّى رَأَيْنَا خَيْلَنَا وَرَاءَ ظُهُورِنَا وَفِي الْقَوْمِ رَجُلٌ يَحْمِلُ عَلَيْنَا فَيَدُقُّنَا وَيَحْطِمُنَا فَهَزَمَهُمُ اللَّهُ وَجَعَلَ يُجَاءُ بِهِمْ فَيُبَايِعُونَهُ عَلَى الإِسْلاَمِ فَقَالَ رَجُلٌ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم إِنَّ عَلَىَّ نَذْرًا إِنْ جَاءَ اللَّهُ بِالرَّجُلِ الَّذِي كَانَ مُنْذُ الْيَوْمِ يَحْطِمُنَا لأَضْرِبَنَّ عُنُقَهُ ‏.‏ فَسَكَتَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَجِيءَ بِالرَّجُلِ فَلَمَّا رَأَى رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ تُبْتُ إِلَى اللَّهِ ‏.‏ فَأَمْسَكَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم لاَ يُبَايِعُهُ لِيَفِيَ الآخَرُ بِنَذْرِهِ ‏.‏ قَالَ فَجَعَلَ الرَّجُلُ يَتَصَدَّى لِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم لِيَأْمُرَهُ بِقَتْلِهِ وَجَعَلَ يَهَابُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَنْ يَقْتُلَهُ فَلَمَّا رَأَى رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَنَّهُ لاَ يَصْنَعُ شَيْئًا بَايَعَهُ فَقَالَ الرَّجُلُ يَا رَسُولَ اللَّهِ نَذْرِي ‏.‏ فَقَالَ ‏"‏ إِنِّي لَمْ أُمْسِكْ عَنْهُ مُنْذُ الْيَوْمِ إِلاَّ لِتُوفِيَ بِنَذْرِكَ ‏"‏ ‏.‏ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَلاَ أَوْمَضْتَ إِلَىَّ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ إِنَّهُ لَيْسَ لِنَبِيٍّ أَنْ يُومِضَ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ أَبُو غَالِبٍ فَسَأَلْتُ عَنْ صَنِيعِ أَنَسٍ فِي قِيَامِهِ عَلَى الْمَرْأَةِ عِنْدَ عَجِيزَتِهَا فَحَدَّثُونِي أَنَّهُ إِنَّمَا كَانَ لأَنَّهُ لَمْ تَكُنِ النُّعُوشُ فَكَانَ الإِمَامُ يَقُومُ حِيَالَ عَجِيزَتِهَا يَسْتُرُهَا مِنَ الْقَوْمِ ‏.‏ قَالَ أَبُو دَاوُدَ قَوْلُ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ أُمِرْتُ أَنْ أُقَاتِلَ النَّاسَ حَتَّى يَقُولُوا لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ ‏"‏ ‏.‏ نَسَخَ مِنْ هَذَا الْحَدِيثِ الْوَفَاءَ بِالنَّذْرِ فِي قَتْلِهِ بِقَوْلِهِ إِنِّي قَدْ تُبْتُ ‏.‏

Tłumaczenie

Opowiedział nam Dawud ibn Mu'adh, opowiedział nam Abd al-Warith, od Nafi'a Abu Ghaliba, który rzekł: Byłem w Sikkat al-Mirbad, gdy przeszedł kondukt żałobny, któremu towarzyszyło wiele osób. Powiedziano:

