کتاب روزه · Sahih Muslim

Sahih Muslim، حدیث 2774

روایت‌شده توسط Abu Sa'id al-Khudri. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: کتاب روزه
صحيح مسلم
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Abu Sa'id al-Khudri

Sahih (معتبر)

صحيح مسلم در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، وَأَبُو بَكْرِ بْنُ خَلاَّدٍ قَالاَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الأَعْلَى، حَدَّثَنَا سَعِيدٌ، عَنْ أَبِي نَضْرَةَ، عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ، - رضى الله عنه - قَالَ اعْتَكَفَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم الْعَشْرَ الأَوْسَطَ مِنْ رَمَضَانَ يَلْتَمِسُ لَيْلَةَ الْقَدْرِ قَبْلَ أَنْ تُبَانَ لَهُ فَلَمَّا انْقَضَيْنَ أَمَرَ بِالْبِنَاءِ فَقُوِّضَ ثُمَّ أُبِينَتْ لَهُ أَنَّهَا فِي الْعَشْرِ الأَوَاخِرِ فَأَمَرَ بِالْبِنَاءِ فَأُعِيدَ ثُمَّ خَرَجَ عَلَى النَّاسِ فَقَالَ ‏ "‏ يَا أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّهَا كَانَتْ أُبِينَتْ لِي لَيْلَةُ الْقَدْرِ وَإِنِّي خَرَجْتُ لأُخْبِرَكُمْ بِهَا فَجَاءَ رَجُلاَنِ يَحْتَقَّانِ مَعَهُمَا الشَّيْطَانُ فَنُسِّيتُهَا فَالْتَمِسُوهَا فِي الْعَشْرِ الأَوَاخِرِ مِنْ رَمَضَانَ الْتَمِسُوهَا فِي التَّاسِعَةِ وَالسَّابِعَةِ وَالْخَامِسَةِ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ قُلْتُ يَا أَبَا سَعِيدٍ إِنَّكُمْ أَعْلَمُ بِالْعَدَدِ مِنَّا ‏.‏ قَالَ أَجَلْ ‏.‏ نَحْنُ أَحَقُّ بِذَلِكَ مِنْكُمْ ‏.‏ قَالَ قُلْتُ مَا التَّاسِعَةُ وَالسَّابِعَةُ وَالْخَامِسَةُ قَالَ إِذَا مَضَتْ وَاحِدَةٌ وَعِشْرُونَ فَالَّتِي تَلِيهَا ثِنْتَيْنِ وَعِشْرِينَ وَهْىَ التَّاسِعَةُ فَإِذَا مَضَتْ ثَلاَثٌ وَعِشْرُونَ فَالَّتِي تَلِيهَا السَّابِعَةُ فَإِذَا مَضَى خَمْسٌ وَعِشْرُونَ فَالَّتِي تَلِيهَا الْخَامِسَةُ .‏ وَقَالَ ابْنُ خَلاَّدٍ مَكَانَ يَحْتَقَّانِ يَخْتَصِمَانِ ‏.‏

ترجمه

محمد بن مثَنّی و ابوبکر بن خلّاد به ما حدیث کردند، هر دو گفتند: عبدالاعلی به ما حدیث کرد، سعید از ابونضره، و او از ابوسعید خُدری - رضي الله عنه - روایت کرد که گفت: رسول الله ﷺ در دهه‌ی میانی رمضان اعتکاف کردند تا شب قدر را بجویند، پیش از آنکه بر ایشان آشکار شود. چون این ده روز سپری شد، دستور دادند تا خیمه برچیده شود. سپس بر ایشان آشکار گردید که آن شب در دهه‌ی پایانی است، پس دوباره دستور دادند خیمه برپا شود. آنگاه نزد مردم آمدند و فرمودند:

«ای مردم! شب قدر بر من آشکار شده بود و بیرون آمدم تا شما را از آن آگاه سازم، اما دو مرد آمدند که با هم ستیز می‌کردند و شیطان نیز همراهشان بود، لذا آن شب را فراموش کردم. پس آن را در دهه‌ی پایانی رمضان بجویید؛ آن را در شب نهم، هفتم و پنجم جستجو کنید.» راوی گوید: گفتم ای ابوسعید! شما در شمارش اعداد داناتر از مایید. فرمود: بله، ما در این امر سزاوارتر از شماییم. پرسیدم: منظور از شب نهم، هفتم و پنجم کدام است؟ پاسخ داد: چون بیست و یک شب بگذرد، شب بعدی که بیست و دوم است، همان شب نهم است. و چون بیست و سه شب بگذرد، شب بعدی هفتم است. و چون بیست و پنج شب بگذرد، شب بعدی پنجم است. ابن خلّاد گفت: به جای واژه‌ی «یحتقّان»، «یختصمان» (با هم نزاع می‌کردند) را ذکر کرده است.

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

پیامبر ﷺ شب قدر را در ده شب پایانی می‌جست.

پیشینه و سبب بیان

پیامبر ﷺ ابتدا برای جست‌وجوی شب قدر در ده روز میانی اعتکاف کرد. پس از آنکه این شب به ایشان شناسانده شد، هنگامی که دو مرد با یکدیگر مشاجره کردند، زمان دقیق آن را از یاد برد. ازاین‌رو مردم را تشویق کرد که آن را در ده شب پایانی بجویند.

توضیح واژه‌های دشوار
اعتکاف

ماندن در مسجد برای عبادت، با نیت بندگی خداوند.

شب قدر

شب پربرکت در ماه رمضان که عبادت در آن فضیلت ویژه‌ای دارد.

نهم، هفتم و پنجم

اشاره به شب‌هایی که از پایان ماه رمضان به عقب شمرده می‌شوند.

برداشت‌های عالمان

عالمان از این روایت چنین برداشت کرده‌اند که باید شب قدر را در ده شب پایانی جست‌وجو کرد و به شب‌های فردِ یادشده توجه بیشتری داشت. زمان دقیق این شب مشخص نشده است؛ توضیح ابوسعید شمارش را از پایان ماه در نظر می‌گیرد. این حدیث همچنین تأکید می‌کند که نزاع می‌تواند زیان‌بار باشد و اعتکاف نوعی عبادتِ جایز است. مذاهب فقهی اعتکاف را عبادت می‌دانند، هرچند دربارهٔ جزئیات شرایط و مدت اعتبار آن اختلاف نظر دارند.

درس‌هایی برای امروز
  1. ده شب پایانی رمضان را برای نماز، دعا و تلاوت بیشتر قرآن اختصاص دهید.
  2. فقط بر یک شب تمرکز نکنید؛ شب قدر را در سراسر ده شب پایانی، به‌ویژه شب‌های فرد، بجویید.
  3. از مشاجره بپرهیزید و اختلاف‌ها را برطرف کنید تا عبادت و همبستگی شما آسیب نبیند.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.