Sahih al-Bukhari, 6229. hadis
Abu Sa'id al-Khudri rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
al‑Bukhari'den Peygamber ﷺ'e uzanan rivayet zinciri
- 1Abdullah ibn Muhammadal‑Bukhari'e aktardıعَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ
- 2Abu Amirأَبُو عَامِرٍ
- 3Zuhayrزُهَيْرٌ
- 4Zayd ibn Aslamزَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ
- 5Ata ibn Yasarعَطَاءِ بْنِ يَسَارٍ
- 6Abu Sa'id al‑Khudriأَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ
- 7Allah'ın Resûlü ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır. Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ، أَخْبَرَنَا أَبُو عَامِرٍ، حَدَّثَنَا زُهَيْرٌ، عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ، عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَسَارٍ، عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ ـ رضى الله عنه أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم قَالَ " إِيَّاكُمْ وَالْجُلُوسَ بِالطُّرُقَاتِ ". فَقَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا لَنَا مِنْ مَجَالِسِنَا بُدٌّ نَتَحَدَّثُ فِيهَا. فَقَالَ " إِذَا أَبَيْتُمْ إِلاَّ الْمَجْلِسَ فَأَعْطُوا الطَّرِيقَ حَقَّهُ ". قَالُوا وَمَا حَقُّ الطَّرِيقِ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ " غَضُّ الْبَصَرِ، وَكَفُّ الأَذَى، وَرَدُّ السَّلاَمِ، وَالأَمْرُ بِالْمَعْرُوفِ وَالنَّهْىُ عَنِ الْمُنْكَرِ ".
Abdullah b. Muhammed bize rivayet etti, Ebu Âmir bize haber verdi, Züheyr bize rivayet etti; Zeyd b. Eslem'den, o da Ata b. Yesar'dan, o da Ebu Said el-Hudrî'den -Allah ondan razı olsun- naklettiğine göre Peygamber ﷺ şöyle buyurmuştur:
"Yollarda oturmaktan sakının!" Sahabeler: "Ey Allah'ın Resûlü! Oturup konuşmaktan vazgeçemiyoruz, bu bizim için kaçınılmazdır" dediler. Bunun üzerine Peygamber ﷺ: "Eğer mutlaka oturacaksanız, yolun hakkını verin" buyurdu. "Ey Allah'ın Resûlü! Yolun hakkı nedir?" diye sordular. Resûlullah ﷺ: "Gözleri sakındırmak, eziyetten uzak durmak, selamı almak, iyiliği emretmek ve kötülükten men etmektir" diye cevap verdi.
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Yol kenarında oturan kişi, gelip geçenlerin haklarını gözetmelidir.
Yolu kullanan insanlara karşı taşıdığın yükümlülükler.
Bakışlarını kontrol etmek; başkalarına uygunsuz veya rahatsız edici biçimde bakmamak.
Doğru olanı teşvik etmek ve yanlış olana karşı başkalarını uygun bir biçimde uyarmak.
Klasik âlimler buradan, gelip geçenleri engellediğinde veya mahremiyetlerini ihlal ettiğinde kamuya açık bir yolun kenarında oturmanın sakıncalı olduğu sonucunu çıkarırlar. Orada oturan kişi, belirtilen haklara riayet etmelidir: bakışlarını kontrol etmeli, engel olmamalı, selama karşılık vermeli, uygun bir biçimde iyiliği teşvik edip kötülüğe karşı uyarmalıdır. Bunlar ortak davranış ilkeleridir; somut uygulama duruma bağlıdır ve kendisi zarara yol açmamalıdır.
- Yayaların, tekerlekli sandalye kullananların ve bisikletlilerin serbestçe ve güvenle geçebileceği bir oturma yeri seç.
- Yoldan geçenlerin mahremiyetine saygı göster ve insanlara dik dik bakma.
- Selamı nazikçe al; başkalarıyla yalnızca saygılı ve uygun bir biçimde konuş.
Bu sahih rivayet, yollarda oturmaktan kaçınma tavsiyesini ve gelip geçenlerin aynı haklarını bildirir.
Sahih Muslim · #5563 (Sahih)Bu sahih rivayet, yol kenarında oturmanın gerektirdiği yükümlülüklerle birlikte Peygamber ﷺ’in aynı sözünü aktarır.
40 Hadith van an-Nawawi · #34 (Sahih)Bu sahih rivayet kötülüğün önlenmesini ele alır ve iyiliği emredip kötülükten sakındırma hükmünü anlamaya yardımcı olur.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.