„To pogrzeb Abdullaha ibn Umayra”. Podążyłem za nim i zobaczyłem mężczyznę jadącego na swoim małym mule, ubranego w cienką szatę, z kawałkiem materiału na głowie chroniącym przed słońcem. Zapytałem: „Kto to jest ten dostojnik?”. Odpowiedzieli: „To Anas ibn Malik”. Gdy złożono trumnę, Anas wstał i poprowadził modlitwę pogrzebową; stałem tuż za nim i nic nie zasłaniało mi widoku. Stanął przy głowie zmarłego i wypowiedział cztery takbiry, nie przeciągając ani nie przyspieszając modlitwy. Następnie odszedł, by usiąść. Wtedy powiedziano: „O Abu Hamzah! Oto trumna kobiety z Ansarów”. Przybliżono ją do niego; nad jej trumną znajdowała się zielona konstrukcja w kształcie kopuły. Stanął naprzeciwko jej bioder i poprowadził modlitwę pogrzebową tak samo jak dla mężczyzny, po czym usiadł. Al-Ala' ibn Ziyad zapytał: „O Abu Hamzah! Czy Posłaniec Allaha ﷺ odmawiał modlitwę pogrzebową tak jak ty, wypowiadając cztery takbiry i stając przy głowie mężczyzny oraz przy biodrach kobiety?”. Odpowiedział: „Tak”. Zapytał: „O Abu Hamzah! Czy walczyłeś u boku Posłańca Allaha ﷺ?”. Odpowiedział: „Tak, walczyłem z nim w bitwie pod Hunajn. Politeiści wyszli i zaatakowali nas z taką zaciekłością, że widzieliśmy nasze konie za naszymi plecami. Wśród nich był człowiek, który nas atakował, raniąc i zadając nam ciężkie straty. Lecz Allah ich pokonał i zaczęto ich przyprowadzać, by przysięgli wierność islamowi. Pewien człowiek spośród towarzyszy Proroka ﷺ rzekł: »Składam ślubowanie Allahowi, że jeśli przyprowadzą człowieka, który dziś nas masakrował, to utnę mu głowę«. Posłaniec Allaha ﷺ milczał. Przyprowadzono owego człowieka, a gdy zobaczył Posłańca Allaha ﷺ, zawołał: »O Posłańcu Allaha! Skruszyłem się przed Allahem«. Posłaniec Allaha ﷺ wstrzymał się z przyjęciem jego przysięgi wierności, aby tamten mógł wypełnić swoje ślubowanie. Więzień oczekiwał rozkazu Posłańca Allaha ﷺ co do swojej egzekucji, obawiając się, że zostanie zabity. Gdy Posłaniec Allaha ﷺ zobaczył, że tamten nic nie czyni, przyjął jego przysięgę. Mężczyzna rzekł: »O Posłańcu Allaha! A co z moim ślubowaniem?«. On odpowiedział: »Wstrzymałem się z przyjęciem jego przysięgi od dzisiaj tylko po to, byś mógł wypełnić swoje ślubowanie«. Mężczyzna rzekł: »O Posłańcu Allaha! Dlaczego nie dałeś mi znaku?«. Prorok ﷺ odpowiedział: »Nie godzi się prorokowi dawać tajnych znaków«. Abu Ghalib powiedział: Pytałem o praktykę Anasa polegającą na stawaniu przy biodrach kobiety i poinformowano mnie, że wynikało to z faktu, iż w tamtych czasach nie było konstrukcji w kształcie kopuły nad trumnami kobiet, dlatego imam stawał przy jej biodrach, aby zasłonić ją przed ludźmi. Abu Dawud powiedział: Słowa Proroka ﷺ: »Zostałem rozkazany walczyć z ludźmi, aż powiedzą: Nie ma boga oprócz Allaha« zniosły w tym hadisie wypełnianie ślubowania zabicia poprzez jego słowa: »Skruszyłem się«.

Tłumaczenie i objaśnienie: Khutba World, przetłumaczone z arabskiego.

Główne przesłanie

Anas przedstawia prorocki sposób odprawiania modlitwy pogrzebowej oraz uczciwość w sprawie ślubowania.

Kontekst i przyczyna

Anas ibn Malik odprawił modlitwę pogrzebową za mężczyznę, a następnie za kobietę. Na prośbę objaśnił prorocki sposób jej odprawiania i opowiedział o ślubowaniu złożonym po bitwie pod Hunajn, gdy pojmany mężczyzna okazał skruchę.

Objaśnienie trudnych słów
Takbir

Wypowiedzenie „Allahu akbar” — Allah jest Największy.

Modlitwa pogrzebowa

Modlitwa, którą muzułmanie odprawiają za zmarłą osobę.

Ślubowanie

Wypowiedź, w której ktoś zobowiązuje samego siebie do określonego czynu.

Wnioski uczonych

Uczeni wyciągają stąd wniosek, że modlitwa pogrzebowa obejmuje cztery takbiry, a imam staje na wysokości głowy zmarłego mężczyzny, a w przypadku kobiety — na wysokości jej bioder. Anas wyjaśnia, że przy kobiecie takie ustawienie służyło również osłonięciu jej. Opowieść o Hunajnie pokazuje, że Prorok ﷺ nie dawał ukrytego znaku i przyjął skruchę. Prawnicy omawiają dokładne skutki prawne ślubowania, by kogoś zabić; ta opowieść nie daje osobie prywatnej prawa do samodzielnego wykonania egzekucji.

Lekcje na dziś
  1. Odprawiaj modlitwę pogrzebową spokojnie i uważnie, nie przedłużając jej niepotrzebnie ani nie odprawiając w pośpiechu.
  2. Szukaj wiedzy u osób znających prorocką praktykę i przekazuj dalej to, czego starannie się nauczyłeś.
  3. Nie wymierzaj zemsty na własną rękę: niech kierują tobą skrucha, wymiar sprawiedliwości i granice religii.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Codziennie hadis w Twoim języku

Aplikacja codziennie prezentuje Ci hadis z objaśnieniem, również jako widżet na telefonie. Korzystaj za darmo.